Binûn

Cuma Gününün Fazileti, Cuma Namazının Farz Olması, Onun İçin Gusletmek, Güzel Koku Sürünmek, Ona Erken Gitmek, Cuma Günü Dua Etmek, Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem'e Salât Getirmek, Duaların Kabul Edildiği Saatin Beyânı ve Cuma Namazından Sonra Allah Teâlâ'yı Çokça Zikretmenin Müstehap Olması Bâbı

Kaynak: Riyâzü's-Sâlihîn · İmam Nevevî · Riyâzü's-Sâlihîn (Fahl tahkiki) · Türkçe çeviri

1147. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( خَيْرُ يَومٍ طَلَعَتْ عَلَيْهِ الشَّمْسُ يَوْمُ الجُمُعَةِ : فِيهِ خُلِقَ آدَمُ ، وَفِيهِ أُدْخِلَ الجَنَّةَ ، وَفِيهِ أُخْرِجَ مِنْهَا )) رواه مسلم .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Üzerine güneşin doğduğu en hayırlı gün cuma günüdür: Âdem o günde yaratıldı, o günde cennete konuldu ve o günde oradan çıkarıldı.” Müslim rivayet etmiştir.

1148. Hadis

وعنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( مَنْ تَوَضَّأ فَأَحْسَنَ الوُضُوءَ ثُمَّ أتَى الجُمُعَةَ ، فَاسْتَمَعَ وأنْصَتَ ، غُفِرَ لَهُ مَا بَيْنَهُ وَبَيْنَ الجُمُعَةِ وَزِيادَةُ ثَلاَثَةِ أيَّامٍ ، وَمَنْ مَسَّ الحَصَى ، فَقَدْ لَغَا )) رواه مسلم .

Yine ondan rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim abdest alır ve abdestini güzelce alır, sonra cumaya gelir, dinler ve susarsa, o cuma ile diğer cuma arasındaki ve fazladan üç günlük günahları bağışlanır. Kim de çakıl taşlarına dokunursa boş bir iş yapmış olur.” Müslim rivayet etmiştir.

1149. Hadis

وعنه ، عن النبيِّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( الصَّلَوَاتُ الخَمْسُ ، وَالجُمُعَةُ إِلَى الجُمُعَةِ ، وَرَمَضَانُ إِلَى رَمَضَانَ ، مُكَفِّراتٌ مَا بَيْنَهُنَّ إِذَا اجْتُنِبَتِ الكَبَائِرُ )) رواه مسلم .

Yine ondan, Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edildi; şöyle buyurdu: “Beş vakit namaz, cuma namazı diğer cumaya kadar ve ramazan diğer ramazana kadar, büyük günahlardan kaçınıldığı takdirde aralarındaki günahlara kefârettir.” Müslim rivayet etmiştir.

1150. Hadis

وعنه ، وعن ابن عمر رضي الله عنهم : أنهما سَمعَا رسولَ الله صلى الله عليه وسلم ، يقولُ عَلَى أعْوَادِ مِنْبَرِهِ : (( لَيَنْتَهِيَنَّ أقْوَامٌ عَنْ وَدْعِهِمُ الجُمُعَاتِ أَوْ لَيَخْتِمَنَّ اللهُ عَلَى قُلُوبِهِمْ ثُمَّ لَيَكُونَنَّ مِنَ الغَافِلِينَ )) رواه مسلم .

Yine ondan ve İbn Ömer radıyallâhu anhüm'den rivayet edildiğine göre, ikisi Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i minberinin basamakları üzerinde şöyle buyururken işittiler: “Birtakım kimseler ya cumaları terk etmekten vazgeçerler ya da Allah onların kalplerini kesinlikle mühürler de gafillerden olurlar.” Müslim rivayet etmiştir.

1151. Hadis

وعن ابن عمر رضي الله عنهما : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( إِذَا جَاءَ أَحَدُكُمُ الجُمُعَةَ فَلْيَغْتَسِلْ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

İbn Ömer radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Sizden biri cuma namazına geleceği zaman gusletsin.” Müttefekun aleyh.

1152. Hadis

وعن أَبي سعيد الخدري رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( غُسْلُ يَوْمِ الجُمُعَةِ وَاجِبٌ عَلَى كُلِّ مُحْتَلِمٍ )) متفقٌ عَلَيْهِ . المراد بِالمُحْتَلِمِ : البَالِغُ . وَالمُرادُ بِالوَاجِبِ : وُجُوبُ اخْتِيارٍ ، كَقولِ الرَّجُلِ لِصَاحِبهِ : حَقُّكَ وَاجِبٌ عَلَيَّ . واللهُ أعلم .

Ebû Saîd el-Hudrî radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Cuma günü gusletmek, ergenlik çağına ulaşmış her kişiye vâciptir.” Müttefekun aleyh. Hadiste geçen muhtelim (المُحْتَلِم) ile kastedilen, ergenlik çağına ulaşmış kimsedir. Vâcip (الوَاجِب) ile kastedilen ise kişinin arkadaşına ‘Senin hakkın benim üzerime vâciptir’ demesi gibi, tercihe bağlı bir gerekliliktir. Allah en doğrusunu bilir.

1153. Hadis

وعن سَمُرَةَ رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( مَنْ تَوَضَّأَ يَوْمَ الجُمُعَةِ فبِها وَنِعْمَتْ وَمَن اغْتَسَلَ فَالغُسْلُ أفْضَلُ )) رواه أَبُو داود والترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

Semüre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim cuma günü abdest alırsa bu sünnete uygundur ve ne güzeldir! Kim de guslederse gusül daha faziletlidir.” Ebû Dâvûd ve Tirmizî rivayet etmiş; Tirmizî “Hasen bir hadistir” demiştir.

1154. Hadis

وعن سَلمَان رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول اللهِ صلى الله عليه وسلم : (( لاَ يَغْتَسِلُ رَجُلٌ يَومَ الجُمُعَةِ ، وَيَتَطَهَّرُ مَا اسْتَطَاعَ مِن طُهْرٍ ، وَيَدَّهِنُ مِنْ دُهْنِهِ ، أَوْ يَمَسُّ مِنْ طِيبِ بَيْتِهِ ، ثُمَّ يَخْرُجُ فَلاَ يُفَرِّقُ بَيْنَ اثنَيْنِ ، ثُمَّ يُصَلِّي مَا كُتِبَ لَهُ ، ثُمَّ يُنْصِتُ إِذَا تَكَلَّمَ الإمَامُ ، إِلاَّ غُفِرَ لَهُ مَا بَيْنَهُ وَبَيْنَ الجُمُعَةِ الأُخْرَى )) رواه البخاري .

Selmân radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Bir kimse cuma günü gusleder, elinden geldiğince temizlenir, kendi yağından sürünür ya da evindeki güzel kokudan sürer, sonra evinden çıkar ve iki kişinin arasını ayırmaz, ardından kendisine takdir edilen namazı kılar, sonra da imam konuşurken susup dinlerse, o cuma ile öteki cuma arasındaki günahları mutlaka bağışlanır.” Buhârî rivayet etmiştir.

1155. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَن اغْتَسَلَ يَومَ الجُمُعَةِ غُسْلَ الجَنَابَةِ ، ثُمَّ رَاحَ في الساعة الأولى فَكَأنَّمَا قَرَّبَ بَدَنَةً ، وَمَنْ رَاحَ في السَّاعَةِ الثَّانِيَةِ ، فَكَأَنَّمَا قَرَّبَ بَقَرَةً ، وَمَنْ رَاحَ في الساعة الثَّالِثَةِ ، فَكَأنَّمَا قَرَّبَ كَبْشاً أقْرَنَ ، وَمَنْ رَاحَ في السَّاعَةِ الرَّابِعَةِ ، فَكَأنَّمَا قَرَّبَ دَجَاجَةً ، وَمَنْ رَاحَ في السَّاعَةِ الخَامِسَةِ ، فَكَأنَّمَا قَرَّبَ بَيْضَةً ، فَإذَا خَرَجَ الإمَامُ ، حَضَرَتِ المَلاَئِكَةُ يَسْتَمِعُونَ الذِّكْرَ )) متفقٌ عَلَيْهِ . قَوْله : (( غُسْلُ الجَنَابَةِ )) أيْ غُسلاً كغُسْلِ الجَنَابَةِ في الصِّفَةِ .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim cuma günü cünüplük guslü gibi gusleder, sonra ilk saatte cumaya giderse bir deve kurban etmiş gibi olur. Kim ikinci saatte giderse bir sığır kurban etmiş gibi olur. Kim üçüncü saatte giderse boynuzlu bir koç kurban etmiş gibi olur. Kim dördüncü saatte giderse bir tavuk kurban etmiş gibi olur. Kim beşinci saatte giderse bir yumurta tasadduk etmiş gibi olur. İmam hutbeye çıktığında ise melekler zikri dinlemek üzere hazır bulunurlar.” Müttefekun aleyh. Hadisteki ğusle'l-cenâbe (غُسْلُ الجَنَابَةِ) ifadesi, “yapılış şekli bakımından cünüplük guslü gibi bir gusül” demektir.

1156. Hadis

وعنه أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ذَكَرَ يَوْمَ الجُمُعَةِ ، فَقَالَ : (( فِيهَا سَاعَةٌ لا يُوافِقُهَا عَبْدٌ مُسْلِمٌ ، وَهُوَ قَائِمٌ يُصَلِّي يَسْألُ اللهَ شَيْئاً ، إِلاَّ أعْطَاهُ إيّاهُ )) وَأشَارَ بيَدِهِ يُقَلِّلُهَا . متفقٌ عَلَيْهِ .

Yine ondan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem cuma gününden söz etti ve şöyle buyurdu: “O günde öyle bir an vardır ki Müslüman bir kul namaz kılarken Allah'tan bir şey dileyerek o ana denk gelirse, Allah kendisine istediğini mutlaka verir.” [Resûlullah] eliyle işaret ederek o vaktin kısa olduğunu belirtti. Müttefekun aleyh.

1157. Hadis

وعن أَبي بُرْدَةَ بن أَبي موسى الأشعريِّ رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ عبد الله بن عمر رضي الله عنهما : أسَمِعْتَ أبَاكَ يُحَدِّثُ عَنْ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، في شأنِ سَاعَةِ الجُمُعَةِ ؟ قَالَ : قُلْتُ : نَعَمْ ، سَمِعْتُهُ يَقُولُ : سَمِعْتُ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( هِيَ مَا بَيْنَ أنْ يَجْلِسَ الإمَامُ إِلَى أنْ تُقْضَى الصَّلاةُ )) رواه مسلم .

Ebû Bürde b. Ebû Mûsâ el-Eş'arî radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Abdullah b. Ömer radıyallâhu anhümâ bana: “Babanın, cuma günündeki [duaların kabul edildiği] saat hakkında Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'den hadis naklettiğini işittin mi?” diye sordu. Dedim ki: “Evet, onu şöyle derken işittim: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle buyururken işittim: “O vakit, imamın minbere oturmasıyla namazın bitmesi arasındadır.”” Müslim rivayet etmiştir.

1158. Hadis

وعن أوس بن أوسٍ رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول اللهصلى الله عليه وسلم : (( إنَّ مِنْ أفْضَلِ أيَّامِكُمْ يَوْمَ الجُمُعَةِ ، فَأكْثِرُوا عَلَيَّ مِنَ الصَّلاَةِ فِيهِ ؛ فَإنَّ صَلاَتَكُمْ مَعْرُوضَةٌ عَلَيَّ )) رواه أَبُو داود بإسناد صحيح .

Evs b. Evs radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Şüphesiz günlerinizin en faziletlilerinden biri cuma günüdür. O günde bana çokça salâtüselâm getirin; çünkü sizin salâtlarınız bana arz olunur.” Ebû Dâvûd sahih bir isnadla rivayet etmiştir.