Binûn

297. Hadis

Kaynak: Riyâzü's-Sâlihîn · İmam Nevevî · Riyâzü's-Sâlihîn (Fahl tahkiki) · Türkçe çeviri

297. Hadis

عن أنس رضي الله عنه ، قَالَ : كَانَ أَبُو طَلْحَةَ رضي الله عنه أكْثَرَ الأنْصَار بالمَدِينَةِ مَالاً مِنْ نَخْل ، وَكَانَ أَحَبُّ أمْوالِهِ إِلَيْه بَيْرَحَاء ، وَكَانتْ مُسْتَقْبلَةَ المَسْجِدِ وَكَانَ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم يَدْخُلُهَا وَيَشْرَبُ مِنْ مَاءٍ فِيهَا طَيِّب . قَالَ أنَسٌ : فَلَمَّا نَزَلَتْ هذِهِ الآيةُ: { لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ } قام أَبُو طَلْحَةَ إِلَى رسولِ الله صلى الله عليه وسلم، فَقَالَ : يَا رَسُول الله ، إنَّ الله تَعَالَى أنْزَلَ عَلَيْكَ : { لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ } وَإنَّ أَحَبَّ مَالِي إِلَيَّ بَيْرَحَاءُ ، وَإنَّهَا صَدَقَةٌ للهِ تَعَالَى ، أرْجُو بِرَّهَا ، وَذُخْرَهَا عِنْدَ الله تَعَالَى ، فَضَعْهَا يَا رَسُول الله حَيْثُ أرَاكَ الله ، فَقَالَ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم : (( بَخ ! ذلِكَ مَالٌ رَابحٌ ، ذلِكَ مَالٌ رَابحٌ ، وقَدْ سَمِعْتُ مَا قُلْتَ ، وَإنِّي أرَى أنْ تَجْعَلَهَا في الأقْرَبينَ )) ، فَقَالَ أَبُو طَلْحَةَ : أفْعَلُ يَا رَسُول الله ، فَقَسَّمَهَا أَبُو طَلْحَةَ في أقَارِبِهِ ، وبَنِي عَمِّهِ . مُتَّفَقٌ عَلَيهِ . قوله صلى الله عليه وسلم : (( مالٌ رابحٌ )) ، رُوِيَ في الصحيحين (( رابحٌ )) و(( رايحٌ )) بالباء الموحدة وبالياءِ المثناةِ ، أي : رايح عَلَيْكَ نفعه ، وَ(( بَيرَحَاءُ )) : حديقة نخلٍ ، وروي بكسرِ الباءِ وَفتحِها .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Ebû Talha radıyallâhu anh, Medine'de ensâr içinde hurmalık bakımından malı en çok olan kimseydi. Malları arasında kendisine en sevimli olanı Beyrahâ idi. Burası mescidin karşısındaydı. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem oraya girer ve oradaki tatlı sudan içerdi. Enes dedi ki: { لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ } “Sevdiğiniz şeylerden infak etmedikçe iyiliğe asla erişemezsiniz” âyeti indiğinde Ebû Talha, Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in yanına varıp şöyle dedi: ‘Ey Allah'ın Resûlü! Şüphesiz Allah Teâlâ sana: { لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ } “Sevdiğiniz şeylerden infak etmedikçe iyiliğe asla erişemezsiniz” âyetini indirdi. Mallarım içinde bana en sevimli olanı Beyrahâ'dır. O, Allah Teâlâ için sadakadır; onun iyiliğini ve Allah Teâlâ katında ahiret azığı olmasını umuyorum. Ey Allah'ın Resûlü, onu Allah'ın sana gösterdiği yere koy!’ Bunun üzerine Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Âferin! İşte bu kârlı bir maldır, işte bu kârlı bir maldır! Söylediğini işittim; ben onu akrabalarına vermeni uygun görüyorum.” Ebû Talha: ‘Öyle yaparım ey Allah'ın Resûlü’ dedi. Ardından Ebû Talha orayı akrabaları ve amcasının oğulları arasında paylaştırdı. Müttefekun aleyh. Sallallâhu aleyhi ve sellem'in “kârlı bir maldır” sözü, Sahîheyn'de (Buhârî ve Müslim'in el-Câmiu's-sahîh adlı eserlerinde) tek noktalı bâ ile râbihun (رابحٌ) ve iki noktalı yâ ile râyihun (رايحٌ) şeklinde rivayet edilmiştir; yani ‘faydası sana gelen’ demektir. Beyrahâ (بَيرَحَاءُ) ise bir hurma bahçesidir; bâ harfinin kesresi ve fethasıyla rivayet edilmiştir.