1367. Hadis
وعن أَبي هريرة رضي الله عنه : أنَّ رَجُلاً أَتَى النَّبيَّ صلى الله عليه وسلم يَتَقَاضَاهُ فَأغْلَظَ لَهُ ، فَهَمَّ بِهِ أصْحَابُهُ ، فَقَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( دَعُوهُ ، فَإنَّ لِصَاحِبِ الحَقِّ مَقَالاً )) ثُمَّ قَالَ : (( أعْطُوهُ سِنّاً مِثْلَ سِنِّهِ )) قالوا : يَا رسولَ اللهِ ، لا نَجِدُ إِلاَّ أمْثَلَ مِنْ سِنِّهِ ، قَالَ : (( أعْطُوهُ ، فإنَّ خَيْرَكُمْ أحْسَنُكُمْ قَضَاءً )) متفقٌ عَلَيْهِ .
Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Bir adam alacağını istemek üzere Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'e geldi ve ona kaba konuştu. Ashâbı adamın üzerine yürümeye kalkışınca Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Onu bırakın; zira hak sahibinin konuşmaya hakkı vardır.” Sonra şöyle buyurdu: “Ona, devesinin yaşına denk yaşta bir deve verin.” ‘Yâ Resûlallah! Onun devesinin yaşından daha iyisinden başkasını bulamıyoruz’ dediler. Bunun üzerine şöyle buyurdu: “Onu verin; şüphesiz sizin en hayırlınız, borcunu en güzel şekilde ödeyeninizdir.” Müttefekun aleyh.
1368. Hadis
وعن جابر رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم قَالَ : (( رَحِمَ اللهُ رَجُلاً سَمْحاً إِذَا بَاعَ ، وَإِذَا اشْتَرَى ، وَإِذَا اقْتَضَى )) رواه البخاري .
Câbir radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah; sattığında, satın aldığında ve alacağını istediğinde müsamahakâr davranan kimseye rahmet etsin.” Buhârî rivayet etmiştir.
1369. Hadis
وعن أَبي قتادة رضي الله عنه قَالَ : سَمِعْتُ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم يقول : (( مَنْ سَرَّهُ أنْ يُنَجِّيَهُ اللهُ مِنْ كُرَبِ يَوْمِ القِيَامَةِ، فَلْيُنَفِّسْ عَنْ مُعْسِرٍ أَوْ يَضَعْ عَنْهُ )) رواه مسلم.
Ebû Katâde radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Allah'ın kendisini kıyamet gününün sıkıntılarından kurtarması kimi sevindirirse, darda olana nefes aldırsın veya borcunu indirsin.” Müslim rivayet etmiştir.
1370. Hadis
وعن أَبي هريرة رضي الله عنه : أنَّ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ : (( كَانَ رَجُلٌ يُدَايِنُ النَّاسَ، وَكَانَ يَقُولُ لِفَتَاهُ: إِذَا أَتَيْتَ مُعْسِراً فَتَجَاوَزْ عَنْهُ ، لَعَلَّ اللهَ أنْ يَتَجَاوَزَ عَنَّا ، فَلَقِيَ اللهَ فَتَجَاوَزَ عَنْهُ )) متفقٌ عَلَيْهِ .
Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “İnsanlara borç veren bir adam vardı. Hizmetçisine: ‘Eli darda olan birine vardığında onu hoş gör; umulur ki Allah da bizi hoş görür’ derdi. Nihayet Allah'a kavuştu da [Allah] onu hoş gördü.” Müttefekun aleyh.
1371. Hadis
وعن أَبي مسعود البدريِّ رضي الله عنه قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( حُوسِبَ رَجُلٌ مِمَّنْ كَانَ قَبْلَكُمْ ، فَلَمْ يُوجَدْ لَهُ مِنَ الخَيْرِ شَيْءٌ ، إِلاَّ أنَّهُ كَانَ يُخَالِطُ النَّاسَ وَكَانَ مُوسِراً ، وَكَانَ يَأمُرُ غِلْمَانَهُ أنْ يَتَجَاوَزُوا عَن المُعْسِر . قَالَ اللهُ عز وجل : نَحْنُ أَحَقُّ بذلِكَ مِنْهُ ؛ تَجَاوَزُوا عَنْهُ )) رواه مسلم .
Ebû Mes'ûd el-Bedrî radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Sizden öncekilerden bir adam hesaba çekildi ve onun hiçbir hayrı bulunamadı. Ancak o, insanlarla alışveriş yapar, varlıklı bir kimse olduğundan hizmetçilerine eli darda olanı hoş görmelerini emrederdi. Allah azze ve celle: ‘Biz bunu yapmaya ondan daha lâyığız; onu hoş görün’ buyurdu.” Müslim rivayet etmiştir.
1372. Hadis
وعن حذيفة رضي الله عنه قَالَ : أُتَي اللهُ تَعَالَى بِعَبْدٍ مِنْ عِبَادِهِ آتَاهُ اللهُ مَالاً ، فَقَالَ لَهُ : مَاذَا عَمِلْتَ في الدُّنْيَا ؟ قَالَ : (( وَلاَ يَكْتُمُونَ اللهَ حَدِيثاً )) قَالَ : يَا رَبِّ آتَيْتَنِي مَالَكَ ، فَكُنْتُ أُبَايعُ النَّاسَ ، وَكَانَ مِنْ خُلُقِي الجَوَازُ ، فَكُنْتُ أَتَيَسَّرُ عَلَى المُوسِرِ، وَأُنْظِرُ المُعْسِرَ . فَقَالَ الله تَعَالَى : (( أنَا أَحَقُّ بِذا مِنْكَ تَجَاوَزُوا عَنْ عَبْدِي )) فَقَالَ عُقْبَةُ بن عامِر ، وأبو مسعودٍ الأنصاريُّ رضي الله عنهما : هكَذا سَمِعْنَاهُ مِنْ فيِّ رسولِ الله صلى الله عليه وسلم . رواه مسلم .
Huzeyfe radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Allah Teâlâ'nın huzuruna, Allah'ın kendisine mal verdiği kullarından biri getirildi. [Allah] ona: ‘Dünyada ne yaptın?’ buyurdu. —[Huzeyfe] dedi ki: ‘Allah'tan hiçbir sözü gizleyemezler.’— Kul: ‘Yâ Rabbi! Bana malını verdin, ben de insanlarla alışveriş yapardım. Huyum müsamaha göstermekti; varlıklı olana kolaylık gösterir, darda olana ise mühlet verirdim’ dedi. Bunun üzerine Allah Teâlâ şöyle buyurdu: “Ben bunu yapmaya senden daha lâyığım; kulumu hoş görün.” Ukbe b. Âmir ve Ebû Mes'ûd el-Ensârî radıyallâhu anhümâ: ‘Biz bunu Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in ağzından işte böyle işittik’ dediler. Müslim rivayet etmiştir.
1373. Hadis
وعن أَبي هريرة رضي الله عنه قَالَ: قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( مَنْ أَنْظَرَ مُعْسِراً ، أَوْ وَضَعَ لَهُ ، أظَلَّهُ اللهُ يَومَ القِيَامَةِ تَحْتَ ظِلِّ عَرْشِهِ يَومَ لا ظِلَّ إِلاَّ ظِلُّهُ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .
Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim darda olana mühlet verir veya borcunu indirirse, Allah onu kendi gölgesinden başka hiçbir gölgenin bulunmadığı kıyamet gününde Arş'ının gölgesi altında gölgelendirir.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.
1374. Hadis
وعن جابر رضي الله عنه : أنَّ النبيَّ صلى الله عليه وسلم ، اشْتَرَى مِنْهُ بَعِيراً، فَوَزَنَ لَهُ فَأرْجَحَ . متفقٌ عَلَيْهِ .
Câbir radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem ondan bir deve satın aldı, parasını tarttı ve ağır tuttu. Müttefekun aleyh.
1375. Hadis
وعن أَبي صَفْوَان سُويْدِ بنِ قيسٍ رضي الله عنه قَالَ : جَلَبْتُ أنَا وَمَخْرَمَةُ العَبْدِيُّ بَزّاً مِنْ هَجَرَ ، فَجَاءنا النبيُّ صلى الله عليه وسلم ، فَسَاوَمَنَا بسَرَاوِيلَ ، وَعِنْدِي وَزَّانٌ يَزِنُ بِالأجْرِ ، فَقَالَ النَّبيُّ صلى الله عليه وسلم لِلْوَزَّانِ : (( زِنْ وَأرْجِحْ )) رواه أَبُو داود ، والترمذي وقال : (( حديث حسن صحيح )) .
Ebû Safvân Süveyd b. Kays radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Ben ve Mahreme el-Abdî, Hecer'den kumaş getirdik. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem yanımıza geldi ve bizimle bir şalvar için pazarlık etti. Yanımda ücretle tartı yapan bir tartıcı vardı. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem tartıcıya: “Tart ve ağır tut” buyurdu. Ebû Dâvûd ve Tirmizî rivayet etmiş, Tirmizî “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.