298. Hadis
عن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : أخذ الحسن بن علي رضي الله عنهما تَمْرَةً مِنْ تَمْر الصَّدَقَةِ فَجَعَلَهَا في فِيهِ ، فَقَالَ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم : (( كَخْ كَخْ إرْمِ بِهَا ، أمَا عَلِمْتَ أنَّا لا نَأكُلُ الصَّدَقَةَ !؟ )) مُتَّفَقٌ عَلَيهِ . وفي رواية : (( أنَّا لا تَحِلُّ لَنَا الصَّدَقَةُ )) . وقوله : (( كَخْ كَخْ )) يقال : بإسكان الخاء ، ويقال : بكسرها مَعَ التنوين وهي كلمة زجر للصبي عن المستقذراتِ ، وكان الحسن رضي الله عنه صبِيّاً .
Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Hasan b. Ali radıyallâhu anhümâ sadaka hurmalarından bir hurma alıp ağzına koydu. Bunun üzerine Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kıh, kıh! At onu! Bizim sadaka yemediğimizi bilmiyor musun?!” Müttefekun aleyh. Bir rivayette: “Bize sadakanın helâl olmadığını” şeklindedir. Hadisteki kıh kıh (كَخْ كَخْ) sözü, hâ harfinin sükûnuyla da söylenir, tenvinle birlikte kesresiyle de söylenir. Bu, çocuğu pis ve tiksindirici şeylerden men etmek için kullanılan bir azarlama kelimesidir. Hasan radıyallâhu anh o sırada küçük bir çocuktu.
299. Hadis
وعن أَبي حفص عمر بن أَبي سلمة عبد الله بن عبد الأسدِ ربيبِ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : كُنْتُ غلاَماً في حجر رَسُول الله صلى الله عليه وسلم وَكَانَتْ يَدي تَطِيشُ في الصَّحْفَةِ ، فَقَالَ لي رَسُول الله صلى الله عليه وسلم : (( يَا غُلامُ ، سَمِّ الله تَعَالَى ، وَكُلْ بيَمِينكَ ، وَكُلْ مِمَّا يَلِيكَ )) فَمَا زَالَتْ تِلْكَ طِعْمَتي بَعْدُ . مُتَّفَقٌ عَلَيهِ . (( وَتَطِيشُ )) : تدور في نواحِي الصحفة .
Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in üvey oğlu Ebû Hafs Ömer b. Ebû Seleme Abdullah b. Abdülesed'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in himayesinde küçük bir çocuktum ve elim yemek tabağının her yanında dolaşıyordu. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem bana şöyle buyurdu: “Ey çocuk! Allah Teâlâ'nın adını an, sağ elinle ye ve önünden ye.” Ondan sonra yemek yiyişim hep öyle oldu. Müttefekun aleyh. Tetîşu (تَطِيشُ) “tabağın etrafında dolaşıyor” demektir.
300. Hadis
وعن ابن عمر رضي الله عنهما ، قَالَ : سمعت رَسُول الله صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( كُلُّكُمْ رَاعٍ ، وَكُلُّكُمْ مسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتهِ : الإمَامُ رَاعٍ وَمَسْؤولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ ، والرَّجُلُ رَاعٍ في أهْلِهِ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ ، وَالمَرْأةُ رَاعِيَةٌ في بيْتِ زَوْجِهَا وَمَسْؤُولَةٌ عَنْ رَعِيَّتِهَا ، وَالخَادِمُ رَاعٍ في مَالِ سَيِّدِهِ وَمَسؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ ، فَكُلُّكُمْ رَاعٍ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ )) مُتَّفَقٌ عَلَيهِ .
İbn Ömer radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Hepiniz çobansınız ve hepiniz güttüğünüzden sorumlusunuz: İmam çobandır ve güttüğünden sorumludur. Erkek, ailesinde çobandır ve güttüğünden sorumludur. Kadın, kocasının evinde çobandır ve güttüğünden sorumludur. Hizmetçi, efendisinin malında çobandır ve güttüğünden sorumludur. Hulâsa hepiniz çobansınız ve güttüğünüzden sorumlusunuz.” Müttefekun aleyh.
301. Hadis
وعن عمرو بن شعيب ، عن أبيه ، عن جدهِ رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم : (( مُرُوا أوْلادَكُمْ بِالصَّلاةِ وَهُمْ أبْنَاءُ سَبْعِ سِنينَ ، وَاضْرِبُوهُمْ عَلَيْهَا ، وَهُمْ أبْنَاءُ عَشْرٍ ، وَفَرِّقُوا بَيْنَهُمْ في المضَاجِعِ )) حديث حسن رواه أَبُو داود بإسناد حسن .
Amr b. Şuayb'dan; babasından; dedesi radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Çocuklarınıza yedi yaşındayken namazı emredin. On yaşına geldiklerinde namaz kılmazlarsa onları dövün ve yataklarını ayırın.” Hasen bir hadistir; Ebû Dâvûd hasen bir isnadla rivayet etmiştir.
302. Hadis
وعن أَبي ثُرَيَّةَ سَبْرَةَ بن معبدٍ الجُهَنِيِّ رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم : (( عَلِّمُوا الصَّبِيَّ الصَّلاةَ لِسَبْعِ سِنِينَ ، وَاضْرِبُوهُ عَلَيْهَا ابْنَ عَشْرِ سِنِينَ )) حديث حسن رواه أَبُو داود والترمذي ، وَقالَ : (( حديث حسن )) . ولفظ أَبي داود : (( مُرُوا الصَّبِيَّ بِالصَّلاةِ إِذَا بَلَغَ سَبْعَ سِنِينَ )) .
Ebû Süreyye Sebre b. Ma'bed el-Cühenî radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Çocuğa yedi yaşında namazı öğretin; on yaşına geldiğinde kılmazsa onu dövün.” Hasen bir hadistir; Ebû Dâvûd ve Tirmizî rivayet etmiş, [Tirmizî] “Hasen bir hadistir” demiştir. Ebû Dâvûd'un lafzı şöyledir: “Çocuk yedi yaşına ulaştığında ona namazı emredin.”