667. Hadis
وعن عبدِ اللهِ بن عمرو رضي الله عنهما ، قَالَ : كنا مَعَ رسول الله صلى الله عليه وسلم في سَفَرٍ ، فَنَزَلْنَا مَنْزِلاً ، فَمِنَّا مَنْ يُصْلِحُ خِبَاءهُ ، وَمِنّا مَنْ يَنْتَضِلُ ، وَمِنَّا مَنْ هُوَ في جَشَرِهِ ، إذْ نَادَى مُنَادِي رسولِ الله صلى الله عليه وسلم : الصَّلاةَ جَامِعَةً . فَاجْتَمَعْنَا إِلَى رسولِ الله صلى الله عليه وسلم ، فَقَالَ : (( إنَّهُ لَمْ يَكُنْ نَبيٌّ قَبْلِي إِلاَّ كَانَ حَقّاً عَلَيْهِ أنْ يَدُلَّ أُمَّتَهُ عَلَى خَيْرِ مَا يَعْلَمُهُ لَهُمْ ، وَيُنْذِرَهُم شَرَّ مَا يَعْلَمُهُ لَهُمْ . وَإنَّ أُمَّتَكُمْ هذِهِ جُعِلَ عَافِيَتُهَا في أوَّلِهَا ، وَسَيُصيبُ آخِرَهَا بَلاَءٌ وَأمُورٌ تُنْكِرُونَهَا ، وَتَجِيءُ فِتنَةٌ يُرَقِّقُ بَعْضُهَا بَعْضاً ، وَتَجِيءُ الفتنَةُ فَيقُولُ المُؤْمِنُ : هذه مُهلكتي ، ثُمَّ تنكشفُ ، وتجيء الفتنةُ فيقولُ المؤمنُ : هذِهِ هذِهِ . فَمَنْ أحَبَّ أنْ يُزَحْزَحَ عَنِ النَّارِ، ويُدْخَلَ الجَنَّةَ، فَلْتَأتِهِ منيَّتُهُ وَهُوَ يُؤْمِنَ باللهِ واليَوْمِ الآخِرِ ، وَلْيَأتِ إِلَى النَّاسِ الَّذِي يُحِبُّ أنْ يُؤتَى إِلَيْهِ. وَمَنْ بَايَعَ إمَاماً فَأعْطَاهُ صَفْقَةَ يَدِهِ ، وَثَمَرَةَ قَلْبِهِ ، فَلْيُطِعْهُ إن استَطَاعَ ، فإنْ جَاءَ آخَرُ يُنَازِعُهُ فَاضْرِبُوا عُنْقَ الآخَرِ )) رواه مسلم . قَوْله : (( يَنْتَضِلُ )) أيْ : يُسَابِقُ بالرَّمْي بالنَّبل والنُّشَّاب . وَ(( الجَشَرُ )) : بفتح الجيم والشين المعجمة وبالراء ، وهي : الدَّوابُّ الَّتي تَرْعَى وَتَبِيتُ مَكَانَهَا . وَقَوْلُه : (( يُرَقِّقُ بَعْضُهَا بَعْضاً )) أيْ : يُصَيِّرُ بَعْضُهَا بَعْضَاً رقيقاً : أيْ خَفِيفاً لِعِظَمِ مَا بَعْدَهُ ، فالثَّانِي يُرَقّقُ الأَوَّلَ . وقيل مَعنَاهُ يُشَوِّقُ بَعْضُهَا إِلَى بَعْضٍ بتحسينهَا وَتَسويلِهَا ، وقيل : يُشبِهُ بَعْضُها بَعضاً .
Abdullah b. Amr radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi; dedi ki: Bir seferde Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem ile beraberdik. Bir konak yerinde konakladık. Kimimiz çadırını düzeltiyor, kimimiz ok atışı yarışı yapıyor, kimimiz de otlakta kalan hayvanlarının başında bulunuyordu. Derken Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in münâdîsi (çağrıcısı): ‘Cemaatle namaza!’ diye seslendi. Bunun üzerine Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in yanına toplandık. Şöyle buyurdu: “Benden önce hiçbir peygamber yoktur ki, onlar için bildiği şeylerin en hayırlısını ümmetine göstermesi ve onlar için bildiği şeylerin en şerlisinden onları sakındırması kendi üzerine bir hak olmasın. Şüphesiz sizin bu ümmetinizin âfiyeti ilk döneminde kılınmıştır. Son dönemine ise belâlar ve yadırgayacağınız işler isabet edecektir. Bir fitne gelecek, bir kısmı diğer kısmını hafifletecektir. Fitne gelecek ve mü'min: ‘İşte bu beni helâk edecek olandır’ diyecek; sonra o açılıp gidecek. Yine fitne gelecek ve mü'min: ‘İşte bu, işte bu!’ diyecektir. Kim cehennemden uzaklaştırılıp cennete konulmayı isterse, ölümü kendisine Allah'a ve âhiret gününe iman eder hâldeyken gelsin; kendisine nasıl davranılmasını seviyorsa insanlara da öyle davransın. Kim bir imama biat edip ona elini uzatarak söz verir ve kalbinin samimiyetini bağlarsa, gücü yettiğince ona itaat etsin. Şayet bir başkası çıkıp onunla çekişmeye kalkarsa, o diğerinin boynunu vurun.” Müslim rivayet etmiştir. Hadisteki yentadilu (يَنْتَضِلُ) sözü, “oklarla atış yarışı yapar” demektir. Ceşer (الجَشَرُ) kelimesi ise cîm ve noktalı şîn harflerinin fethası ve râ harfi iledir; “otlayan ve geceyi bulunduğu yerde geçiren hayvanlar” demektir. Yurakkiku ba'duhâ ba'dan (يُرَقِّقُ بَعْضُهَا بَعْضاً) sözü ise, “bir kısmı diğer kısmını inceltir, yani kendisinden sonrakinin büyüklüğü sebebiyle onu hafif gösterir; dolayısıyla ikincisi birinciyi hafifletir” demektir. Bunun anlamının “güzelleştirip süsleyerek bir kısmının diğer kısmına rağbet uyandırması” olduğu da söylenmiştir. Bir diğer görüşe göre ise “bir kısmının diğer kısmına benzemesi” demektir.