Alışveriş (Büyû) Kitabı

Et-Tirmizi · Sünen-i Tirmizi (Standart Arapça Metin) · Türkçe çeviri

1284. Hadis

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ قَزَعَةَ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، عَنْ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ، عَنِ الْحَجَّاجِ، عَنِ الْحَكَمِ، عَنْ مَيْمُونِ بْنِ أَبِي شَبِيبٍ، عَنْ عَلِيٍّ، قَالَ وَهَبَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غُلاَمَيْنِ أَخَوَيْنِ فَبِعْتُ أَحَدَهُمَا فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا عَلِيُّ مَا فَعَلَ غُلاَمُكَ ‏"‏ ‏.‏ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ ‏"‏ رُدَّهُ رُدَّهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ ‏.‏ وَقَدْ كَرِهَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمُ التَّفْرِيقَ بَيْنَ السَّبْىِ فِي الْبَيْعِ وَيُكْرَهُ أَنْ يُفَرَّقَ بَيْنَ الْوَالِدَةِ وَوَلَدِهَا وَبَيْنَ الْوَالِدِ وَالْوَلَدِ وَبَيْنَ الإِخْوَةِ وَالأَخَوَاتِ فِي الْبَيْعِ ‏.‏ وَرَخَّصَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ فِي التَّفْرِيقِ بَيْنَ الْمُوَلَّدَاتِ الَّذِينَ وُلِدُوا فِي أَرْضِ الإِسْلاَمِ ‏.‏ وَالْقَوْلُ الأَوَّلُ أَصَحُّ ‏.‏ وَرُوِيَ عَنْ إِبْرَاهِيمَ النَّخَعِيِّ أَنَّهُ فَرَّقَ بَيْنَ وَالِدَةٍ وَوَلَدِهَا فِي الْبَيْعِ فَقِيلَ لَهُ فِي ذَلِكَ فَقَالَ إِنِّي قَدِ اسْتَأْذَنْتُهَا بِذَلِكَ فَرَضِيَتْ ‏.‏

Bize el-Hasen b. Kaza'a anlattı. (H) Bize Abdurrahman b. Mehdî, Hammâd b. Seleme'den, o Haccâc'dan, o Hakem'den, o Meymûn b. Ebî Şebîb'den, o da Ali'den rivayet ettiğine göre o şöyle demiştir: Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem bana (köle olarak) iki erkek kardeş hibe etmişti. Ben onlardan birini sattım. Rasûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem bana: "Ey Ali! Kölen ne yaptı?" diye sordu. Ben de (durumu) ona haber verdim. Bunun üzerine: "Onu geri al, onu geri al!" buyurdu. (Tirmizî) dedi ki: Bu, hasen garib bir hadistir. Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem'in ashabından ve başkalarından bazı ilim ehli, esirler arasında (akrabaların) satışla ayrılmasını kerih görmüşlerdir. Satışta anne ile çocuğunun arasının, baba ile çocuğunun arasının ve kız kardeş ile erkek kardeşlerin arasının ayrılması mekruh görülür. Bazı ilim ehli ise İslam topraklarında doğanlar (müvelledât) arasında ayırım yapmaya ruhsat vermişlerdir. Birinci görüş daha sahihtir. İbrahim en-Nehaî'den rivayet edildiğine göre o, satışta anne ile çocuğunun arasını ayırmıştır. Bu durum kendisine sorulduğunda şöyle demiştir: "Ben bu konuda ondan izin istedim, o da razı oldu."