2958. Hadis
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ، قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ، يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي عَلَى رَاحِلَتِهِ تَطَوُّعًا حَيْثُمَا تَوَجَّهَتْ بِهِ وَهُوَ جَاءٍ مِنْ مَكَّةَ إِلَى الْمَدِينَةِ ثُمَّ قَرَأَ ابْنُ عُمَرَ هَذِهِ الآيَةَ : (وَلِلَّهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ ) الآيَةَ . قَالَ ابْنُ عُمَرَ فَفِي هَذَا أُنْزِلَتْ هَذِهِ الآيَةُ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَيُرْوَى عَنْ قَتَادَةَ، أَنَّهُ قَالَ فِي هَذِهِ الآيَةِِ : ()ولله الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ فَأَيْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ ) قَالَ قَتَادَةُ هِيَ مَنْسُوخَةٌ نَسَخَهَا قَوْلُهُ : (فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ) أَىْ تِلْقَاءَهُ . حَدَّثَنَا بِذَلِكَ مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي الشَّوَارِبِ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ قَتَادَةَ . وَيُرْوَى عَنْ مُجَاهِدٍ، فِي هَذِهِ الآيَةِ : (أَيْنَمَا تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ ) قَالَ فَثَمَّ قِبْلَةُ اللَّهِ . حَدَّثَنَا بِذَلِكَ أَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنِ النَّضْرِ بْنِ عَرَبِيٍّ عَنْ مُجَاهِدٍ بِهَذَا .
Bize Abd b. Humeyd anlattı, bize Yezîd b. Hârûn haber verdi, bize Abdulmelik b. Ebî Süleyman haber verdi, dedi ki: Saîd b. Cübeyr'i, İbn Ömer'den hadis naklederken işittim. (İbn Ömer) şöyle dedi: "Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem, Mekke'den Medine'ye gelirken bineği üzerinde, binek nereye yönelirse yönelsin nafile namaz kılardı." Sonra İbn Ömer şu ayeti okudu: (Doğu da Allah'ındır batı da...) (Bakara 2:115) ayetin sonuna kadar. İbn Ömer dedi ki: "Bu ayet işte bu konuda inmiştir." Ebû Îsâ dedi ki: Bu hadis hasen sahihtir. Katâde'den rivayet edildiğine göre o, bu ayet: (Doğu da Allah'ındır batı da. Nereye dönerseniz Allah'ın yüzü oradadır) (Bakara 2:115) hakkında şöyle demiştir: "Bu ayet, (Yüzünü Mescid-i Haram tarafına çevir) (Bakara 2:144) ayetiyle neshedilmiştir (hükmü kaldırılmıştır)." Yani "Onun karşısına (Kâbe'ye)". Bize bunu Muhammed b. Abdulmelik b. Ebî'ş-Şevârib anlattı, bize Yezîd b. Züray', Saîd'den, o da Katâde'den naklen anlattı. Mücâhid'den de bu ayet hakkında rivayet edildiğine göre; (Nereye dönerseniz Allah'ın yüzü oradadır) (Bakara 2:115) ayetini, "Allah'ın kıblesi oradadır" şeklinde tefsir etmiştir. Bize bunu Ebû Kureyb Muhammed b. el-Alâ anlattı, bize Vekî', Nadr b. Arabî'den, o da Mücâhid'den bu şekilde anlattı.