456. Hadis
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عَمْرَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ أَتَتْهَا بَرِيرَةُ تَسْأَلُهَا فِي كِتَابَتِهَا فَقَالَتْ إِنْ شِئْتِ أَعْطَيْتُ أَهْلَكِ وَيَكُونُ الْوَلاَءُ لِي. وَقَالَ أَهْلُهَا إِنْ شِئْتِ أَعْطَيْتِهَا مَا بَقِيَ ـ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً إِنْ شِئْتِ أَعْتَقْتِهَا وَيَكُونُ الْوَلاَءُ لَنَا ـ فَلَمَّا جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ذَكَّرَتْهُ ذَلِكَ فَقَالَ " ابْتَاعِيهَا فَأَعْتِقِيهَا، فَإِنَّ الْوَلاَءَ لِمَنْ أَعْتَقَ ". ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْمِنْبَرِ ـ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً فَصَعِدَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْمِنْبَرِ ـ فَقَالَ " مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ، مَنِ اشْتَرَطَ شَرْطًا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَلَيْسَ لَهُ، وَإِنِ اشْتَرَطَ مِائَةَ مَرَّةٍ ". قَالَ عَلِيٌّ قَالَ يَحْيَى وَعَبْدُ الْوَهَّابِ عَنْ يَحْيَى عَنْ عَمْرَةَ. وَقَالَ جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ عَنْ يَحْيَى قَالَ سَمِعْتُ عَمْرَةَ قَالَتْ سَمِعْتُ عَائِشَةَ. رَوَاهُ مَالِكٌ عَنْ يَحْيَى عَنْ عَمْرَةَ أَنَّ بَرِيرَةَ. وَلَمْ يَذْكُرْ صَعِدَ الْمِنْبَرَ.
Ali b. Abdullah bize tahdis etti, dedi ki: Süfyan bize tahdis etti; Yahya’dan, Amre’den, Aişe’den [naklen] dedi ki: Barîre, (hürriyetine kavuşması için sahipleriyle yaptığı) mükâtebe (bedel sözleşmesi) hususunda yardım istemek üzere Aişe’ye geldi. (Aişe): ‘Eğer istersen bedelini sahiplerine ödeyeyim, velâ (hakkı) da bana ait olsun.’ dedi. Ancak (cariyeyi satan) sahipleri: ‘Eğer istersen kalan miktarını ona öde —Süfyan bir rivayette şöyle dedi: Eğer istersen onu azat et— fakat velâ hakkı yine bize ait olsun.’ dediler. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem gelince (Aişe) durumu ona anlattı. Efendimiz şöyle buyurdu: ‘Onu satın al ve azat et; zira velâ (hakkı) ancak azat edene aittir.’ Sonra Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem minbere çıktı —Süfyan bazen ‘minbere yükseldi’ dedi— ve şöyle buyurdu: ‘Bazı topluluklara (insanlara) ne oluyor ki Allah’ın Kitabı’nda bulunmayan şartlar koşuyorlar? Her kim Allah’ın Kitabı’nda bulunmayan bir şart koşarsa, o şart (kendisi lehine) geçerli değildir; yüz kere bile şart koşmuş olsa da (hüküm değişmez).’ Ali dedi ki: Yahya ve Abdülvehhab; Yahya’dan, Amre’den (rivayet ettiler). Cafer b. Avn ise Yahya’dan; ‘Amre’den işittim; o da Aişe’den işitmiş.’ dedi. Malik de Yahya’dan, Amre’den; ‘Barîre...’ şeklinde rivayet etmiştir; ancak o, ‘minbere çıktı’ kısmını zikretmemiştir.”