Binûn

1731_1, 1731_2. Hadis

Kaynak: Sahih-i Müslim · Müslim · Sahih-i Müslim (Standart Arapça Metin) · Türkçe çeviri

1731_1. Hadis

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعُ بْنُ الْجَرَّاحِ، عَنْ سُفْيَانَ، ح وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ أَمْلاَهُ عَلَيْنَا إِمْلاَءً ح. وَحَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَاشِمٍ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ، - يَعْنِي ابْنَ مَهْدِيٍّ - حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ بُرَيْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا أَمَّرَ أَمِيرًا عَلَى جَيْشٍ أَوْ سَرِيَّةٍ أَوْصَاهُ فِي خَاصَّتِهِ بِتَقْوَى اللَّهِ وَمَنْ مَعَهُ مِنَ الْمُسْلِمِينَ خَيْرًا ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اغْزُوا بِاسْمِ اللَّهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ قَاتِلُوا مَنْ كَفَرَ بِاللَّهِ اغْزُوا وَ لاَ تَغُلُّوا وَلاَ تَغْدِرُوا وَلاَ تَمْثُلُوا وَلاَ تَقْتُلُوا وَلِيدًا وَإِذَا لَقِيتَ عَدُوَّكَ مِنَ الْمُشْرِكِينَ فَادْعُهُمْ إِلَى ثَلاَثِ خِصَالٍ - أَوْ خِلاَلٍ - فَأَيَّتُهُنَّ مَا أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى الإِسْلاَمِ فَإِنْ أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى التَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ وَأَخْبِرْهُمْ أَنَّهُمْ إِنْ فَعَلُوا ذَلِكَ فَلَهُمْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَعَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ فَإِنْ أَبَوْا أَنْ يَتَحَوَّلُوا مِنْهَا فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّهُمْ يَكُونُونَ كَأَعْرَابِ الْمُسْلِمِينَ يَجْرِي عَلَيْهِمْ حُكْمُ اللَّهِ الَّذِي يَجْرِي عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَلاَ يَكُونُ لَهُمْ فِي الْغَنِيمَةِ وَالْفَىْءِ شَىْءٌ إِلاَّ أَنْ يُجَاهِدُوا مَعَ الْمُسْلِمِينَ فَإِنْ هُمْ أَبَوْا فَسَلْهُمُ الْجِزْيَةَ فَإِنْ هُمْ أَجَابُوكَ فَاقْبَلْ مِنْهُمْ وَكُفَّ عَنْهُمْ فَإِنْ هُمْ أَبَوْا فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ وَقَاتِلْهُمْ ‏.‏ وَإِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ أَنْ تَجْعَلَ لَهُمْ ذِمَّةَ اللَّهِ وَذِمَّةَ نَبِيِّهِ فَلاَ تَجْعَلْ لَهُمْ ذِمَّةَ اللَّهِ وَلاَ ذِمَّةَ نَبِيِّهِ وَلَكِنِ اجْعَلْ لَهُمْ ذِمَّتَكَ وَذِمَّةَ أَصْحَابِكَ فَإِنَّكُمْ أَنْ تُخْفِرُوا ذِمَمَكُمْ وَذِمَمَ أَصْحَابِكُمْ أَهْوَنُ مِنْ أَنْ تُخْفِرُوا ذِمَّةَ اللَّهِ وَذِمَّةَ رَسُولِهِ ‏.‏ وَإِذَا حَاصَرْتَ أَهْلَ حِصْنٍ فَأَرَادُوكَ أَنْ تُنْزِلَهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ فَلاَ تُنْزِلْهُمْ عَلَى حُكْمِ اللَّهِ وَلَكِنْ أَنْزِلْهُمْ عَلَى حُكْمِكَ فَإِنَّكَ لاَ تَدْرِي أَتُصِيبُ حُكْمَ اللَّهِ فِيهِمْ أَمْ لاَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ هَذَا أَوْ نَحْوَهُ وَزَادَ إِسْحَاقُ فِي آخِرِ حَدِيثِهِ عَنْ يَحْيَى بْنِ آدَمَ قَالَ فَذَكَرْتُ هَذَا الْحَدِيثَ لِمُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ - قَالَ يَحْيَى يَعْنِي أَنَّ عَلْقَمَةَ يَقُولُهُ لاِبْنِ حَيَّانَ - فَقَالَ حَدَّثَنِي مُسْلِمُ بْنُ هَيْصَمٍ عَنِ النُّعْمَانِ بْنِ مُقَرِّنٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَهُ ‏.‏

Bize Ebû Bekir b. Ebî Şeybe anlattı; bize Vekî' b. el-Cerrâh, Süfyân'dan [naklen] anlattı. (H) Bize İshâk b. İbrâhîm de anlattı; bize Yahyâ b. Âdem haber verdi; bize Süfyân anlattı; [Yahyâ] dedi ki: [Süfyân] onu bize imlâ ettirdi. (H) Bana Abdullâh b. Hâşim de anlattı —lafız onundur—; bana Abdurrahmân —yani İbn Mehdî— anlattı; bize Süfyân, Alkame b. Mersed'den, o Süleymân b. Büreyde'den, o da babasından [naklen] anlattı; [Büreyde] dedi ki: Resulullah sallallâhu aleyhi ve sellem bir orduya veya seriyyeye bir komutan tayin ettiğinde, ona bizzat kendisi hakkında Allah'tan korkmayı, beraberindeki Müslümanlar hakkında da hayrı tavsiye eder, sonra şöyle buyururdu: “Allah'ın adıyla, Allah yolunda gazaya çıkın. Allah'ı inkâr edenlerle savaşın. Gazaya çıkın; ganimete hıyanet etmeyin, ahdinizi bozmayın, [ölülere] müsle yapmayın, çocuk öldürmeyin. Müşriklerden olan düşmanınla karşılaştığında onları üç hasletten —veya üç huydan— birine davet et; bunlardan hangisini kabul ederlerse onlardan kabul et ve onlara dokunma. [Önce] onları İslâm'a davet et; eğer sana icabet ederlerse onlardan kabul et ve onlara dokunma. Sonra onları kendi yurtlarından muhâcirlerin yurduna göç etmeye davet et ve onlara, eğer bunu yaparlarsa muhâcirlerin lehine olanların kendi lehlerine, muhâcirlerin aleyhine olanların da kendi aleyhlerine olacağını haber ver. Eğer oradan göç etmekten kaçınırlarsa, onlara Müslüman bedevîler gibi olacaklarını, mü'minler hakkında cârî olan Allah'ın hükmünün kendileri hakkında da cârî olacağını, Müslümanlarla birlikte cihad etmedikçe ganimet ve fey'den kendilerine bir şey düşmeyeceğini haber ver. Eğer [İslâm'ı] kabulden kaçınırlarsa onlardan cizye iste; eğer sana icabet ederlerse onlardan kabul et ve onlara dokunma. Eğer bundan da kaçınırlarsa Allah'tan yardım dile ve onlarla savaş. Bir kale halkını kuşattığında, senden kendilerine Allah'ın zimmetini ve Nebisinin zimmetini vermeni isterlerse, onlara Allah'ın zimmetini de Nebisinin zimmetini de verme; fakat onlara kendi zimmetini ve arkadaşlarının zimmetini ver. Çünkü sizin kendi zimmetlerinizi ve arkadaşlarınızın zimmetlerini bozmanız, Allah'ın zimmetini ve Resulünün zimmetini bozmanızdan daha ehvendir. Bir kale halkını kuşattığında, senden onları Allah'ın hükmüne göre [kaleden] indirmeni isterlerse, onları Allah'ın hükmüne göre indirme; fakat kendi hükmüne göre indir. Çünkü sen onlar hakkında Allah'ın hükmüne isabet edip edemeyeceğini bilemezsin.” Abdurrahmân: “Bu veya bunun benzeri” dedi. İshâk da Yahyâ b. Âdem'den [rivayet ettiği] hadisinin sonunda şunu ekledi: [Alkame] dedi ki: Bu hadisi Mukâtil b. Hayyân'a zikrettim —Yahyâ dedi ki: Yani Alkame bunu İbn Hayyân'a söylüyor—. O da: “Bana Müslim b. Heysam, en-Nu'mân b. Mukarrin'den, o da Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem'den [naklen] benzerini anlattı” dedi.