286. Hadis
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عَدِيٍّ، عَنْ مُحَمَّدٍ، - يَعْنِي ابْنَ عَمْرٍو - قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ أَبِي حُبَيْشٍ، أَنَّهَا كَانَتْ تُسْتَحَاضُ فَقَالَ لَهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " إِذَا كَانَ دَمُ الْحَيْضَةِ فَإِنَّهُ دَمٌ أَسْوَدُ يُعْرَفُ فَإِذَا كَانَ ذَلِكَ فَأَمْسِكِي عَنِ الصَّلاَةِ فَإِذَا كَانَ الآخَرُ فَتَوَضَّئِي وَصَلِّي فَإِنَّمَا هُوَ عِرْقٌ " .1 قَالَ أَبُو دَاوُدَ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا بِهِ ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ مِنْ كِتَابِهِ هَكَذَا ثُمَّ حَدَّثَنَا بِهِ بَعْدُ حِفْظًا قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ فَاطِمَةَ كَانَتْ تُسْتَحَاضُ . فَذَكَرَ مَعْنَاهُ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَقَدْ رَوَى أَنَسُ بْنُ سِيرِينَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ فِي الْمُسْتَحَاضَةِ قَالَ إِذَا رَأَتِ الدَّمَ الْبَحْرَانِيَّ فَلاَ تُصَلِّي وَإِذَا رَأَتِ الطُّهْرَ وَلَوْ سَاعَةً فَلْتَغْتَسِلْ وَتُصَلِّي .2 وَقَالَ مَكْحُولٌ إِنَّ النِّسَاءَ لاَ تَخْفَى عَلَيْهِنَّ الْحَيْضَةُ إِنَّ دَمَهَا أَسْوَدُ غَلِيظٌ فَإِذَا ذَهَبَ ذَلِكَ وَصَارَتْ صُفْرَةً رَقِيقَةً فَإِنَّهَا مُسْتَحَاضَةٌ فَلْتَغْتَسِلْ وَلْتُصَلِّي .3 قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَرَوَى حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنِ الْقَعْقَاعِ بْنِ حَكِيمٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ فِي الْمُسْتَحَاضَةِ إِذَا أَقْبَلَتِ الْحَيْضَةُ تَرَكَتِ الصَّلاَةَ وَإِذَا أَدْبَرَتِ اغْتَسَلَتْ وَصَلَّتْ .2 وَرَوَى سُمَىٌّ وَغَيْرُهُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ تَجْلِسُ أَيَّامَ أَقْرَائِهَا .2 وَكَذَلِكَ رَوَاهُ حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَرَوَى يُونُسُ عَنِ الْحَسَنِ الْحَائِضُ إِذَا مَدَّ بِهَا الدَّمُ تُمْسِكُ بَعْدَ حَيْضَتِهَا يَوْمًا أَوْ يَوْمَيْنِ فَهِيَ مُسْتَحَاضَةٌ . وَقَالَ التَّيْمِيُّ عَنْ قَتَادَةَ إِذَا زَادَ عَلَى أَيَّامِ حَيْضِهَا خَمْسَةُ أَيَّامٍ فَلْتُصَلِّي . قَالَ التَّيْمِيُّ فَجَعَلْتُ أَنْقُصُ حَتَّى بَلَغْتُ يَوْمَيْنِ فَقَالَ إِذَا كَانَ يَوْمَيْنِ فَهُوَ مِنْ حَيْضِهَا . وَسُئِلَ ابْنُ سِيرِينَ عَنْهُ فَقَالَ النِّسَاءُ أَعْلَمُ بِذَلِكَ .
Bize Muhammed b. el-Müsennâ anlattı; bize Muhammed b. Ebî Adî anlattı; Muhammed b. Amr’den; o dedi ki: Bana İbn Şihâb anlattı; Urve b. ez-Zübeyr’den; Fâtıma bint Ebî Hubeyş’ten; nakledildiğine göre o istihâze oluyordu. Bunun üzerine Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem ona şöyle buyurdu: “Eğer gelen adet kanı (hayza) ise, o tanınan siyah bir kandır; böyle bir kan gelirse namazı bırak. Diğeri [farklı renkte olanı] ise abdest (vudû’) al ve namazını kıl; çünkü o sadece bir damar [çatlaması]dır (irk).” Ebû Dâvûd dedi ki: İbn el-Müsennâ: “İbn Ebî Adî bu hadisi bize kitabından bu şekilde nakletti. Daha sonra onu bize ezberinden rivayet ederken; Muhammed b. Amr — ez-Zührî — Urve — Âişe zinciriyle Fâtıma’nın istihâze olduğunu zikretti ve aynı manada nakletti” demiştir. Ebû Dâvûd der ki: Enes b. Sîrîn de İbn Abbâs’tan; istihâze olan kadının koyu kırmızı [bulanık] (bahrânî) kan gördüğünde namazı bırakmasını, çok kısa sürse bile temizlik gördüğünde ise gusledip namaz kılmasını nakletmiştir. Mekhûl de şöyle demiştir: “Adet kanı (hayza) kadınlara kapalı kalmaz; o siyah ve koyudur (galîz). Bu hal geçip de [kan] sarı ve ince bir hal alınca o artık istihâzedir; [kadın] gusledip namazını kılsın.” Ebû Dâvûd dedi ki: Hammâd b. Zeyd — Yahyâ b. Saîd — el-Ka’kâ’ b. Hakîm — Saîd b. el-Müseyyeb zinciriyle de; istihâze olan kadının adeti gelince namazı bırakıp bittiğinde guslederek namaz kılacağı rivayet edilmiştir. Sümey ve başkaları da Saîd b. el-Müseyyeb’den; “[kadın] adet günleri süresince bekler” şeklinde nakletmişlerdir. Hammâd b. Seleme’nin Yahyâ b. Saîd — Saîd b. el-Müseyyeb aracılığıyla yaptığı rivayet de böyledir. Ebû Dâvûd der ki: Yûnus — el-Hasen aracılığıyla da; adetli kadının kanı uzarsa adeti bittikten sonra bir veya iki gün daha bekleyeceği [namaz kılmayacağı], ondan sonrasının ise istihâze olduğu rivayet edilmiştir. et-Teymî de Katâde’den; adetinden fazla olan kan beş günü aşarsa namaz kılacağı bilgisini aktarmıştır. et-Teymî [gün sayısını] eksilterek ikiye kadar indiğini, Katâde’nin de “iki gün olursa o adetindendir” dediğini söylemiştir. İbn Sîrîn’e bu durum sorulduğunda ise: “Bunu kadınlar daha iyi bilir” demiştir.