100. Hadis
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ، عَنْ سُلَيْمَانَ التَّيْمِيِّ، عَنْ بَكْرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُزَنِيِّ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنِ ابْنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ تَوَضَّأَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَمَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ وَالْعِمَامَةِ . قَالَ بَكْرٌ وَقَدْ سَمِعْتُ مِنِ ابْنِ الْمُغِيرَةِ . قَالَ وَذَكَرَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ فِي هَذَا الْحَدِيثِ فِي مَوْضِعٍ آخَرَ أَنَّهُ مَسَحَ عَلَى نَاصِيَتِهِ وَعِمَامَتِهِ . وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ ذَكَرَ بَعْضُهُمُ الْمَسْحَ عَلَى النَّاصِيَةِ وَالْعِمَامَةِ وَلَمْ يَذْكُرْ بَعْضُهُمُ النَّاصِيَةَ . وَسَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ يَقُولُ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يَقُولُ مَا رَأَيْتُ بِعَيْنِي مِثْلَ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ الْقَطَّانِ . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ عَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ وَسَلْمَانَ وَثَوْبَانَ وَأَبِي أُمَامَةَ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَهُوَ قَوْلُ غَيْرِ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَأَنَسٌ . وَبِهِ يَقُولُ الأَوْزَاعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَاقُ قَالُوا يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ . وَقَالَ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَالتَّابِعِينَ لاَ يَمْسَحُ عَلَى الْعِمَامَةِ إِلاَّ أَنْ يَمْسَحَ بِرَأْسِهِ مَعَ الْعِمَامَةِ . وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ . قَالَ أَبُو عِيسَى وَسَمِعْتُ الْجَارُودَ بْنَ مُعَاذٍ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعَ بْنَ الْجَرَّاحِ يَقُولُ إِنْ مَسَحَ عَلَى الْعِمَامَةِ يُجْزِئُهُ لِلأَثَرِ .
Bize Muhammed b. Beşşâr anlattı; bize Yahyâ b. Saîd el-Kattân anlattı; Süleyman et-Teymî’den; Bekr b. Abdillâh el-Müzenî’den; el-Hasan’dan; Mugîre b. Şu’be’nin oğlundan; o da babasından [naklederek şöyle dedi]: Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem abdest aldı, iki mestinin ve sarığının (imame) üzerine meshetti. Bekr [b. Abdullah] “Mugîre’nin oğlundan [bu hadisi] bizzat işittim” dedi. Muhammed b. Beşşâr bu hadisi başka bir yerde, [Resûlullah’ın] başının ön tarafına ve sarığına meshettiği şeklinde nakletmiştir. Bu hadis Mugîre b. Şu’be’den başka kanallarla da rivayet edilmiştir; bazısı başının ön tarafı ile sarığa meshetmeyi zikretmiş, bazısı ise ön tarafı zikretmemiştir. [Ebû Îsâ] şöyle dedi: Ahmed b. el-Hasan’ın; Ahmed b. Hanbel’den “Gözlerimle Yahyâ b. Saîd el-Kattân gibisini görmedim” dediğini işittim. Ebû Îsâ dedi ki: Bu babda Amr b. Ümeyye, Selmân, Sevbân ve Ebû Ümâme’den da [rivayetler] vardır. Ebû Îsâ dedi ki: Mugîre b. Şu’be’nin bu hadisi hasen sahihtir. Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem’in ashabından Ebû Bekir, Ömer ve Enes gibi birden fazlasının görüşü budur. el-Evzâî, Ahmed ve İshâk da bu görüştedir; onlar “Sarığın üzerine meshedilir” demişlerdir. Ashab ve tâbiînden diğer bazı ilim ehli ise; “Sarığın üzerine ancak başın [bir kısmı] ile birlikte meshedilir” demişlerdir. Süfyân es-Sevrî, Mâlik b. Enes, İbnü’l-Mübârek ve Şâfiî’nin görüşü budur. Ebû Îsâ şöyle devam etti: Cârûd b. Muâz’ın şöyle dediğini işittim: Vekî’ b. el-Cerrâh’ın “Sarığın üzerine meshederse [rivayet edilen] eserden dolayı bu ona yeterli olur” dediğini işittim.