Alışveriş (Büyû) Kitabı

Et-Tirmizi · Sünen-i Tirmizi (Standart Arapça Metin) · Türkçe çeviri

1299. Hadis

حَدَّثَنَا بِذَلِكَ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عَدِيٍّ عَنْ حُسَيْنٍ الْمُعَلِّمِ عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ أَنَّهُ سَمِعَ طَاوُسًا يُحَدِّثُ عَنِ ابْنِ عُمَرَ وَابْنِ عَبَّاسٍ يَرْفَعَانِ الْحَدِيثَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِهَذَا الْحَدِيثِ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ رضى الله عنهما حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ قَالُوا مَنْ وَهَبَ هِبَةً لِذِي رَحِمٍ مَحْرَمٍ فَلَيْسَ لَهُ أَنْ يَرْجِعَ فِيهَا وَمَنْ وَهَبَ هِبَةً لِغَيْرِ ذِي رَحِمٍ مَحْرَمٍ فَلَهُ أَنْ يَرْجِعَ فِيهَا مَا لَمْ يُثَبْ مِنْهَا ‏.‏ وَهُوَ قَوْلُ الثَّوْرِيِّ ‏.‏ وَقَالَ الشَّافِعِيُّ لاَ يَحِلُّ لأَحَدٍ أَنْ يُعْطِيَ عَطِيَّةً فَيَرْجِعَ فِيهَا إِلاَّ الْوَالِدَ فِيمَا يُعْطِي وَلَدَهُ ‏.‏ وَاحْتَجَّ الشَّافِعِيُّ بِحَدِيثِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ لاَ يَحِلُّ لأَحَدٍ أَنْ يُعْطِيَ عَطِيَّةً فَيَرْجِعَ فِيهَا إِلاَّ الْوَالِدَ فِيمَا يُعْطِي وَلَدَهُ ‏"‏ ‏.‏

Bize bunu Muhammed b. Beşşâr anlattı. (H) Bize İbn Ebî Adî, Hüseyin el-Muallim'den, o Amr b. Şuayb'dan rivayet etti. O, Tâvûs'u; İbn Ömer ve İbn Abbâs'tan, bu hadisi Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem'e yükselterek (merfû olarak) naklederken işitmiştir. Ebû Îsâ dedi ki: İbn Abbâs hadisi hasen sahih bir hadistir. Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem'in ashabından ve başkalarından bazı ilim ehline göre uygulama bu hadise göredir. Onlar şöyle demişlerdir: "Kim mahrem bir akrabasına bir hibe verirse, ondan dönme hakkı yoktur. Kim mahrem akrabası olmayana bir hibe verirse, karşılığını almadığı sürece ondan dönebilir." Bu, Sevrî'nin görüşüdür. Şâfiî ise şöyle demiştir: "Hiç kimseye, verdiği bir hediyeden dönmek helal olmaz; ancak babanın çocuğuna verdiği (hariç)." Şâfiî, Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edilen Abdullah b. Ömer hadisini delil getirmiştir: "Hiç kimseye, verdiği bir hediyeden dönmek helal olmaz; ancak babanın çocuğuna verdiği (hariç)."