177. Hadis
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ، عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ رَبَاحٍ الأَنْصَارِيِّ، عَنْ أَبِي قَتَادَةَ، قَالَ ذَكَرُوا لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَوْمَهُمْ عَنِ الصَّلاَةِ فَقَالَ " إِنَّهُ لَيْسَ فِي النَّوْمِ تَفْرِيطٌ إِنَّمَا التَّفْرِيطُ فِي الْيَقَظَةِ فَإِذَا نَسِيَ أَحَدُكُمْ صَلاَةً أَوْ نَامَ عَنْهَا فَلْيُصَلِّهَا إِذَا ذَكَرَهَا " . وَفِي الْبَابِ عَنِ ابْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي مَرْيَمَ وَعِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَجُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ وَأَبِي جُحَيْفَةَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ الضَّمْرِيِّ وَذِي مِخْبَرٍ وَيُقَالُ ذِي مِخْمَرٍ وَهُوَ ابْنُ أَخِي النَّجَاشِيِّ . قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَبِي قَتَادَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَقَدِ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الرَّجُلِ يَنَامُ عَنِ الصَّلاَةِ أَوْ يَنْسَاهَا فَيَسْتَيْقِظُ أَوْ يَذْكُرُ وَهُوَ فِي غَيْرِ وَقْتِ صَلاَةٍ عِنْدَ طُلُوعِ الشَّمْسِ أَوْ عِنْدَ غُرُوبِهَا . فَقَالَ بَعْضُهُمْ يُصَلِّيهَا إِذَا اسْتَيْقَظَ أَوْ ذَكَرَ وَإِنْ كَانَ عِنْدَ طُلُوعِ الشَّمْسِ أَوْ عِنْدَ غُرُوبِهَا . وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ وَالشَّافِعِيِّ وَمَالِكٍ . وَقَالَ بَعْضُهُمْ لاَ يُصَلِّي حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ أَوْ تَغْرُبَ .
Bize Kuteybe anlattı; bize Hammâd b. Zeyd, Sâbit el-Bünânî’den; O Abdullah b. Rabâh el-Ensârî’den; O da Ebu Katâde’den [naklederek] anlattı: [Sahabiler] Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem’e uyuyakalıp namazı kaçırdıklarını zikrettiler. Bunun üzerine [Efendimiz] şöyle buyurdu: “Uykuda (namazı kaçırmak hususunda) bir kusur/ihmal yoktur; asıl kusur/ihmal uyanıklık halindedir. Sizden biriniz bir namazı unutur veya ondan uyuyakalırsa, onu hatırladığı zaman kılsın.” [Ebu İsa] dedi ki: Bu konuda İbn Mes’ûd, Ebu Meryem, İmrân b. Husayn, Cübeyr b. Mut’im, Ebu Cuhayfe, Ebu Saîd, Amr b. Ümeyye ed-Damrî ve Zû Mihber -ki ona Zû Mihmer de denilir ve Necaşî’nin kardeşinin oğludur- [tarafından da hadis] rivayet edilmiştir. Ebu İsa dedi ki: Ebu Katâde’nin hadisi hasen sahihtir. İlim ehli, uyuyakalan veya unutan kimsenin güneşin doğuşu veya batışı gibi namaz kılınmayan (kerahat) vakitlerde uyanması veya hatırlaması durumunda ne yapacağı hususunda ihtilaf etmişlerdir. Bir kısmı; uyanınca veya hatırlayınca, güneş doğarken veya batarken dahi olsa hemen kılacağını söylemişlerdir ki Ahmed, İshâk, eş-Şâfiî ve Mâlik bu görüştedir. Diğer bir kısmı ise güneş doğana veya batana kadar (o vakit geçene dek) namaz kılmayacağını söylemişlerdir.