353. Hadis
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَنَسٍ، يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِذَا حَضَرَ الْعَشَاءُ وَأُقِيمَتِ الصَّلاَةُ فَابْدَءُوا بِالْعَشَاءِ " . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ عَائِشَةَ وَابْنِ عُمَرَ وَسَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ وَأُمِّ سَلَمَةَ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَنَسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَعَلَيْهِ الْعَمَلُ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنْهُمْ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ وَابْنُ عُمَرَ . وَبِهِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَاقُ يَقُولاَنِ يَبْدَأُ بِالْعَشَاءِ وَإِنْ فَاتَتْهُ الصَّلاَةُ فِي الْجَمَاعَةِ . قَالَ أَبُو عِيسَى سَمِعْتُ الْجَارُودَ يَقُولُ سَمِعْتُ وَكِيعًا يَقُولُ فِي هَذَا الْحَدِيثِ يَبْدَأُ بِالْعَشَاءِ إِذَا كَانَ طَعَامًا يُخَافُ فَسَادُهُ . وَالَّذِي ذَهَبَ إِلَيْهِ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ أَشْبَهُ بِالاِتِّبَاعِ وَإِنَّمَا أَرَادُوا أَنْ لاَ يَقُومَ الرَّجُلُ إِلَى الصَّلاَةِ وَقَلْبُهُ مَشْغُولٌ بِسَبَبِ شَيْءٍ . وَقَدْ رُوِيَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ لاَ نَقُومُ إِلَى الصَّلاَةِ وَفِي أَنْفُسِنَا شَيْءٌ .
Bize Kuteybe anlattı; bize Süfyân b. Uyeyne anlattı; Zührî’den; Enes’ten; onu Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem’e ulaştırarak (ref ederek); buyurdu ki: “Akşam yemeği hazır olup namaz için kamet getirildiğinde, akşam yemeği ile başlayın.” Dedi ki: Bu konuda Âişe, İbn Ömer, Seleme b. el-Ekva’ ve Ümmü Seleme’den de [hadis] vardır. Ebû Îsâ dedi ki: Enes hadisi hasen sahih bir hadistir. Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem’in ashabından, aralarında Ebû Bekir, Ömer ve İbn Ömer’in de bulunduğu ilim ehlinden bazısına göre amel bunun üzerinedir. Ahmed ve İshak da bu görüştedir. Onlar: “Cemaatle namazı kaçıracak olsa bile akşam yemeği ile başlar” derler. Ebû Îsâ dedi ki: Cârûd’u şöyle derken işittim: Vekî’in bu hadis hakkında şöyle dediğini işittim: “Eğer yemek bozulmasından korkulan bir yemek ise akşam yemeği ile başlar.” Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem’in ashabından ve başkalarından ilim ehli bazı kimselerin gittiği görüş, (sünnete) uymaya daha benzerdir. Onlar sadece, kişinin kalbi bir şey sebebiyle meşgul iken namaza durmamasını istemişlerdir. İbn Abbas’tan şöyle dediği rivayet edilmiştir: “Canımız bir şey isterken namaza durmayız.”