فَقَالَ عمر: وَأَنا أشهد لسمعتها من رَسُول الله ﷺ لَو كَانَت ثَلَاث آيَات لجعلتها سُورَة على حِدة فانظروا من الْقُرْآن فالحقوها
Bunun üzerine Ömer: "Ben de şahidim ki bunu Resûlullah ﷺ'den işittim. Eğer üç ayet olsaydı, onu tek başına müstakil bir sure yapardım. Kur'an'a bakın ve onu [uygun yerine] ekleyin" dedi.
فألحقت فِي آخر بَرَاءَة
Böylece [bu iki ayet] Berâe'nin sonuna eklendi.
وَأخرج ابْن أبي دَاوُد فِي الْمَصَاحِف عَن يحيى بن عبد الرَّحْمَن بن حَاطِب قَالَ: أَرَادَ عمر بن الْخطاب أَن يجمع الْقُرْآن فَقَامَ فِي النَّاس فَقَالَ: من كَانَ تلقى من رَسُول الله ﷺ شَيْئا من الْقُرْآن فليأتنا بِهِ وَكَانُوا كتبُوا ذَلِك فِي الصُّحُف والألواح والعسب وَكَانَ لَا يقبل من أحد شَيْئا حَتَّى يشْهد شهيدان فَقتل وَهُوَ يجمع ذَلِك إِلَيْهِ فَقَامَ عُثْمَان بن عَفَّان فَقَالَ: من كَانَ عِنْده شَيْء من كتاب الله فليأتنا بِهِ وَكَانَ لَا يقبل من أحد شَيْئا حَتَّى يشْهد بِهِ شَاهِدَانِ فجَاء خُزَيْمَة بن ثَابت فَقَالَ: إِنِّي رأيتكم تركْتُم آيَتَيْنِ لم تكتبوهما
İbn Ebî Dâvûd el-Mesâhif'te Yahyâ b. Abdirrahmân b. Hâtıb'dan rivayet etti; dedi ki: Ömer b. el-Hattâb Kur'an'ı toplamak istedi ve insanlar arasında ayağa kalkıp şöyle dedi: "Kim Resûlullah ﷺ'den Kur'an'a dair bir şey almışsa onu bize getirsin." Onlar bunları sahifelere, levhalara ve hurma dallarına yazmışlardı. Kendisine iki şahit şahitlik etmedikçe kimseden hiçbir şeyi kabul etmezdi. O bunu toplamakta iken öldürüldü. Bunun üzerine Osmân b. Affân ayağa kalkıp şöyle dedi: "Kimin yanında Allah'ın Kitabı'ndan bir şey varsa onu bize getirsin." O da iki şahit şahitlik etmedikçe kimseden hiçbir şeyi kabul etmezdi. Derken Huzeyme b. Sâbit geldi ve şöyle dedi: "Görüyorum ki iki ayeti terk etmişsiniz, onları yazmamışsınız."
فَقَالُوا: مَا هما قَالَ: تلقيت من رَسُول الله ﷺ {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم} إِلَى آخر السُّورَة فَقَالَ عُثْمَان:
"O ikisi nedir?" dediler. O da: "Resûlullah ﷺ'den surenin sonuna kadar {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم} “Andolsun, size içinizden öyle bir peygamber gelmiştir ki, sizin sıkıntıya uğramanız ona ağır gelir...” ayetlerini bizzat aldım" dedi. Bunun üzerine Osmân:
وَأَنا أشهد بهما من عِنْد الله فَأَيْنَ ترى أَن نجعلهما قَالَ: اختم بهما آخر مَا نزلت من الْقُرْآن فختمت بهما بَرَاءَة
"Ben de onların Allah katından olduğuna şahitlik ederim. Onları nereye koymamızı uygun görürsün?" dedi. O da: "Onlarla Kur'an'dan en son ineni mühürle (sonuna ekle)" dedi. Böylece Berâe [suresi] o iki ayetle sonlandırıldı.
وَأخرج ابْن جرير وَابْن الْمُنْذر وَابْن الْمُنْذر وَابْن أبي حَاتِم وَأَبُو الشَّيْخ عَن قَتَادَة فِي قَوْله {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم} الْآيَة
İbn Cerîr, İbnü'l-Münzir, İbn Ebî Hâtim ve Ebû'ş-Şeyh, {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم} “Andolsun, size içinizden öyle bir peygamber gelmiştir...” ayeti hakkında Katâde'den rivayet etti;
قَالَ: جعله الله من أنفسهم فَلَا يحسدونه على مَا أعطَاهُ الله من النبوّة والكرامة عَزِيز عَلَيْهِ عنت مؤمنهم حَرِيص على ضالهم أَن يهديه الله {بِالْمُؤْمِنِينَ رؤوف رَحِيم}
Dedi ki: Allah onu kendilerinden kılmıştır ki Allah'ın ona verdiği peygamberlik ve ikramdan dolayı ona haset etmesinler. Müminlerinin sıkıntıya düşmesi ona ağır gelir; sapmış olanlarının da Allah'ın kendilerini hidayete erdirmesine pek düşkündür; {بِالْمُؤْمِنِينَ رؤوف رَحِيم} “Müminlere karşı çok şefkatli, çok merhametlidir”.
وَأخرج ابْن أبي حَاتِم وَأَبُو الشَّيْخ عَن ابْن عَبَّاس فِي قَوْله {عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم} قَالَ: شَدِيد عَلَيْهِ مَا شقّ عَلَيْكُم {حَرِيص عَلَيْكُم} أَن يُؤمن كفاركم
İbn Ebî Hâtim ve Ebû'ş-Şeyh, {عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم} “Sizin sıkıntıya uğramanız ona ağır gelir” kavli hakkında İbn Abbâs'tan rivayet etti; dedi ki: Size meşakkat veren şey ona ağır gelir; {حَرِيص عَلَيْكُم} “Size pek düşkündür” yani kâfirlerinizin iman etmesine pek düşkündür.
وَأخرج ابْن أبي حَاتِم عَن عِكْرِمَة قَالَ: قَالَ رَسُول الله ﷺ جَاءَ جِبْرِيل فَقَالَ لي: يَا مُحَمَّد إِن رَبك يُقْرِئك السَّلَام وَهَذَا ملك الْجبَال قد أرْسلهُ الله إِلَيْك وَأمره أَن لَا يفعل شَيْئا إِلَّا بِأَمْرك
İbn Ebî Hâtim İkrime'den rivayet etti; dedi ki: Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: Cibrîl gelip bana şöyle dedi: "Ey Muhammed! Şüphesiz Rabbin sana selam söylüyor. İşte bu da dağlar meleğidir; Allah onu sana gönderdi ve senin emrin olmadıkça hiçbir şey yapmamasını ona emretti."
فَقَالَ لَهُ ملك الْجبَال: إِن الله أَمرنِي أَن لَا أفعل شَيْئا إِلَّا بِأَمْرك إِن شِئْت دمدمت عَلَيْهِم الْجبَال وَإِن شِئْت رميتهم بالحصباء وَإِن شِئْت خسفت بهم الأَرْض
Dağlar meleği ona şöyle dedi: "Şüphesiz Allah senin emrin olmadıkça hiçbir şey yapmamamı bana emretti. Dilersen dağları üzerlerine geçirip onları helak edeyim, dilersen üzerlerine taş yağdırayım, dilersen onları yere batırayım."
قَالَ: يَا ملك الْجبَال فَإِنِّي آتِي بهم لَعَلَّه أَن يخرج مِنْهُم ذُرِّيَّة يَقُولُونَ: لَا إِلَه إِلَّا الله
[Resûlullah ﷺ] buyurdu ki: "Ey dağlar meleği! Ben onları [kendi hallerine] bırakıyorum; umulur ki onların soyundan 'Lâ ilâhe illallah' diyen bir nesil çıkar."
فَقَالَ ملك الْجبَال ﵇: أَنْت كَمَا سمَّاك رَبك رؤوف رَحِيم
Bunun üzerine dağlar meleği ﵇ şöyle dedi: "Sen, Rabbinin seni isimlendirdiği gibisin: pek şefkatli, pek merhametlisin."
وَأخرج ابْن مرْدَوَيْه عَن أبي صَالح الْحَنَفِيّ قَالَ: قَالَ رَسُول الله ﷺ أَن الله رَحِيم وَلَا يضع رَحمته إِلَّا على رَحِيم
İbn Merdûye, Ebû Sâlih el-Hanefî'den rivayet etti; dedi ki: Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Şüphesiz Allah merhametlidir ve rahmetini ancak merhametli olana tecelli ettirir."
قُلْنَا: يَا رَسُول الله كلنا نرحم أَمْوَالنَا وَأَوْلَادنَا
"Ey Allah'ın Resûlü! Hepimiz mallarımıza ve çocuklarımıza merhamet ederiz" dedik.
قَالَ: لَيْسَ بذلك وَلَكِن كَمَا قَالَ الله {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم حَرِيص عَلَيْكُم بِالْمُؤْمِنِينَ رؤوف رَحِيم}
Şöyle buyurdu: "O [kastedilen merhamet] bu değildir; aksine Allah'ın buyurduğu gibidir: {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم حَرِيص عَلَيْكُم بِالْمُؤْمِنِينَ رؤوف رَحِيم} “Andolsun, size içinizden öyle bir peygamber gelmiştir ki, sizin sıkıntıya uğramanız ona ağır gelir; size çok düşkündür, müminlere karşı çok şefkatli, çok merhametlidir.”"
وَأخرج ابْن مرْدَوَيْه عَن سعد بن أبي وَقاص قَالَ لما قدم رَسُول الله ﷺ الْمَدِينَة جَاءَتْهُ جُهَيْنَة فَقَالُوا لَهُ: إِنَّك قد نزلت بَين أظهرنَا فأوثق لنا نأمنك وتأمنا
İbn Merdûye Sa'd b. Ebî Vakkâs'tan rivayet etti; dedi ki: Resûlullah ﷺ Medine'ye geldiğinde Cüheyne [kabilesi] ona gelerek: "Sen bizim aramıza yerleştin; bize bir güvence ver ki sen bizden emin olasın, biz de senden emin olalım" dediler.
قَالَ: وَلم سَأَلْتُم هَذَا قَالُوا: نطلب الْأَمْن فَأنْزل الله تَعَالَى هَذِه الْآيَة {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم} الْآيَة
"Bunu niçin istediniz?" buyurdu. "Güvenlik istiyoruz" dediler. Bunun üzerine Allah Teâlâ şu ayeti indirdi: {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم} “Andolsun, size içinizden öyle bir peygamber gelmiştir ki, sizin sıkıntıya uğramanız ona ağır gelir...”.
وَأخرج ابْن سعد عَن أبي صَالح الْحَنَفِيّ قَالَ: قَالَ رَسُول الله ﷺ إِن الله رَحِيم يحب الرَّحِيم يضع رَحمته على كل رَحِيم
İbn Sa'd, Ebû Sâlih el-Hanefî'den rivayet etti; dedi ki: Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Şüphesiz Allah merhametlidir, merhametli olanı sever; rahmetini her merhametli olana tecelli ettirir."
قَالُوا: يَا رَسُول الله إِنَّا لنرحم أَنْفُسنَا وأموانا وَأَزْوَاجنَا
"Ey Allah'ın Resûlü! Şüphesiz biz kendimize, mallarımıza ve eşlerimize merhamet ederiz" dediler.
قَالَ: لَيْسَ كَذَلِك وَلَكِن كونُوا كَمَا قَالَ الله: {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم حَرِيص عَلَيْكُم بِالْمُؤْمِنِينَ رؤوف رَحِيم}
Şöyle buyurdu: "Öyle değil; fakat Allah'ın buyurduğu gibi olun: {لقد جَاءَكُم رَسُول من أَنفسكُم عَزِيز عَلَيْهِ مَا عنتم حَرِيص عَلَيْكُم بِالْمُؤْمِنِينَ رؤوف رَحِيم} “Andolsun, size içinizden öyle bir peygamber gelmiştir ki, sizin sıkıntıya uğramanız ona ağır gelir; size pek düşkündür, müminlere karşı çok şefkatli, çok merhametlidir.”"
الْآيَة ١٢٩
129. Ayet
أخرج ابْن جرير وَابْن الْمُنْذر وَابْن أبي حَاتِم وَأَبُو الشَّيْخ عَن ابْن عَبَّاس فِي قَوْله {فَإِن توَلّوا فَقل حسبي الله} يَعْنِي الْكفَّار توَلّوا عَن النَّبِي ﷺ وَهَذِه فِي الْمُؤمنِينَ
İbn Cerîr, İbnü'l-Münzir, İbn Ebî Hâtim ve Ebû'ş-Şeyh, {فَإِن توَلّوا فَقل حسبي الله} “Eğer yüz çevirirlerse de ki: 'Allah bana yeter'” kavli hakkında İbn Abbâs'tan rivayet etti: Yani kâfirler Peygamber ﷺ'den yüz çevirirlerse [böyle de]; bu ise müminler hakkındadır.
وَأخرج أَبُو الشَّيْخ عَن مُحَمَّد بن كَعْب قَالَ: خرجت سَرِيَّة إِلَى أَرض الرّوم فَسقط رجل مِنْهُم فَانْكَسَرت فَخذه فَلم يستطيعوا أَن يحملوه فربطوا فرسه عِنْده وَوَضَعُوا عِنْده شَيْئا من مَاء وَزَاد فَلَمَّا ولوا أَتَاهُ آتٍ فَقَالَ لَهُ: مَا لَك هَهُنَا قَالَ: انْكَسَرت فَخذي فتركني أَصْحَابِي
Ebû'ş-Şeyh Muhammed b. Ka'b'dan rivayet etti; dedi ki: Rum topraklarına bir müfreze çıktı. İçlerinden bir adam düşüp uyluk kemiği kırıldı. Onu taşımaya güç yetiremediler; bunun üzerine atını yanına bağladılar, yanına da bir miktar su ve azık koydular. Onlar dönüp gidince yanına gelen biri ona: "Burada ne yapıyorsun?" dedi. O da: "Uyluk kemiğim kırıldı, arkadaşlarım da beni bıraktı" dedi.
فَقَالَ: ضع يدك حَيْثُ تَجِد الْأَلَم
O zat: "Ağrıyı hissettiğin yere elini koy" dedi.
فَقل {فَإِن توَلّوا فَقل حسبي الله لَا إِلَه إِلَّا هُوَ عَلَيْهِ توكلت وَهُوَ رب الْعَرْش الْعَظِيم} قَالَ: فَوضع يَده فَقَرَأَ هَذِه الْآيَة فصح مَكَانَهُ وَركب فرسه وَأدْركَ أَصْحَابه
"Ve {فَإِن توَلّوا فَقل حسبي الله لَا إِلَه إِلَّا هُوَ عَلَيْهِ توكلت وَهُوَ رب الْعَرْش الْعَظِيم} “Eğer yüz çevirirlerse de ki: 'Allah bana yeter, O'ndan başka ilah yoktur. Ben O'na tevekkül ettim ve O, yüce Arş'ın Rabbidir'” de" dedi. [Ravi] dedi ki: Adam elini koyup bu ayeti okudu; anında iyileşti, atına bindi ve arkadaşlarına yetişti.
وَأخرج أَبُو دَاوُد عَن أبي الدَّرْدَاء مَوْقُوفا وَابْن السّني عَن أبي الدَّرْدَاء قَالَ: قَالَ رَسُول الله ﷺ من قَالَ حِين يصبح وَحين يُمْسِي {حسبي الله لَا إِلَه إِلَّا هُوَ عَلَيْهِ توكلت وَهُوَ رب الْعَرْش الْعَظِيم} سبع مَرَّات كَفاهُ الله مَا أهمه من أَمر الدُّنْيَا وَالْآخِرَة
Ebû Dâvûd mevkûf olarak Ebû'd-Derdâ'dan, İbnü's-Sünnî de Ebû'd-Derdâ'dan rivayet etti; dedi ki: Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Kim sabahladığında ve akşamladığında yedi defa {حسبي الله لَا إِلَه إِلَّا هُوَ عَلَيْهِ توكلت وَهُوَ رب الْعَرْش الْعَظِيم} “Allah bana yeter, O'ndan başka ilah yoktur. Ben O'na tevekkül ettim ve O, yüce Arş'ın Rabbidir” derse, dünya ve ahiret işlerinden kendisine keder veren şeylere karşı Allah ona yeter."
وَأخرج ابْن النجار فِي تَارِيخه عَن الْحسن قَالَ: من قَالَ حِين يصبح سبع مَرَّات {حسبي الله لَا إِلَه إِلَّا هُوَ عَلَيْهِ توكلت وَهُوَ رب الْعَرْش الْعَظِيم} لم يصبهُ ذَلِك الْيَوْم وَلَا تِلْكَ اللَّيْلَة كرب وَلَا سلب وَلَا غرق
İbnü'n-Neccâr Târih'inde Hasan'dan rivayet etti; dedi ki: "Kim sabahladığında yedi defa {حسبي الله لَا إِلَه إِلَّا هُوَ عَلَيْهِ توكلت وَهُوَ رب الْعَرْش الْعَظِيم} “Allah bana yeter, O'ndan başka ilah yoktur. Ben O'na tevekkül ettim ve O, yüce Arş'ın Rabbidir” derse, o gün ve o gece ona ne bir tasa, ne bir soygun, ne de boğulma isabet eder."
أما قَوْله تَعَالَى: {وَهُوَ رب الْعَرْش الْعَظِيم} أخرج ابْن أبي حَاتِم عَن ابْن عَبَّاس قَالَ: إِنَّمَا سمي الْعَرْش عرشاً لارتفاعه
Allah Teâlâ'nın: {وَهُوَ رب الْعَرْش الْعَظِيم} “Ve O, yüce Arş'ın Rabbidir” kavline gelince; İbn Ebî Hâtim İbn Abbâs'tan rivayet etti; dedi ki: "Arş'a, yüksekliğinden ötürü arş adı verilmiştir."
وَأخرج ابْن الْمُنْذر وَابْن أبي حَاتِم وَأَبُو الشَّيْخ فِي العظمة عَن سعد الطَّائِي قَالَ: الْعَرْش ياقوتة حَمْرَاء
İbnü'l-Münzir, İbn Ebî Hâtim ve Ebû'ş-Şeyh el-Azame'de Sa'd et-Tâî'den rivayet etti; dedi ki: "Arş, kırmızı bir yakuttur."
وَأخرج ابْن أبي حَاتِم وَأَبُو الشَّيْخ فِي العظمة عَن وهب بن مُنَبّه قَالَ: إِن الله تَعَالَى خلق الْعَرْش والكرسي من نوره فالعرش ملتصق بالكرسي وَالْمَلَائِكَة فِي جَوف الْكُرْسِيّ وَحَوله الْعَرْش أَرْبَعَة أَنهَار نهر من نور يتلألأ ونهر من نَار تتلظى ونهر من ثلج أَبيض تلتمع مِنْهُ الْأَبْصَار ونهر من مَاء وَالْمَلَائِكَة قيام فِي تِلْكَ الْأَنْهَار
İbn Ebî Hâtim ve Ebû'ş-Şeyh el-Azame'de Vehb b. Münebbih'ten rivayet etti; dedi ki: "Allah Teâlâ Arş'ı ve Kürsî'yi Kendi nurundan yaratmıştır. Arş Kürsî'ye bitişiktir ve melekler Kürsî'nin içindedir. Arş'ın etrafında dört nehir vardır: Işıldayan nurdan bir nehir, alev alev yanan ateşten bir nehir, gözleri kamaştıran beyaz kardan bir nehir ve sudan bir nehir. Melekler bu nehirlerin içinde kıyam halindedirler;
يسبحون الله تَعَالَى وللعرش أَلْسِنَة بِعَدَد أَلْسِنَة الْخلق كلهم فَهُوَ يسبح الله تَعَالَى ويذكره بِتِلْكَ الْأَلْسِنَة
Allah Teâlâ'yı tesbih ederler. Arş'ın bütün yaratılmışların dillerinin sayısınca dilleri vardır; o da bu dillerle Allah Teâlâ'yı tesbih eder ve O'nu zikreder."
وَأخرج أَبُو الشَّيْخ عَن الشّعبِيّ قَالَ: قَالَ رَسُول الله ﷺ الْعَرْش ياقوتة حَمْرَاء وَإِن ملكا من الْمَلَائِكَة نظر إِلَيْهِ وَإِلَى عظمه فَأوحى الله إِلَيْهِ: إِنِّي قد جعلت فِيك قوّة سبعين ألف ملك لكل ملك سَبْعُونَ ألف جنَاح فطر
Ebû'ş-Şeyh Şa'bî'den rivayet etti; dedi ki: Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Arş kırmızı bir yakuttur. Meleklerden bir melek ona ve onun büyüklüğüne baktı da Allah ona: 'Ben sana her birinin yetmiş bin kanadı olan yetmiş bin meleğin kuvvetini verdim; haydi uç!' diye vahyetti.
فطار الْملك بِمَا فِيهِ من القوّة والأجنحة مَا شَاءَ الله أَن يطير فَوقف فَنظر فَكَأَنَّهُ لم يرم
Melek kendisindeki kuvvet ve kanatlarla Allah'ın uçmasını dilediği kadar uçtu; sonra durup baktı, [Arş'ın büyüklüğü karşısında] sanki hiç yerinden kıpırdamamış gibiydi."
وَأخرج أَبُو الشَّيْخ عَن حَمَّاد قَالَ: خلق الله الْعَرْش من زمردة خضراء وَخلق لَهُ أَربع قَوَائِم من ياقوتة حَمْرَاء وَخلق لَهُ ألف لِسَان وَخلق فِي الأَرْض ألف أمة كل أمة تسبح الله بِلِسَان من ألسن الْعَرْش
Ebû'ş-Şeyh Hammâd'dan rivayet etti; dedi ki: "Allah Arş'ı yeşil bir zümrütten yarattı, ona kırmızı yakuttan dört ayak yarattı ve ona bin dil yarattı. Yeryüzünde de bin ümmet yarattı ki her bir ümmet Arş'ın dillerinden bir dille Allah'ı tesbih eder."
وَأخرج الطَّبَرَانِيّ وَأَبُو الشَّيْخ عَن عبد الله بن عَمْرو بن العَاصِي قَالَ: إِن الْعَرْش مطوّق بحية وَالْوَحي ينزل فِي السلَاسِل
Taberânî ve Ebû'ş-Şeyh Abdullah b. Amr b. el-Âs'tan rivayet etti; dedi ki: "Şüphesiz Arş bir yılanla kuşatılmıştır ve vahiy zincirler içinde iner."
وَأخرج ابْن الْمُنْذر عَن عَطاء قَالَ: كَانُوا يرَوْنَ أَن الْعَرْش على الْحرم
İbnü'l-Münzir Atâ'dan rivayet etti; dedi ki: "Arş'ın Harem'in üzerinde olduğunu düşünürlerdi."
وَأخرج ابْن أبي حَاتِم وَأَبُو الشَّيْخ عَن ابْن عَبَّاس قَالَ: مَا يقدر قدر الْعَرْش إِلَّا الَّذِي خلقه وَإِن السَّمَوَات فِي خلق الْعَرْش مثل قبَّة فِي صحراء
İbn Ebî Hâtim ve Ebû'ş-Şeyh İbn Abbâs'tan rivayet etti; dedi ki: "Arş'ın kadrini/büyüklüğünü ancak onu yaratan takdir edebilir. Gökler, Arş'ın yaratılışı yanında bir çöldeki kubbe gibidir."
وَأخرج سعيد بن مَنْصُور وَابْن أبي حَاتِم وَأَبُو الشَّيْخ عَن مُجَاهِد قَالَ: مَا أخذت السَّمَوَات وَالْأَرْض من الْعَرْش إِلَّا كَمَا تَأْخُذ الْحلقَة من أَرض الفلاة
Saîd b. Mansûr, İbn Ebî Hâtim ve Ebû'ş-Şeyh Mücâhid'den rivayet etti; dedi ki: "Gökler ve yer Arş'a nispetle, ancak çöl arazisine atılmış bir halkanın kapladığı yer kadardır."
وَأخرج ابْن أبي حَاتِم عَن كَعْب قَالَ: إِن السَّمَوَات فِي الْعَرْش كالقنديل مُعَلّقا بَين السَّمَاء وَالْأَرْض
İbn Ebî Hâtim Ka'b'dan rivayet etti; dedi ki: "Gökler Arş'ın içinde, gök ile yer arasında asılı duran bir kandil gibidir."
وَأخرج ابْن أبي حَاتِم عَن عمر بن يزِيد الْبَصْرِيّ قَالَ: فِي كتاب مَا تنبأ عَلَيْهِ هرون النَّبِي ﵊: إِن بحرنا هَذَا خليج من نبطس ونبطس وَرَاءه وَهُوَ مُحِيط بِالْأَرْضِ فالأرض وَمَا فَوْقهَا من الْبحار عِنْد نبطس كعين على سيف الْبَحْر وَخلف نبطس قينس مُحِيط بِالْأَرْضِ فنبطس وَمَا دونه عِنْده كعين على سيف الْبَحْر وَخلف قينس الْأَصَم مُحِيط بِالْأَرْضِ فقينس وَمَا دونه عِنْده كعين على سيف الْبَحْر وَخلف الْأَصَم المظلم مُحِيط بِالْأَرْضِ فالأصم وَمَا دونه عِنْده كعين على سيف الْبَحْر: وَخلف المظلم جبل من الماس مُحِيط بِالْأَرْضِ فالمظلم وَمَا دونه عِنْده كعين على سيف الْبَحْر وَخلف الماس الباكي وَهُوَ مَاء عذب مُحِيط بِالْأَرْضِ أَمر الله نصفه أَن يكون تَحت الْعَرْش فَأَرَادَ أَن يستجمع فزجره فَهُوَ باك
İbn Ebî Hâtim, Ömer b. Yezîd el-Basrî'den rivayet etti; dedi ki: Hârûn Peygamber ﵊'a vahyedilen kitapta [şöyle yazılıydı]: "Şüphesiz şu bizim denizimiz Naptas'tan bir körfezdir; Naptas ise onun arkasındadır ve yeryüzünü kuşatmıştır. Yeryüzü ve üzerindeki denizler Naptas'ın yanında deniz sahilindeki bir su gözesi gibidir. Naptas'ın arkasında yeryüzünü kuşatan Kaynas vardır; Naptas ve altındakiler onun yanında deniz sahilindeki bir su gözesi gibidir. Kaynas'ın arkasında yeryüzünü kuşatan el-Asam vardır; Kaynas ve altındakiler onun yanında deniz sahilindeki bir su gözesi gibidir. el-Asam'ın arkasında yeryüzünü kuşatan el-Muzlim vardır; el-Asam ve altındakiler onun yanında deniz sahilindeki bir su gözesi gibidir. el-Muzlim'in arkasında yeryüzünü kuşatan elmastan bir dağ vardır; el-Muzlim ve altındakiler onun yanında deniz sahilindeki bir su gözesi gibidir. Elmasın arkasında yeryüzünü kuşatan tatlı bir su olan el-Bâkî vardır; Allah onun yarısına Arş'ın altında olmasını emretti. O toplanıp birleşmek isteyince Allah onu menetti, o da ağlamaktadır;
يسْتَغْفر الله فالماس وَمَا دونه عِنْده كعين على سيف الْبَحْر وَالْعرش خلف ذَلِك مُحِيط بِالْأَرْضِ فالباكي وَمَا دونه عِنْده كعين على سيف الْبَحْر
Allah'tan bağışlanma dilemektedir. Elmas ve altındakiler onun yanında deniz sahilindeki bir su gözesi gibidir. Arş ise bunun da arkasında olup yeryüzünü kuşatmıştır; el-Bâkî ve altındakiler onun yanında deniz sahilindeki bir su gözesi gibidir."
وَأخرج أَبُو الشَّيْخ عَن عبد الرَّحْمَن بن زيد أسلم عَن أَبِيه أَن رَسُول الله ﷺ قَالَ: مَا السَّمَوَات السَّبع فِي الْكُرْسِيّ إِلَّا كدراهم سَبْعَة القيت فِي ترس
Ebû'ş-Şeyh, Abdurrahmân b. Zeyd b. Eslem'den, o da babasından rivayet etti ki Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Yedi kat gök Kürsî'nin yanında, bir kalkanın içine atılmış yedi dirhem gibidir."
قَالَ ابْن زيد: قَالَ أَبُو ذَر عَن النَّبِي ﷺ مَا الْكُرْسِيّ فِي الْعَرْش إِلَّا كحلقة من حَدِيد القيت بَين ظَهْري فلاة من الأَرْض والكرسي مَوضِع الْقَدَمَيْنِ
İbn Zeyd dedi ki: Ebû Zerr Peygamber ﷺ'den şöyle rivayet etti: "Kürsî'nin Arş'a nispeti, ancak yeryüzünün ıssız bir çölünün ortasına atılmış demirden bir halka gibidir. Kürsî ise iki ayağın konduğu yerdir."
وَأخرج أَبُو الشَّيْخ عَن وهب ﵁ قَالَ: خلق الله الْعَرْش وللعرش سَبْعُونَ ألف سَاق كل سَاق كاستدارة السَّمَاء وَالْأَرْض
Ebû'ş-Şeyh Vehb ﵁'den rivayet etti; dedi ki: "Allah Arş'ı yarattı. Arş'ın yetmiş bin ayağı vardır; her bir ayak gök ile yerin çevresi kadardır."
وَأخرج عبد بن حميد وَأَبُو الشَّيْخ وَالْبَيْهَقِيّ فِي الْأَسْمَاء وَالصِّفَات عَن مُجَاهِد ﵁ قَالَ: بَين الْمَلَائِكَة وَبَين الْعَرْش سَبْعُونَ حِجَابا حجاب من نور وحجاب من ظلمَة وحجاب من نور وحجاب من ظلمَة
Abd b. Humeyd, Ebû'ş-Şeyh ve el-Esmâ ve's-Sıfât'ta Beyhakî Mücâhid ﵁'den rivayet etti; dedi ki: "Melekler ile Arş arasında yetmiş hicap (perde) vardır: bir nur perdesi, bir karanlık perdesi, bir nur perdesi, bir karanlık perdesi..."
وَأخرج ابْن أبي شيبَة وَالْبُخَارِيّ وَمُسلم وَالتِّرْمِذِيّ وَالنَّسَائِيّ وَابْن ماجة وَالْبَيْهَقِيّ فِي الْأَسْمَاء وَالصِّفَات عَن ابْن عَبَّاس ﵄ قَالَ: كَانَ النَّبِي ﷺ يَقُول عِنْد الكرب لَا إِلَه إِلَّا الله الْعَظِيم الْحَلِيم لَا إِلَه إِلَّا الله رب الْعَرْش الْعَظِيم لَا إِلَه إِلَّا الله رب السَّمَوَات وَرب الْأَرْضين وَرب الْعَرْش الْكَرِيم
İbn Ebî Şeybe, Buhârî, Müslim, Tirmizî, Nesâî, İbn Mâce ve el-Esmâ ve's-Sıfât'ta Beyhakî, İbn Abbâs ﵄'dan rivayet etti; dedi ki: Peygamber ﷺ sıkıntı anında şöyle derdi: "Lâ ilâhe illallâhu'l-Azîmü'l-Halîm, lâ ilâhe illallâhu Rabbü'l-Arşi'l-azîm, lâ ilâhe illallâhu Rabbü's-semâvâti ve Rabbü'l-ardîne ve Rabbü'l-Arşi'l-kerîm (Azîm ve Halîm olan Allah'tan başka ilah yoktur. Yüce Arş'ın Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur. Göklerin Rabbi, yerlerin Rabbi ve şerefli Arş'ın Rabbi olan Allah'tan başka ilah yoktur)."
وَأخرج النَّسَائِيّ وَالْحَاكِم وَالْبَيْهَقِيّ عَن عبد الله بن جَعْفَر رَضِي الله قَالَ: عَلمنِي عَليّ ﵁ كَلِمَات علمهن رَسُول الله ﷺ إِيَّاه يقولهن عِنْد الكرب وَالشَّيْء يُصِيبهُ لَا إِلَه إِلَّا الله الْحَلِيم الْكَرِيم سُبْحَانَ الله وتبارك الله رب الْعَرْش الْعَظِيم وَالْحَمْد لله رب الْعَالمين
Nesâî, Hâkim ve Beyhakî Abdullah b. Ca'fer radıyallâhu anh'tan rivayet etti; dedi ki: Ali ﵁ bana, Resûlullah ﷺ'in kendisine öğrettiği ve sıkıntı anında yahut başına bir şey geldiğinde söyleyeceği şu kelimeleri öğretti: "Lâ ilâhe illallâhu'l-Halîmü'l-Kerîm, sübhânallâhi ve tebârakallâhu Rabbü'l-Arşi'l-azîm, ve'l-hamdü lillâhi Rabbi'l-âlemîn (Halîm ve Kerîm olan Allah'tan başka ilah yoktur. Yüce Arş'ın Rabbi olan Allah'ı tesbih ederim, O pek yücedir ve hamd âlemlerin Rabbi olan Allah'a mahsustur)."
وَأخرج الْحَكِيم التِّرْمِذِيّ من طَرِيق إِسْحَق بن عبد الله بن جَعْفَر عَن أَبِيه قَالَ: كَانَ رَسُول الله ﷺ يَقُول لقنوا مَوْتَاكُم لَا إِلَه إِلَّا الله الْحَلِيم الْكَرِيم سُبْحَانَ الله رب السَّمَوَات السَّبع وَرب الْعَرْش الْعَظِيم الْحَمد لله رب الْعَالمين
el-Hakîm et-Tirmizî, İshak b. Abdillâh b. Ca'fer tarikiyle babasından rivayet etti; dedi ki: Resûlullah ﷺ şöyle buyururdu: "Ölmek üzere olanlarınıza şu sözü telkin ediniz: 'Lâ ilâhe illallâhu'l-Halîmü'l-Kerîm, sübhânallâhi Rabbi's-semâvâti's-seb'i ve Rabbi'l-Arşi'l-azîm, el-hamdü lillâhi Rabbi'l-âlemîn (Halîm ve Kerîm olan Allah'tan başka ilah yoktur. Yedi kat göğün Rabbi ve yüce Arş'ın Rabbi olan Allah'ı tenzih ederim. Hamd âlemlerin Rabbi olan Allah'a mahsustur).'
قَالُوا: يَا رَسُول الله فَكيف هِيَ للحي قَالَ: أَجود وأجود
"Ey Allah'ın Resûlü! Bu [sözler] diri için nasıldır?" dediler. "Daha da güzeldir, daha da güzeldir" buyurdu.
وَأخرج ابْن أبي شيبَة عَن عبد الله بن جَعْفَر أَنه زوّج ابْنَته فَخَلا بهَا فَقَالَ: إِذا نزل بك الْمَوْت أَو أَمر من أُمُور الدُّنْيَا فظيع فاستقبليه بِأَن تقولي لَا إِلَه إِلَّا الله الْحَلِيم الْكَرِيم سبجان الله رب الْعَرْش الْعَظِيم الْحَمد لله رب الْعَالمين
İbn Ebî Şeybe Abdullah b. Ca'fer'den rivayet etti ki o, kızını evlendirdi ve onunla baş başa kalınca şöyle dedi: "Sana ölüm veya dünya işlerinden korkunç bir musibet indiğinde onu şöyle diyerek karşıla: 'Lâ ilâhe illallâhu'l-Halîmü'l-Kerîm, sübhânallâhi Rabbi'l-Arşi'l-azîm, el-hamdü lillâhi Rabbi'l-âlemîn (Halîm ve Kerîm olan Allah'tan başka ilah yoktur. Yüce Arş'ın Rabbi olan Allah'ı tesbih ederim. Hamd âlemlerin Rabbi olan Allah'a mahsustur).'
وَأخرج أَحْمد فِي الزّهْد وَأَبُو الشَّيْخ فِي العظمة عَن وهب بن مُنَبّه رَضِي الله عَنهُ
Ahmed ez-Zühd'de ve Ebü'ş-Şeyh el-Azame'de Vehb b. Münebbih radıyallâhu anh'tan rivayet etti:
أَن حزقيل كَانَ فِي سبا بخْتنصر مَعَ دانيال من بَيت الْمُقَدّس فَزعم حزقيل أَنه كَانَ نَائِما على شأطئ الْفُرَات فَأَتَاهُ ملك وَهُوَ نَائِم فَأخذ بِرَأْسِهِ فاحتمله حَتَّى وَضعه فِي خزانَة بَيت الْمُقَدّس قَالَ: فَرفعت رَأْسِي إِلَى السَّمَاء فَإِذا السَّمَوَات منفرجات دون الْعَرْش قَالَ: فَبَدَا لي الْعَرْش وَمن حوله فَنَظَرت إِلَيْهِم من تِلْكَ الفرجة فَإِذا الْعَرْش - إِذا نظرت إِلَيْهِ - مظل على السَّمَوَات وَالْأَرْض وَإِذا نظرت إِلَى السَّمَوَات وَالْأَرْض رأيتهن متعلقات بِبَطن الْعَرْش وَإِذا الحملة أَرْبَعَة من الْمَلَائِكَة لكل ملك مِنْهُم أَرْبَعَة وُجُوه وَجه إِنْسَان وَوجه نسر وَوجه أَسد وَوجه ثَوْر فَلَمَّا أعجبني ذَلِك مِنْهُم نظرت إِلَى أَقْدَامهم فَإِذا هِيَ فِي الأَرْض على عجل تَدور بهَا وَإِذا ملك قَائِم بَين يَدي الْعَرْش لَهُ سِتَّة أَجْنِحَة لَهَا لون كلون فرع لم يزل ذَلِك مقَامه مُنْذُ خلق الله الْخلق إِلَى أَن تقوم السَّاعَة فَإِذا هُوَ جِبْرِيل ﵇ وَإِذا ملك أَسْفَل من ذَلِك أعظم شَيْء رَأَيْته من الْخلق فَإِذا هُوَ مِيكَائِيل وَهُوَ خَليفَة على مَلَائِكَة السَّمَاء وَإِذا مَلَائِكَة يطوفون بالعرش مُنْذُ خلق الله الْخلق إِلَى أَن تقوم السَّاعَة يَقُولُونَ: قدوس قدوس رَبنَا الله الْقوي مَلَأت عَظمته السَّمَوَات وَالْأَرْض وَإِذا مَلَائِكَة أَسْفَل من ذَلِك لكل ملك مِنْهُم سِتَّة أَجْنِحَة جَنَاحَانِ يستر بهما وَجهه من النُّور وجناحان يُغطي بهما جسده وجناحان يطير بهما
Hizkîl, Dânyâl ile birlikte Buhtunnasr'ın Beytü'l-Makdis'ten aldığı esirler arasındaydı. Hizkîl'in anlattığına göre kendisi Fırat kıyısında uyumaktaydı; uyurken yanına bir melek geldi, başından tutup onu kaldırdı ve Beytü'l-Makdis'in hazinesine bıraktı. [Hizkîl] dedi ki: "Başımı göğe kaldırdım, bir de baktım ki gökler Arş'ın berisinde açılmış vaziyettedir." Dedi ki: "Arş ve çevresindekiler bana göründü, o yarıktan onlara baktım; Arş'a baktığımda onun gökleri ve yeri gölgelediğini gördüm. Gökler ile yere baktığımda ise onların Arş'ın iç kısmına asılı olduklarını gördüm. [Arş'ı] taşıyanlar dört melekti; o meleklerin her birinin dört yüzü vardı: bir insan yüzü, bir kartal yüzü, bir aslan yüzü ve bir boğa yüzü. Onların bu hali hoşuma gidince ayaklarına baktım, bir de gördüm ki ayakları yerde dönen tekerler üzerindedir. Arş'ın önünde duran, altı kanadı olan ve rengi bir fidan rengi gibi olan bir melek vardı; Allah mahlûkatı yarattığından kıyamet kopuncaya kadar makamı hep burasıdır; meğer o Cibrîl aleyhisselâm imiş. Ondan daha aşağıda, yaratılmışlar arasında gördüğüm en muazzam şey olan bir melek daha vardı; meğer o da Mîkâîl imiş ve o, sema melekleri üzerine bir vekildir. Ayrıca Allah mahlûkatı yarattığından kıyamet kopuncaya kadar Arş'ı tavaf edip: 'Kuddûs, Kuddûs! Güçlü Rabbimiz Allah'ın azameti gökleri ve yeri doldurmuştur' diyen melekler vardı. Bundan daha aşağıda da her birinin altı kanadı olan melekler vardı: iki kanadıyla nurdan ötürü yüzünü örtüyor, iki kanadıyla bedenini kapatıyor, iki kanadıyla da uçuyordu.
وَإِذا هم الْمَلَائِكَة المقربون وَإِذا مَلَائِكَة أَسْفَل من ذَلِك سُجُود مذ خلق الله الْخلق إِلَى أَن ينْفخ فِي الصُّور فَإِذا نفخ فِي الصُّور رفعوا رؤوسهم فَإِذا نظرُوا إِلَى الْعَرْش قَالُوا: سُبْحَانَكَ مَا كُنَّا نقدرك حق قدرتك ثمَّ رَأَيْت الْعَرْش تدلى من تِلْكَ الفرجة فَكَانَ قدرهَا ثمَّ أفْضى إِلَى مَا بَين السَّمَاء وَالْأَرْض فَكَانَ يَلِي مَا بَينهمَا ثمَّ دخل من بَاب الرَّحْمَة فَكَانَ قدره ثمَّ أفْضى إِلَى الْمَسْجِد فَكَانَ قدره ثمَّ وَقع على الصَّخْرَة فَكَانَ قدرهَا ثمَّ قَالَ: يَا ابْن آدم
Meğer onlar mukarreb melekler imiş. Bunlardan daha aşağıda ise Allah mahlûkatı yarattığından Sûr'a üfleneceği vakte kadar secdede duran melekler vardı; Sûr'a üflendiğinde başlarını kaldıracak, Arş'a baktıklarında: 'Seni tenzih ederiz, Sana hakkıyla kadrü kıymet veremedik' diyeceklerdir. Sonra Arş'ın o yarıktan aşağı sarktığını gördüm; [büyüklüğü] onun kadardı. Sonra gök ile yerin arasına indi ve ikisinin arasını kapladı. Sonra Rahmet Kapısı'ndan girdi, [büyüklüğü] onun kadardı. Sonra Mescid'e indi, onun kadardı; sonra Sahre'nin üzerine kondu, onun kadardı. Sonra şöyle nida etti: 'Ey âdemoğlu!'
فصعقت وَسمعت صَوتا لم أسمع مثله قطّ فَذَهَبت أقدر ذَلِك الصَّوْت فَإِذا قدره كعسكر اجْتَمعُوا فاجلبوا بِصَوْت وَاحِد أَو كفئة اجْتمعت فتدافعت وأتى بَعْضهَا بَعْضًا أَو أعظم من ذَلِك
Bunun üzerine bayıldım ve ömrümde benzerini hiç duymadığım bir ses işittim. O sesi tartmaya çalıştım; meğer onun şiddeti bir araya gelip hep bir ağızdan bağıran bir ordu gibi yahut toplanıp birbirini ite kaka hücum eden bir topluluk gibi veya bundan daha da büyüktü.
قَالَ حزقيل: فَلَمَّا صعِقَتْ قَالَ: أنعشوه فَإِنَّهُ ضَعِيف خلق من طين ثمَّ قَالَ: اذْهَبْ إِلَى قَوْمك فَأَنت طليعتي عَلَيْهِم كطليعة الْجَيْش من دَعوته مِنْهُم فأجابك واهتدى بهداك فلك مثل أجره وَمن غفلت عَنهُ حَتَّى يَمُوت ضَالًّا فَعَلَيْك مثل وزره لَا يُخَفف ذَلِك من أوزارهم شَيْئا ثمَّ عرج بالعرش واحتملت حَتَّى رددت إِلَى
Hizkîl dedi ki: "Ben bayılınca, 'Onu ayıltın; zira o zayıftır, çamurdan yaratılmıştır' buyurdu. Sonra şöyle buyurdu: 'Kavmine git; sen tıpkı ordunun öncü birliği gibi onlar üzerindeki öncümsün. Onlardan kimi davet edip de sana icabet eder ve senin hidayetinle doğru yolu bulursa sana onun ecri kadar ecir vardır; kimden de gafil kalırsan ve sapkın olarak ölürse onun günahının bir misli senin üzerinedir; bu durum onların günahlarından hiçbir şeyi hafifletmez.' Sonra Arş yukarı çıkarıldı; ben de taşınıp tekrar...
شاطئ الْفُرَات فَبَيْنَمَا أَنا نَائِم على شاطئ الْفُرَات إِذْ أَتَانِي ملك فَأخذ برأسي فاحتملني حَتَّى ادخلني جنب بَيت الْمُقَدّس فَإِذا أَنا بحوض مَاء لَا يجوز قدمي ثمَّ افضيت مِنْهُ إِلَى الْجنَّة فَإِذا شَجَرهَا على شطوط أنهارها وَإِذا هُوَ شجر لَا يَتَنَاثَر ورقه وَلَا يفنى عمره فَإِذا فِيهِ الطّلع والقضيب وَالْبيع والقطيف قلت: فَمَا لباسها قَالَ: هُوَ ثِيَاب كثياب الْحور يتفلق على أَي لون شَاءَ صَاحبه
...Fırat kıyısına geri getirildim. Fırat kıyısında uyumaktayken ansızın yanıma bir melek geldi, başımdan tutup beni kaldırdı ve Beytü'l-Makdis'in yan tarafına girdirdi. Bir de baktım ki ayağımı aşmayan bir su havuzundayım. Sonra oradan cennete ulaştım; bir de gördüm ki ağaçları nehirlerinin kıyılarında duruyor. Yaprağı dökülmeyen, ömrü tükenmeyen ağaçlardı. Üzerinde tomurcuklar, taze dallar, meyveler ve yemişler vardı. 'Peki, onların [cennetliklerin] elbiseleri nasıldır?' dedim. 'Hurilerin elbiseleri gibi elbiselerdir; sahibi hangi rengi dilerse o renge bürünür' dedi."
قلت: فَمَا ازواجها فعرضن عليَّ فَذَهَبت لأقيس حسن وجوههنفإذا هن لَو جمع الشَّمْس وَالْقَمَر كَانَ وَجه احداهن اضوأ مِنْهُمَا وَإِذا لحم إِحْدَاهُنَّ لايواري عظمها وَإِذا عظمها لَا يواري مخها وَإِذا هِيَ إِذا نَام عَنْهَا صَاحبهَا اسْتَيْقَظَ وَهِي بكر فعجبت من ذَلِك
"[Ben:] 'Peki, oranın eşleri nasıldır?' dedim. Bunun üzerine onlar bana gösterildi; yüzlerinin güzelliğini kıyaslamaya çalıştım: Güneş ile ay bir araya getirilse, onların birinin yüzü o ikisinden daha parlak olurdu. Birinin eti kemiğini gizlemez, kemiği de iliğini gizlemezdi. Eşi onunla beraber olup uyuduğunda, uyandığında onu yine bakire bulurdu. Bu duruma hayret ettim."
فَقيل لي: لم تعجب من هَذَا فَقلت: وَمَا لي لَا أعجب قَالَ: فَإِنَّهُ من أكل من هَذِه الثِّمَار الَّتِي رَأَيْت خلد وَمن تزوج من هَذِه الْأزْوَاج انْقَطع عَنهُ الْهم والحزن قَالَ: ثمَّ أَخذ برأسي فردني حَيْثُ كنت
"Bana: 'Buna niçin hayret ediyorsun?' denildi. 'Nasıl hayret etmeyeyim ki!' dedim. Şöyle dedi: 'Çünkü gördüğün bu meyvelerden yiyen ebedî kalır; bu eşlerle evlenen kimseden de tasa ve hüzün kesilip gider.' [Hizkîl] dedi ki: 'Sonra [melek] başımdan tutup beni bulunduğum yere geri götürdü.'"
قَالَ حزقيل: فَبينا أَنا نَائِم على شاطئ الْفُرَات إِذْ أَتَانِي ملك فَأخذ برأسي فاحتملني حَتَّى وضعني بقاع من الأَرْض قد كَانَت معركة وَإِذا فِيهِ عشرَة آلَاف قَتِيل قد بددت الطُّيُور وَالسِّبَاع لحومهم وَفرقت بَين اوصالهم ثمَّ قَالَ لي: إِن قوما يَزْعمُونَ أَنه من مَاتَ مِنْهُم أَو قتل فقد انفلت مني وَذَهَبت عَنهُ قدرتي فادعهم
Hizkîl dedi ki: "Fırat kıyısında uyumaktayken ansızın yanıma bir melek geldi, başımdan tutup beni kaldırdı ve savaş meydanı olmuş düz bir araziye bıraktı. Bir de gördüm ki orada on bin ölü vardı; kuşlar ve yırtıcı hayvanlar etlerini parçalamış, uzuvlarını birbirinden ayırmıştı. Sonra bana şöyle buyurdu: 'Birtakım insanlar, içlerinden ölen veya öldürülen kimsenin elimden kurtulduğunu ve kudretimin ona yetmeyeceğini iddia ediyorlar; haydi onları çağır!'"
قَالَ حزقيل: فدعوتهم فَإِذا كل عظم قد أقبل إِلَى مفصله الَّذِي مِنْهُ انْقَطع مَا رجل بِصَاحِبِهِ باعرف من الْعظم بمفصله الَّذِي فَارق حَتَّى أمَّ بَعْضهَا بَعْضًا ثمَّ نبت عَلَيْهَا اللَّحْم ثمَّ نَبتَت الْعُرُوق ثمَّ انبسطت الْجُلُود وَأَنا أنظر إِلَى ذَلِك ثمَّ قَالَ: ادْع لي أَرْوَاحهم
Hizkîl dedi ki: "Onları çağırdım; derken her bir kemik koptuğu kendi eklemine doğru yöneldi. Bir kimse arkadaşını nasıl iyi tanırsa, kemik de ayrıldığı eklemini öylece tanıyordu; nihayet hepsi birbiriyle birleşti. Sonra üzerlerinde et bitti, ardından damarlar oluştu, sonra da deriler kaplandı; ben de bunları seyrediyordum. Sonra: 'Benim için onların ruhlarını çağır!' buyurdu."
قَالَ حزقيل: فدعوتها وَإِذا كل روح قد أقبل إِلَى جسده الَّذِي فَارق فَلَمَّا جَلَسُوا سَأَلتهمْ فيمَ كُنْتُم قَالُوا: انَّا لما متْنا وفارقنا الْحَيَاة لَقينَا ملك يُقَال لَهُ مِيكَائِيل قَالَ: هلموا أَعمالكُم وخذوا أجوركم كَذَلِك سُنَّتنا فِيكُم وفيمن كَانَ قبلكُمْ وفيمن هُوَ كَائِن بعدكم
Hizkîl dedi ki: "Ruhları çağırdım; derken her bir ruh ayrıldığı bedenine yöneldi. Doğrulup oturduklarında onlara: 'Ne durumdaydınız?' diye sordum. Dediler ki: 'Biz ölüp hayattan ayrıldığımızda Mîkâîl denilen bir melek bizi karşıladı ve: «Amellerinizi getirin, karşılıklarını alın! Sizde de, sizden öncekilerde de, sizden sonra gelecek olanlarda da sünnetimiz (kanunumuz) böyledir» dedi.
فَنظر فِي أَعمالنَا فَوَجَدنَا نعْبد الْأَوْثَان فَسلط الدُّود على أَجْسَادنَا وَجعلت الْأَرْوَاح تألمه وسلط الْغم على أَرْوَاحنَا وَجعلت أَجْسَادنَا تألمه فَلم نزل كَذَلِك نعذب حَتَّى دَعوتنَا
Amellerimize baktı ve putlara taptığımızı gördü; bunun üzerine bedenlerimize kurtları musallat etti, ruhlar da bundan acı duyuyordu; ruhlarımıza da kederi musallat etti, bedenlerimiz de bundan acı duyuyordu. Sen bizi çağırıncaya kadar böylece azap görmeye devam ettik.'"
قَالَ: ثمَّ احتملني فردني حَيْثُ كنت
[Hizkîl] dedi ki: "Sonra [melek] beni kaldırdı ve bulunduğum yere geri getirdi."