ولما جاءهم محمد رسول الله ﷺ بالقرآن الموافق لما معهم من التوراة طرح فريق منهم كتاب الله، وجعلوه وراء ظهورهم، شأنهم شأن الجهال الذين لا يعلمون حقيقته.
Onlara Allah'ın elçisi Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem, yanlarındaki Tevrat'ı doğrulayan Kur'an ile gelince, içlerinden bir fırka Allah'ın kitabını arkalarına atıp sırt çevirdi; sanki onun hakikatini bilmeyen cahillermiş gibi davrandılar.
واتبع اليهود ما تُحَدِّث الشياطينُ به السحرةَ على عهد ملك سليمان بن داود. وما كفر سليمان وما تَعَلَّم السِّحر، ولكنَّ الشياطين هم الذين كفروا بالله حين علَّموا الناس السحر; إفسادًا لدينهم. وكذلك اتبع اليهود السِّحر الذي أُنزل على الملَكَين هاروت وماروت، بأرض «بابل» في «العراق» ; امتحانًا وابتلاء من الله لعباده، وما يعلِّم الملكان من أحد حتى ينصحاه ويحذِّراه من تعلم السحر، ويقولا له: لا تكفر بتعلم السِّحر وطاعة الشياطين. فيتعلم الناس من الملكين ما يُحْدِثون به الكراهية بين الزوجين حتى يتفرقا. ولا يستطيع السحرة أن يضروا به أحدًا إلا بإذن الله وقضائه. وما يتعلم السحرة إلا شرًا يضرهم ولا ينفعهم، وقد نقلته الشياطين إلى اليهود، فشاع فيهم حتى فضَّلوه على كتاب الله. ولقد علم اليهود أن من اختار السِّحر وترك الحق ما له في الآخرة من نصيب في الخير. ولبئس ما باعوا به أنفسهم من السحر والكفر عوضًا عن الإيمان ومتابعة الرسول، لو كان لهم عِلْمٌ يثمر العمل بما وُعِظوا به.
Yahudiler, Davud oğlu Süleyman'ın hükümdarlığı döneminde şeytanların büyücülere anlattığı şeylerin ardına düştüler. Oysa Süleyman küfre girmedi ve sihir öğrenmedi; fakat şeytanlar, insanların dinini bozmak için onlara sihri öğreterek Allah'ı inkâr edip kâfir oldular. Yine Yahudiler, Allah'ın kullarını bir imtihan ve sınama vesilesi kıldığı Babil toprağında (Irak'ta) Hârut ve Mârut adlı iki meleğe indirilen sihre de uydular. Bu iki melek: «Sihir öğrenerek ve şeytanlara uyarak sakın kâfir olma!» deyip nasihat etmeden ve sakındırmadan hiç kimseye sihir öğretmezlerdi. Fakat insanlar o iki melekten karı ile kocanın arasını açıp nefret sokacak şeyleri öğreniyorlardı. Oysa büyücüler, Allah'ın izni ve takdiri olmadıkça onunla hiç kimseye zarar veremezler. Büyücüler kendilerine fayda vermeyen, aksine zarar veren bir kötülükten başkasını öğrenmiyorlardı. Şeytanlar bunu Yahudilere aktarmış, onlar arasında yayılmış ve hatta onu Allah'ın kitabına tercih etmişlerdi. Andolsun ki Yahudiler, sihri seçip hakkı terk eden kimsenin ahirette hiçbir hayırdan nasibi olmayacağını çok iyi biliyorlardı. Kendilerine verilen öğütlerin gereğince amel etmeyi sağlayan bir ilimleri olsaydı, iman ve elçiye tâbi olma karşılığında nefislerini sattıkları sihir ve küfür ne kadar da kötü bir şeydir!
ولو أن اليهود آمنوا وخافوا الله لأيقنوا أن ثواب الله خير لهم من السِّحر ومما اكتسبوه به، لو كانوا يعلمون ما يحصل بالإيمان والتقوى من الثواب والجزاء علما حقيقيا لآمنوا.
Eğer Yahudiler iman edip Allah'tan sakınsalardı, Allah'ın vereceği sevabın sihirden ve onunla elde ettikleri şeylerden kendileri için çok daha hayırlı olduğunu kesinlikle anlarlardı. İman ve takva ile elde edilecek mükâfat ve sevabı gerçek bir bilgiyle bilselerdi elbette iman ederlerdi.
يا أيها الذين آمنوا لا تقولوا للرسول محمد ﷺ: راعنا، أي: راعنا سمعك، فافهم عنا وأفهمنا; لأن اليهود كانوا يقولونها للنبي ﷺ يلوون ألسنتهم بها، يقصدون سبَّه ونسبته إلى الرعونة، وقولوا -أيها المؤمنون- بدلا منها: انظرنا، أي انظر إلينا وتعهَّدْنا، وهي تؤدي المعنى المطلوب نفسه واسمعوا ما يتلى عليكم من كتاب ربكم وافهموه. وللجاحدين عذاب موجع.
Ey iman edenler! Elçi Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'e «Râinâ» (bizi gözet/bize kulak ver, bizi anla ve bize anlat) demeyin. Çünkü Yahudiler Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'e dillerini eğip bükerek bu kelimeyi söylüyor, ona hakaret etmeyi ve ahmaklık isnat etmeyi kastediyorlardı. Ey müminler! Bunun yerine «Unzurnâ» (bize bak ve bizi gözet) deyin; bu da aynı manayı karşılar. Rabbinizin kitabından size okunanları dinleyin ve anlayın. İnkârcılar için pek acı bir azap vardır.
ما يحب الكفار من أهل الكتاب والمشركين أن يُنزَّل عليكم أدنى خير من ربكم قرآنًا أو علمًا، أو نصرًا أو بشارة. والله يختص برحمته مَن يشاء مِن عباده بالنبوة والرسالة. والله ذو العطاء الكثير الواسع.
Kitap ehlinden olan kâfirler ve müşrikler, Rabbinizden size Kur'an, ilim, zafer veya bir müjde kabilinden en ufak bir hayrın indirilmesini dahi istemezler. Allah ise rahmetini (peygamberlik ve risaleti) kullarından dilediğine tahsis eder. Allah, lütfu ve ihsanı pek bol ve geniş olandır.
ما نبدِّل من آية أو نُزِلها من القلوب والأذهان نأت بأنفع لكم منها، أو نأت بمثلها في التكليف والثواب، ولكلٍ حكمة. ألم تعلم -أيها النبي- أنت وأمتك أن الله قادر لا يعجزه شيء؟
Biz bir ayeti nesheder (hükmünü kaldırır) veya onu kalplerden ve zihinlerden unutturursak, ondan sizin için daha faydalısını yahut mükellefiyet ve sevapça onun bir benzerini getiririz; her birinde bir hikmet vardır. [Ey Peygamber!] Sen ve ümmetin bilmediniz mi ki şüphesiz Allah her şeye güç yetirendir ve O'nu hiçbir şey aciz bırakamaz?
أما علمتَ -أيها النبي- أنت وأمتك أن الله تعالى هو المالك المتصرف في السموات والأرض؟ يفعل ما يشاء، ويحكم ما يريد، ويأمر عباده وينهاهم كيفما شاء، وعليهم الطاعة والقَبول. وليعلم من عصى أن ليس لأحد من دون الله من وليٍّ يتولاهم، ولا نصير يمنعهم من عذاب الله.
Ey Peygamber! Sen ve ümmetin bilmediniz mi ki göklerin ve yerin mülkü ve tasarrufu yalnız Yüce Allah'a aittir? O dilediğini yapar, dilediği gibi hükmeder, kullarına nasıl dilerse öyle emreder ve yasaklar; onlara düşen ise itaat etmek ve kabul etmektir. İsyan eden kimse bilsin ki Allah'tan başka onları koruyacak ne bir dost ne de kendilerini Allah'ın azabından kurtaracak bir yardımcı vardır.
بل أتريدون -أيها الناس- أن تطلبوا من رسولكم محمد ﷺ أشياء بقصد العناد والمكابرة، كما طُلِبَ مثل ذلك من موسى. علموا أن من يختر الكفر ويترك الإيمان فقد خرج عن صراط الله المستقيم إلى الجهل والضَّلال.
Yoksa siz —ey insanlar— daha önce Musa'dan istendiği gibi, inat ve büyüklük taslama kastıyla elçiniz Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'den birtakım şeyler istemek mi diliyorsunuz? Biliniz ki kim imanı bırakıp küfrü tercih ederse, Allah'ın dosdoğru yolundan sapıp cehalete ve dalâlete düşmüş olur.
تمنى كثير من أهل الكتاب أن يرجعوكم بعد إيمانكم كفارًا كما كنتم من قبلُ تعبدون الأصنام; بسبب الحقد الذي امتلأت به نفوسهم من بعد ما تبيَّن لهم صدق نبي الله ورسوله محمد ﷺ فيما جاء به، فتجاوزوا عمَّا كان منهم من إساءة وخطأ، واصفحوا عن جهلهم، حتى يأتي الله بحكمه فيهم بقتالهم (وقد جاء ووقع) ، وسيعاقبهم لسوء أفعالهم. إن الله على كل شيء قدير لا يعجزه شيء.
Kitap ehlinden birçoğu, Allah'ın peygamberi ve elçisi Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'in getirdiklerinde doğru olduğu kendilerine apaçık belli olduktan sonra, içlerindeki kıskançlık ve hasetten ötürü sizi imanınızdan sonra daha önce putlara taptığınız gibi kâfirliğe döndürmeyi çok arzu etti. Allah onlarla savaşma konusundaki hükmünü getirene kadar (ki bu gelmiş ve vuku bulmuştur) onların kötülüklerini ve hatalarını görmezden gelin, cehaletlerini bağışlayın; O, kötü amellerinden ötürü onları cezalandıracaktır. Şüphesiz Allah her şeye hakkıyla güç yetirendir, hiçbir şey O'nu aciz bırakamaz.
واشتغلوا -أيها المؤمنون- بأداء الصلاة على وجهها الصحيح، وإعطاء الزكاة المفروضة. واعلموا أنَّ كل خير تقدمونه لأنفسكم تجدون ثوابه عند الله في الآخرة. إنه تعالى بصير بكل أعمالكم، وسيجازيكم عليها.
Ey müminler! Namazı dosdoğru kılmakla ve farz kılınan zekâtı vermekle meşgul olun. Bilin ki kendiniz için önden gönderdiğiniz her hayrın sevabını ahirette Allah katında bulacaksınız. Şüphesiz O Yüce Allah bütün yaptıklarınızı hakkıyla görendir ve sizi bunlarla mükâfatlandıracaktır.
ادَّعى كلٌّ من اليهود والنصارى أن الجنة خاصة بطائفته لا يدخلها غيرهم، تلك أوهامهم الفاسدة. قل لهم -أيها الرسول-: أحضروا دليلكم على صحة ما تدَّعون إن كنتم صادقين في دعواكم.
Yahudiler ve Hristiyanlar, cennetin sadece kendi fırkalarına mahsus olduğunu ve oraya başkalarının giremeyeceğini iddia ettiler; bunlar onların asılsız kuruntularıdır. De ki onlara [Ey Peygamber]: «Eğer bu iddianızda doğru sözlü iseniz delilinizi getirin!»
ليس الأمر كما زعموا أنَّ الجنة تختص بطائفة دون غيرها، وإنما يدخل الجنَّة مَن أخلص لله وحده لا شريك له، وهو متبع للرسول محمد ﷺ في كل أقواله وأعماله. فمن فعل ذلك فله ثواب عمله عند ربه في الآخرة، وهو دخول الجنة، وهم لا يخافون فيما يستقبلونه من أمر الآخرة، ولا هم يحزنون على ما فاتهم من حظوظ الدنيا.
İş onların zannettiği gibi cennetin sadece bir topluluğa ait olması şeklinde değildir; bilakis kim hiçbir ortağı olmayan tek Allah'a ihlasla yönelir ve bütün söz ve fiillerinde Elçi Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'e uyarsa o kimse cennete girer. Kim böyle yaparsa ahirette Rabbinin katında amellerinin mükâfatı (cennete girmek) vardır. Onlar ahirette karşılaşacakları şeylerden ötürü korkmazlar ve dünyadaki kaçırdıkları nasiplerden dolayı da üzülmezler.
وقالت اليهود: ليست النصارى على شيء من الدين الصحيح، وكذلك قالت النصارى في اليهود وهم يقرؤون التوراة والإنجيل، وفيهما وجوب الإيمان بالأنبياء جميعًا. كذلك قال الذين لا يعلمون من مشركي العرب وغيرهم مثل قولهم، أي قالوا لكل ذي دين: لست على شيء، فالله يفصل بينهم يوم القيامة فيما اختلفوا فيه مِن أمر الدين، ويجازي كلا بعمله.
Yahudiler: «Hristiyanlar doğru bir din üzere değillerdir» dedi. Hristiyanlar da Yahudiler hakkında aynısını söyledi; oysa onlar bütün peygamberlere inanmanın farz kılındığı Tevrat ve İncil'i okumaktadırlar. Arap müşriklerinden ve diğerlerinden bilmeyenler de onların sözüne benzer sözler söylediler; yani her din sahibine: «Sen hiçbir şey üzere değilsin» dediler. Kıyamet günü Allah, din konusunda ihtilaf ettikleri hususlarda aralarında hüküm verecek ve herkesi ameline göre cezalandıracaktır.
لا أحد أظلم من الذين منعوا ذِكْرَ الله في المساجد من إقام الصلاة، وتلاوة القرآن، ونحو ذلك، وجدُّوا في تخريبها بالهدم أو الإغلاق، أو بمنع المؤمنين منها. أولئك الظالمون ما كان ينبغي لهم أن يدخلوا المساجد إلا على خوف ووجل من العقوبة، لهم بذلك صَغار وفضيحة في الدنيا، ولهم في الآخرة عذاب شديد.
Allah'ın mescitlerinde O'nun anılmasını, namaz kılınmasını, Kur'an okunmasını ve benzeri şeyleri engelleyen ve oraları yıkarak, kapatıp kitleyerek ya da müminleri menederek harap etmeye çalışan kimseden daha zalim kim olabilir? Bu zalimlerin o mescitlere ancak azaptan korkup ürpererek girmeleri gerekirdi. Onlar için dünyada alçaklık ve rezillik, ahirette ise pek büyük bir azap vardır.
ولله جهتا شروق الشمس وغروبها وما بينهما، فهو مالك الأرض كلها. فأي جهة توجهتم إليها في الصلاة بأمر الله لكم فإنكم مبتغون وجهه، لم تخرجوا عن ملكه وطاعته. إن الله واسع الرحمة بعباده، عليم بأفعالهم، لا يغيب عنه منها شيء.
Güneşin doğduğu ve battığı yerler ile ikisinin arası Allah'ındır; çünkü O, bütün yeryüzünün mutlak sahibidir. Allah'ın emri doğrultusunda namazda hangi yöne dönerseniz dönün, O'nun rızasını arzulamış olursunuz; O'nun mülkünden ve itaatinden dışarı çıkmış olmazsınız. Şüphesiz Allah, kullarına rahmeti pek geniş olan ve onların fiillerini hakkıyla bilendir; yaptıklarından hiçbir şey O'na gizli kalmaz.
وقالت اليهود والنصارى والمشركون: اتخذ الله لنفسه ولدًا، تنزَّه الله -سبحانه- عن هذا القول الباطل، بل كل مَن في السموات والأرض ملكه وعبيده، وهم جميعًا خاضعون له، مسخَّرون تحت تدبيره.
Yahudiler, Hristiyanlar ve müşrikler: «Allah çocuk edindi» dediler. Allah, bu bâtıl sözden münezzehtir; bilakis göklerde ve yerde olan her şey O'nun mülkü ve kullarıdır; hepsi O'na boyun eğmiş ve O'nun idaresine teslim edilmiştir.
والله تعالى هو خالق السموات والأرض على غير مثال سبق. وإذا قدَّر أمرًا وأراد كونه فإنما يقول له: «كن» فيكون.
Yüce Allah, gökleri ve yeri geçmişte benzeri olmaksızın yaratandır. Bir işe hükmedip onun olmasını dilediği vakit ona yalnızca «Ol!» der ve o da hemen oluverir.
وقال الجهلة من أهل الكتاب وغيرهم لنبي الله ورسوله محمد ﷺ على سبيل العناد: هلا يكلمنا الله مباشرة ليخبرنا أنك رسوله، أو تأتينا معجزة من الله تدل على صدقك. ومثل هذا القول قالته الأمم من قبلُ لرسلها عنادًا ومكابرة; بسبب تشابه قلوب السابقين واللاحقين في الكفر والضَّلال، قد أوضحنا الآيات للذين يصدِّقون تصديقًا جازمًا؛ لكونهم مؤمنين بالله تعالى، متَّبعين ما شرعه لهم.
Kitap ehlinden ve başkalarından olan cahiller inat ederek Allah'ın peygamberi ve elçisi Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'e: «Senin O'nun elçisi olduğunu bize bildirmek için Allah bizimle doğrudan konuşsa ya veya bize senin doğruluğunu gösteren bir mucize gelse ya!» dediler. Onlardan önceki ümmetler de küfür ve dalâlette öncekiler ile sonrakilerin kalpleri birbirine benzediği için elçilerine inat ve büyüklük taslayarak bu sözün benzerini söylemişlerdi. Biz, Yüce Allah'a inanıp O'nun kendileri için koyduğu hükümlere tâbi olan ve kesin bir tasdikle inanan kimseler için ayetleri apaçık kıldık.
إنا أرسلناك -أيها الرسول- بالدين الحق المؤيد بالحجج والمعجزات، فبلِّغه للناس مع تبشير المؤمنين بخيري الدنيا والآخرة، وتخويف المعاندين بما ينتظرهم من عذاب الله، ولست -بعد البلاغ- مسئولا عن كفر مَن كفر بك; فإنهم يدخلون النار يوم القيامة، ولا يخرجون منها.
Ey Elçi! Şüphesiz biz seni delillerle ve mucizelerle desteklenmiş hak din ile gönderdik; sen bunu müminleri dünya ve ahiret hayırlarıyla müjdeleyerek, inatçıları ise kendilerini bekleyen Allah'ın azabıyla uyararak insanlara tebliğ et. Tebliğ ettikten sonra seni inkâr edenlerin küfründen sen sorumlu değilsin; zira onlar kıyamet gününde cehenneme girecek ve oradan asla çıkamayacaklardır.
ولن ترضى عنك -أيها الرسول- اليهود ولا النصارى إلا إذا تركت دينك واتبعتَ دينهم. قل لهم: إن دين الإسلام هو الدين الصحيح. ولئن اتبعت أهواء هؤلاء بعد الذي جاءك من الوحي ما لك عند الله مِن وليٍّ ينفعك، ولا نصير ينصرك. وهذا الخطاب وإن كان خاصًا بالنبي ﷺ، فهو موجه إلى الأمّة عامة.
Ey Elçi! Sen onların dinine uymadıkça ne Yahudiler ne de Hristiyanlar senden asla razı olmazlar. Onlara de ki: «Şüphesiz İslam dini, hak olan yegâne dindir.» Sana gelen bunca vahiyden sonra eğer onların heva ve arzularına uyacak olursan, Allah katından sana ne fayda verecek bir dost ne de yardım edecek bir yardımcı bulunur. Bu hitap Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'e has gibi görünse de bütün ümmete yöneliktir.
الذين أعطيناهم الكتاب من اليهود والنصارى، يقرؤونه القراءة الصحيحة، ويتبعونه حق الاتباع، ويؤمنون بما جاء فيه من الإيمان برسل الله، ومنهم خاتمهم نبينا ورسولنا محمد ﷺ، ولا يحرفون ولا يبدِّلون ما جاء فيه. هؤلاء هم الذين يؤمنون بالنبي محمد ﷺ وبما أنزل عليه، وأما الذين بدَّلوا بعض الكتاب وكتموا بعضه، فهؤلاء كفار بنبي الله محمد ﷺ وبما أنزل عليه، ومن يكفر به فأولئك هم أشد الناس خسرانًا عند الله.
Yahudi ve Hristiyanlardan kendilerine kitap verdiklerimiz, onu hakkıyla okurlar, ona gereği gibi uyarlar ve onun içinde yer alan, peygamberimiz ve elçimiz olan peygamberlerin sonuncusu Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem de dâhil olmak üzere Allah'ın peygamberlerine imana inanırlar; onun içindekileri ne tahrif eder ne de değiştirirler. İşte onlar, Peygamber Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'e ve ona indirilene iman edenlerdir. Kitabın bir kısmını değiştirip bir kısmını gizleyenler ise Allah'ın peygamberi Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'i ve ona indirileni inkâr edenlerdir. Kim onu inkâr ederse, işte onlar Allah katında en büyük ziyana uğrayanların ta kendileridir.
يا ذرية يعقوب اذكروا نعمي الكثيرة عليكم، وأني فَضَّلتكم على عالَمي زمانكم بكثرة أنبيائكم، وما أُنزل عليهم من الكتب.
Ey Yakub'un soyu! Size olan bunca nimetimi ve peygamberlerinizin çokluğuyla ve onlara indirilen kitaplarla sizi kendi zamanınızdaki âlemlere üstün kıldığımı hatırlayın.
وخافوا أهوال يوم الحساب إذ لا تغني نفس عن نفس شيئًا، ولا يقبل الله منها فدية تنجيها من العذاب، ولا تنفعها وساطة، ولا أحد ينصرها.
Hiçbir kimsenin başkası yerine bir şey ödeyemeyeceği, kimseden kendisini azaptan kurtaracak bir fidyenin kabul edilmeyeceği, şefaatin fayda vermeyeceği ve hiç kimsenin yardım göremeyeceği hesap gününün dehşetinden sakının.
واذكر -أيها النبي- حين اختبر الله إبراهيم بما شرع له من تكاليف، فأدَّاها وقام بها خير قيام. قال الله له: إني جاعلك قدوة للناس. قال إبراهيم: ربِّ اجعل بعض نسلي أئمة فضلا منك، فأجابه الله سبحانه أنه لا تحصل للظالمين الإمامةُ في الدين.
Ey Peygamber! Hatırla o vakti ki Allah, İbrahim'i emrettiği mükellefiyetlerle sınamış, o da bunları eksiksizce yerine getirmişti. Allah ona: «Seni insanlara önder kılacağım» buyurdu. İbrahim: «Rabbim, lütfunla zürriyetimden bir kısmını da önderler kıl» dedi. Yüce Allah ona dinde önderliğin zalimlere nail olmayacağını bildirdi.
واذكر -أيها النبي- حين جعلنا الكعبة مرجعًا للناس، يأتونه، ثم يرجعون إلى أهليهم، ثم يعودون إليه، ومجمعًا لهم في الحج والعمرة والطواف والصلاة، وأمنًا لهم، لا يُغِير عليهم عدو فيه. وقلنا: اتخِذوا من مقام إبراهيم مكانًا للصلاة فيه، وهو الحجر الذي وقف عليه إبراهيم عند بنائه الكعبة. وأوحينا إلى إبراهيم وابنه إسماعيل: أن طهِّرا بيتي من كل رجس ودنس; للمتعبدين فيه بالطواف حول الكعبة، أو الاعتكاف في المسجد، والصلاة فيه.
Ey Peygamber! Hatırla o vakti ki Kâbe'yi insanların gelip ardından ailelerine döndükleri, sonra tekrar vardıkları bir sığınak; hac, umre, tavaf ve namaz için bir toplanma yeri ve içinde hiçbir düşmanın kendilerine saldıramayacağı güvenli bir yer kıldık. «İbrahim'in makamını bir namaz yeri edinin» dedik; orası İbrahim'in Kâbe'yi inşa ederken üzerine bastığı taştır. İbrahim'e ve oğlu İsmail'e: «Kâbe'yi tavaf edenler, mescitte itikâfa girenler ve namaz kılan ibadet ehli için evimi her türlü pislikten ve kirden arındırın» diye vahyettik.
واذكر -أيها النبي- حين قال إبراهيم داعيًا: ربِّ اجعل «مكة» بلدًا آمنًا من الخوف، وارزق أهله من أنواع الثمرات، وخُصَّ بهذا الرزق مَن آمن منهم بالله واليوم الآخر. قال الله: ومن كفر منهم فأرزقه في الدنيا وأُمتعه متاعًا قليلا ثم أُلجئُه مرغمًا إلى عذاب النار. وبئس المرجع والمقام هذا المصير.
Ey Peygamber! Hatırla o vakti ki İbrahim dua edip şöyle demişti: «Rabbim! Mekke'yi korkudan emin bir belde kıl, ahalisinden Allah'a ve ahiret gününe inananları çeşitli meyvelerle rızıklandır.» Allah buyurdu ki: «Onlardan inkâr edeni de dünyada rızıklandırır ve az bir süre geçindiririm; sonra da onu çaresizce cehennem azabına sürüklerim.» O varılacak ve kalınacak yer ne kadar da kötü bir sondur!
واذكر -أيها النبي- حين رفع إبراهيم وإسماعيل أسس الكعبة، وهما يدعوان الله في خشوع: ربنا تقبل منَّا صالح أعمالنا ودعاءنا، إنك أنت السميع لأقوال عبادك، العليم بأحوالهم.
Ey Peygamber! Hatırla o vakti ki İbrahim ve İsmail huşû içinde Allah'a dua ederek Kâbe'nin temellerini yükseltiyorlardı: «Rabbimiz! Bizden salih amellerimizi ve duamızı kabul buyur; şüphesiz Sen, kullarının sözlerini hakkıyla işiten, hallerini hakkıyla bilensin.»
ربنا واجعلنا ثابتَيْن على الإسلام، منقادَيْن لأحكامك، واجعل من ذريتنا أمة منقادة لك، بالإيمان، وبصِّرْنا بمعالم عبادتنا لك، وتجاوز عن ذنوبنا. إنك أنت كثير التوبة على عبادك، واسع الرحمة بهم.
«Rabbimiz! Bizi İslam üzere sabit, hükümlerine boyun eğen kimseler kıl; soyumuzdan da Sana imanla boyun eğen bir ümmet var et, bize ibadet yerlerimizi ve şekillerimizi göster ve günahlarımızı bağışla. Şüphesiz Sen kullarının tövbelerini çokça kabul eden, onlara rahmeti pek bol olansın.»
ربنا وابعث في هذه الأمة رسولا من ذرية إسماعيل يتلو عليهم آياتك ويعلمهم القرآن والسنة، ويطهرهم من الشرك وسوء الأخلاق. إنك أنت العزيز الذي لا يمتنع عليه شيء، الحكيم الذي يضع الأشياء في مواضعها.
«Rabbimiz! Bu ümmetin içinden, İsmail'in soyundan, onlara ayetlerini okuyacak, Kur'an'ı ve sünneti öğretecek, onları şirkten ve kötü ahlaktan arındıracak bir elçi gönder. Şüphesiz Sen, hiçbir şeyin Kendisine engel olamayacağı mutlak galip olan Azîz, her şeyi yerli yerine koyan Hakîm'sin.»
ولا أحد يُعرض عن دين إبراهيم -وهو الإسلام- إلا سفيه جاهل، ولقد اخترنا إبراهيم في الدنيا نبيًّا ورسولا وإنه في الآخرة لمن الصالحين الذين لهم أعلى الدرجات.
Kendini bilmeyen cahilden başka kim İbrahim'in dininden —ki o İslam'dır— yüz çevirir? Andolsun ki biz İbrahim'i dünyada bir nebi ve resul olarak seçtik; şüphesiz o ahirette de en yüce derecelere sahip olan salihlerdendir.
وسبب هذا الاختيار مسارعته إلى الإسلام دون تردد، حين قال له ربه: أخلص نفسك لله منقادًا له. فاستجاب إبراهيم وقال: أسلمت لرب العالمين إخلاصًا وتوحيدًا ومحبة وإنابة.
Bu seçimin sebebi; Rabbi ona: «Kendini boyun eğerek Allah'a ada!» dediğinde, hiç tereddüt etmeksizin derhal İslam'a yönelmesidir. İbrahim icabet edip şöyle dedi: «Âlemlerin Rabbine ihlasla, tevhidle, sevgiyle ve yönelişle teslim oldum.»
وحثَّ إبراهيمُ ويعقوبُ أبناءهما على الثبات على الإسلام قائلَيْن: يا أبناءنا إن الله اختار لكم هذا الدين -وهو دين الإسلام- فلا تفارقوه أيام حياتكم، ولا يأتكم الموت إلا وأنتم عليه.
İbrahim ve Yakub oğullarına İslam üzere sebat etmeyi tavsiye ederek şöyle dediler: «Ey oğullarımız! Şüphesiz Allah sizin için bu dini —İslam dinini— seçti; artık hayatınız boyunca ondan ayrılmayın ve ancak Müslümanlar olarak can verin.»
أكنتم -أيها اليهود- حاضرين حين جاء الموتُ يعقوبَ، إذ جمع أبناءه وسألهم ما تعبدون من بعد موتي؟ قالوا: نعبد إلهك وإله آبائك إبراهيم وإسماعيل وإسحاق إلهًا واحدًا، ونحن له منقادون خاضعون.
Ey Yahudiler! Yoksa siz Yakub'a ölüm geldiğinde, oğullarını toplayıp onlara «Benden sonra kime ibadet edeceksiniz?» diye sorduğu vakit orada hazır mıydınız? Onlar: «Senin ilahına, ataların İbrahim, İsmail ve İshak'ın tek ilahı olan İlah'a ibadet edeceğiz ve biz O'na teslim olmuş, boyun eğmiş kimseleriz» dediler.
تلك أُمَّة من أسلافكم قد مضَتْ، لهم أعمالهم، ولكم أعمَالكم، ولا تُسْألون عن أعمالهم، وهم لا يُسْألون عن أعمالكم، وكلٌّ سيجازى بما فعله، لا يؤاخذ أحد بذنب أحد، ولا ينفعُ أحدًا إلا إيمانُه وتقواه.
Onlar geçmiş bir ümmetti; kazandıkları ameller kendilerine, sizin kazandıklarınız da sizedir. Siz onların yaptıklarından sorumlu tutulmazsınız, onlar da sizin yaptıklarınızdan sorumlu tutulmazlar. Herkes yaptığının karşılığını görecektir; hiç kimse başkasının günahından ötürü hesaba çekilmez ve kişiye iman ve takvasından başkası fayda vermez.
وقالت اليهود لأمَّة محمد ﷺ: ادخلوا في دين اليهودية تجدوا الهداية، وقالت النصارى لهم مثل ذلك. قل لهم -أيها الرسول-: بل الهداية أن نتبع- جميعًا- ملة إبراهيم، الذي مال عن كل دين باطل إلى دين الحق، وما كان من المشركين بالله تعالى.
Yahudiler Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'in ümmetine: «Yahudilik dinine girin ki doğru yolu bulasınız» dediler; Hristiyanlar da onlara benzerini söyledi. De ki onlara [Ey Peygamber]: «Aksine hidayet, bâtıl olan her dinden hak dine yönelen ve Yüce Allah'a şirk koşanlardan olmayan İbrahim'in dinine hep birlikte uymamızdadır.»
قولوا -أيها المؤمنون- لهؤلاء اليهود والنَّصارى: صدَّقنا بالله الواحد المعبود بحق، وبما أنزل إلينا من القرآن الذي أوحاه الله إلى نبيه ورسوله محمد ﷺ، وما أنزل من الصحف إلى إبراهيم وابنيه إسماعيل وإسحاق، وإلى يعقوب والأسباط -وهم الأنبياء مِن ولد يعقوب الذين كانوا في قبائل بني إسرائيل الاثنتي عشرة- وما أُعطي موسى من التوراة، وعيسى من الإنجيل، وما أُعطي الأنبياء جميعًا من وحي ربهم، لا نفرق بين أحد منهم في الإيمان، ونحن خاضعون لله بالطاعة والعبادة.
Ey müminler! O Yahudi ve Hristiyanlara şöyle deyin: «Biz, hakkıyla ibadete lâyık olan tek Allah'a, bize indirilen ve Allah'ın elçisi ve peygamberi Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'e vahyettiği Kur'an'a, İbrahim'e, oğulları İsmail ve İshak'a, Yakub'a ve Esbât'a —ki onlar Yakub'un soyundan gelen ve İsrâiloğullarının on iki kabilesi içinde bulunan peygamberlerdir— indirilen sahifelere, Musa'ya verilen Tevrat'a, İsa'ya verilen İncil'e ve bütün peygamberlere Rablerinden verilen vahiylere iman ettik. İman konusunda onlardan hiçbirini diğerinden ayırt etmeyiz ve biz itaat ve ibadet ile Allah'a teslim olmuş kimseleriz.»
فإنْ آمن الكفار من اليهود والنصارى وغيرهم بمثل الذي آمنتم به، مما جاء به الرسول، فقد اهتدوا إلى الحق، وإن أعرضوا فإنما هم في خلاف شديد، فسيكفيك الله -أيها الرسول- شرَّهم وينصرك عليهم، وهو السميع لأقوالكم، العليم بأحوالكم.
Eğer Yahudiler, Hristiyanlar ve diğerlerinden olan kâfirler, Elçi'nin getirdiği hususlarda sizin iman ettiğiniz gibi iman ederlerse doğru yola erişmiş olurlar. Şayet yüz çevirirlerse, onlar ancak derin bir ayrılık ve düşmanlık içindedirler. Ey Elçi! Allah onların şerrine karşı seni koruyacak ve onlara karşı sana yardım edecektir. O, sözlerinizi hakkıyla işiten, hallerinizi hakkıyla bilendir.
الزموا دين الله الذي فطركم عليه، فليس هناك أحسنُ مِن فطرة الله التي فطر الناس عليها، فالزموها وقولوا نحن خاضعون مطيعون لربنا في اتباعنا ملَّة إبراهيم.
Sizi üzerinde yarattığı Allah'ın dinine sarılın; çünkü Allah'ın insanları üzerinde yarattığı fıtrattan daha güzeli yoktur. O fıtrata sımsıkı bağlanın ve deyin ki: «Biz İbrahim'in dinine uymak suretiyle Rabbimize boyun eğmiş ve itaat etmiş kimseleriz.»
قل -أيها الرسول لأهل الكتاب-: أتجادلوننا في توحيد الله والإخلاص له، وهو رب العالمين جميعًا، لا يختص بقوم دون قوم، ولنا أعمالنا ولكم أعمالكم، ونحن لله مخلصو العبادة والطَّاعة لا نشرك به شيئًا، ولا نعبد أحدًا غيره؟
Ey Elçi, kitap ehline de ki: «Belli bir kavme mahsus olmayıp bütün âlemlerin Rabbi olan Allah'ın birliği ve O'na ihlasla yönelme hususunda bizimle mi tartışıyorsunuz? Bizim amellerimiz bize, sizin amelleriniz de sizedir. Biz O'na hiçbir şeyi ortak koşmayarak ve O'ndan başkasına ibadet etmeyerek kulluk ve itaati yalnızca Allah'a has kılanlarız.»
بل أتقولون مجادلين في الله: إن إبراهيم وإسماعيل وإسحاق ويعقوب والأسباط -وهم الأنبياء الذين كانوا في قبائل بني إسرائيل الاثنتي عشرة من ولد يعقوب- كانوا على دين اليهود أو النصارى؟ وهذا كذب; فقد بُعِثوا وماتوا قبل نزول التوراة والإنجيل. قل لهم -أيها الرسول-: أأنتم أعلم بدينهم أم الله تعالى؟ وقد أخبر في القرآن بأنهم كانوا حنفاء مسلمين، ولا أحد أظلم منكم حين تخفون شهادة ثابتة عندكم من الله تعالى، وتدَّعون خلافها افتراء على الله. وما الله بغافل عن شيء من أعمالكم، بل هو مُحْصٍ لها ومجازيكم عليها.
Yoksa siz Allah hakkında tartışarak İbrahim, İsmail, İshak, Yakub ve Esbât'ın —ki onlar İsrâiloğullarının on iki kabilesi içinde bulunan Yakub'un soyundan peygamberlerdir— Yahudi veya Hristiyan olduklarını mı söylüyorsunuz? Bu apaçık bir yalandır; zira onlar Tevrat ve İncil indirilmeden önce gönderilmiş ve vefat etmişlerdir. Onlara de ki [Ey Peygamber]: «Siz mi onların dinini daha iyi biliyorsunuz, yoksa Yüce Allah mı?» Oysa Allah Kur'an'da onların hanif Müslümanlar olduğunu bildirmiştir. Allah katından yanında bulunan kesin bir şahitliği gizleyen ve Allah'a iftira ederek aksini iddia eden kimseden daha zalim kim olabilir? Allah yaptıklarınızdan asla gafil değildir; bilakis onları eksiksiz kaydetmekte ve karşılığını size verecektir.
تلك أُمَّة من أسلافكم قد مضَتْ، لهم أعمالهم ولكم أعمالكم، ولا تُسْألون عن أعمالهم، وهم لا يُسْألون عن أعمالكم. وفي الآية قطع للتعلق بالمخلوقين، وعدم الاغترار بالانتساب إليهم، وأن العبرة بالإيمان بالله وعبادته وحده، واتباع رسله، وأن من كفر برسول منهم فقد كفر بسائر الرسل.
Onlar geçmiş bir ümmetti; kazandıkları ameller kendilerine, sizin kazandıklarınız da sizedir. Siz onların yaptıklarından sorumlu tutulmazsınız, onlar da sizin yaptıklarınızdan sorumlu tutulmazlar. Bu ayette yaratılmışlara bel bağlamanın kesilmesi, onlara soy bağı ile intisap etmeye aldanılmaması, asıl ölçünün Allah'a imanda, yalnız O'na kullukta ve peygamberlerine tâbi olmakta olduğu ve onlardan bir peygamberi inkâr edenin diğer bütün peygamberleri de inkâr etmiş sayılacağı bildirilmektedir.
سيقول الجهال وضعاف العقول من اليهود وأمثالهم، في سخرية واعتراض: ما الذي صرف هؤلاء المسلمين عن قبلتهم التي كانوا يُصَلُّون إلى جهتها أول الإسلام; (وهي «بيت المقدس» ) قل لهم -أيها الرسول-: المشرق والمغرب وما بينهما ملك لله، فليست جهة من الجهات خارجة عن ملكه، يهدي مَن يشاء من عباده إلى طريق الهداية القويم. وفي هذا إشعار بأن الشأن كله لله في امتثال أوامره، فحيثما وَجَّهَنا تَوَجَّهْنا.
Yahudilerden ve benzerlerinden olan birtakım cahiller ve aklı kıt kimseler, alay ve itiraz yoluyla şöyle diyeceklerdir: «İslam'ın ilk dönemlerinde yöneldikleri kıblelerinden (Beytülmakdis'ten) bu Müslümanları çeviren sebep nedir?» De ki onlara [Ey Peygamber]: «Doğu da batı da ikisinin arası da Allah'ındır; hiçbir yön O'nun mülkünün dışına çıkamaz. O, kullarından dilediğini dosdoğru hidayet yoluna iletir.» Bu ifadede, emirlerine uymada bütün işin Allah'a ait olduğuna, O bizi nereye yöneltirse oraya yöneleceğimize bir işaret vardır.
وكما هديناكم -أيها المسلمون- إلى الطريق الصحيح في الدين، جعلناكم أمة خيارًا عدولا لتشهدوا على الأمم في الآخرة أن رسلهم بلَّغتهم رسالات ربهم، ويكون الرسول في الآخرة -كذلك- شهيدًا عليكم أنَّه بلَّغكم رسالة ربه. وما جعلنا -أيها الرسول- قبلة «بيت المقدس» التي كنت عليها، ثم صرفناك عنها إلى الكعبة بـ «مكة» ، إلا ليظهر ما علمناه في الأزل؛ علما يتعلق به الثواب والعقاب لنميز مَن يتبعك ويطيعك ويستقبل معك حيث توجهت، ومَن هو ضعيف الإيمان فينقلب مرتدًا عن دينه لشكه ونفاقه. وإن هذه الحال التي هي تحول المسلم في صلاته من استقبال بيت المقدس إلى استقبال الكعبة لثقيلة شاقة إلا على الذين هداهم الله ومنّ عليهم بالإيمان والتقوى وما كان الله ليضيع إيمانكم به واتباعكم لرسوله، ويبطل صلاتكم إلى القبلة السابقة. إنه ﷾ بالناس لرءوف رحيم.
Ey Müslümanlar! Sizi dinde doğru yola ilettiğimiz gibi, ahirette diğer ümmetlere elçilerinin Rablerinin mesajlarını kendilerine tebliğ ettiğine dair şahitlik etmeniz; Elçi'nin de ahirette aynı şekilde Rabbinin risaletini size tebliğ ettiğine şahit olması için sizi hayırlı ve adaletli bir ümmet kıldık. Ey Peygamber! Üzerinde bulunduğun Beytülmakdis kıblesini, ardından da seni oradan Mekke'deki Kâbe'ye yöneltmemizi; ezelde bildiğimiz şeyin —sevap ve cezanın terettüp edeceği ilmin— ortaya çıkması, sana tâbi olup itaat eden ve seninle beraber yöneldiğin tarafa dönen kimseler ile imanı zayıf olup şüphe ve nifakı sebebiyle dininden dönen mürtedleri birbirinden ayırt etmemiz için yaptık. Bir Müslümanın namazında Beytülmakdis'e yönelmekten Kâbe'ye yönelmeye dönmesi hali, Allah'ın hidayet verdiği, kendilerine iman ve takva lütfettiği kimselerden başkasına elbette pek ağır ve meşakkatli gelir. Allah, O'na olan imanınızı ve elçisine tâbi oluşunuzu zayi edecek ve önceki kıbleye doğru kıldığınız namazları boşa çıkaracak değildir. Şüphesiz O celle celâluhu insanlara karşı çok şefkatli, çok merhametlidir.
قد نرى تحوُّل وجهك -أيها الرسول- في جهة السماء، مرة بعد مرة; انتظارًا لنزول الوحي إليك في شأن القبلة، فلنصرفنك عن «بيت المقدس» إلى قبلة تحبها وترضاها، وهي وجهة المسجد الحرام بـ «مكة» ، فولِّ وجهك إليها. وفي أي مكان كنتم -أيها المسلمون- وأردتم الصلاة فتوجهوا نحو المسجد الحرام. وإن الذين أعطاهم الله علم الكتاب من اليهود والنصارى لَيعلمون أن تحويلك إلى الكعبة هو الحق الثابت في كتبهم. وما الله بغافل عما يعمل هؤلاء المعترضون المشككون، وسيجازيهم على ذلك.
Ey Elçi! Kıble hususunda sana vahyin inmesini bekleyerek yüzünü göğe doğru çevirip durduğunu muhakkak görüyoruz. Seni hoşnut olacağın ve razı kalacağın bir kıbleye, Mekke'deki Mescid-i Haram yönüne mutlaka çevireceğiz; artık yüzünü o yöne çevir. Ey Müslümanlar! Nerede olursanız olun ve namaz kılmak istediğinizde yüzlerinizi Mescid-i Haram tarafına çevirin. Kendilerine kitap ilmi verilen Yahudi ve Hristiyanlar, senin Kâbe'ye yöneltilmenin kitaplarında sabit olan bir hakikat olduğunu kesinlikle bilirler. Allah, o itiraz eden şüphecilerin yaptıklarından gafil değildir ve onları bundan dolayı cezalandıracaktır.
ولئن جئت -أيها الرسول- الذين أُعطوا التوراة والإنجيل بكل حجة وبرهان على أن توجُّهك إلى الكعبة في الصلاة هو الحق من عند الله، ما تبعوا قبلتك عنادًا واستكبارًا، وما أنت بتابع قبلتهم مرة أخرى، وما بعضهم بتابع قبلة بعض. ولئن اتبعت أهواءهم في شأن القبلة وغيرها بعد ما جاءك من العلم بأنك على الحق وهم على الباطل، إنك حينئذ لمن الظالمين لأنفسهم. وهذا خطاب لجميع الأمة وهو تهديد ووعيد لمن يتبع أهواء المخالفين لشريعة الإسلام.
Ey Peygamber! Tevrat ve İncil verilen o kimselere namazda Kâbe'ye yönelmenin Allah katından bir hak olduğuna dair her türlü delili ve hücceti getirsen bile, inat ve kibirlerinden ötürü senin kıblene uymazlar. Sen de onların kıblesine bir daha uyacak değilsin; onlar da birbirlerinin kıblesine uymazlar. Sana senin hak, onların ise bâtıl üzere olduğuna dair gelen bunca ilimden sonra kıble ve diğer konularda onların heva ve heveslerine uyacak olursan, şüphesiz o takdirde kendi nefsine zulmedenlerden olursun. Bu hitap bütün ümmete yöneliktir; İslam şeriatına muhalefet edenlerin hevalarına uyanlar için bir tehdit ve uyarıdır.
الذين أعطيناهم التوراة والإنجيل من أحبار اليهود وعلماء النصارى يعرفون أنَّ محمدًا ﷺ رسول الله بأوصافه المذكورة في كتبهم، مثل معرفتهم أبنائهم. وإن فريقًا منهم ليكتمون الحق وهم يعلمون صِدْقه، وثبوت أوصافه.
Kendilerine Tevrat ve İncil'i verdiğimiz Yahudi hahamları ve Hristiyan âlimleri, Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'in kitaplarında zikredilen vasıflarıyla Allah'ın elçisi olduğunu, tıpkı kendi çocuklarını tanıdıkları gibi bilirler. Ne var ki onlardan bir fırka, onun doğruluğunu ve vasıflarının kesinliğini bildikleri halde hakkı bile bile gizlerler.
الذي أنزل إليك -أيها النبي- هو الحق من ربك، فلا تكونن من الشاكين فيه. وهذا وإن كان خطابا للرسول ﷺ فهو موجه للأمة.
Sana indirilen bu Kur'an —ey Peygamber— Rabbinden gelen haktır; sakın bundan şüphe edenlerden olma. Bu hitap Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'e yapılmış olsa da ümmete yöneliktir.
ولكل أمة من الأمم قبلة يتوجَّه إليها كل واحد منها في صلاته، فبادروا -أيها المؤمنون- متسابقين إلى فِعْل الأعمال الصالحة التي شرعها الله لكم في دين الإسلام. وسيجمعكم الله جميعا يوم القيامة من أي موضع كنتم فيه. إن الله على كل شيء قدير.
Ümmetlerden her birinin namazında yöneldiği bir kıblesi vardır; öyleyse ey müminler, Allah'ın İslam dininde sizin için meşru kıldığı salih amelleri işlemekte birbirinizle yarışın. Hangi yerde olursanız olun, kıyamet gününde Allah hepinizi bir araya toplayacaktır. Şüphesiz Allah her şeye hakkıyla güç yetirendir.
ومن أي مكان خَرَجْتَ -أيها النبي- مسافرًا، وأردت الصلاة، فوجِّه وجهك نحو المسجد الحرام. وإنَّ توجُّهك إليه لهو الحق الثابت من ربك. وما الله بغافل عما تعملونه، وسيجازيكم على ذلك.
Ey Peygamber! Yolculuk için her nereden yola çıkarsan çık ve namaz kılmak istediğinde yüzünü Mescid-i Haram tarafına çevir. Şüphesiz senin ona yönelmen Rabbinden gelen kesin bir haktır. Allah yaptıklarınızdan asla gafil değildir ve sizi bunlardan dolayı cezalandıracaktır.
ومن أى مكان خرجت -أيها النبي- فتوجَّه إلى المسجد الحرام، وحيثما كنتم -أيها المسلمون-، بأي قطر من أقطار الأرض فولُّوا وجوهكم نحو المسجد الحرام; لكي لا يكون للناس المخالفين لكم احتجاج عليكم بالمخاصمة والمجادلة، بعد هذا التوجه إليه، إلا أهل الظلم والعناد منهم، فسيظلُّون على جدالهم، فلا تخافوهم وخافوني بامتثال أمري، واجتناب نهيي; ولكي أتم نعمتي عليكم باختيار أكمل الشرائع لكم، ولعلكم تهتدون إلى الحق والصواب.
Ey Peygamber! Nereden yola çıkarsan çık, yüzünü Mescid-i Haram'a çevir. Ey Müslümanlar! Yeryüzünün hangi bölgesinde bulunursanız bulunun, yüzlerinizi Mescid-i Haram yönüne çevirin ki, bu yönelişten sonra size muhalefet eden insanların tartışma ve çekişme yoluyla aleyhinizde kullanacakları bir delilleri kalmasın; içlerinden zulüm ve inatta ısrar edenler müstesna, onlar yine de tartışmalarına devam edeceklerdir. Artık onlardan korkmayın; emrime itaat edip yasağımdan kaçınarak Benden korkun ki, sizin için şeriatların en kâmil olanını seçmek suretiyle üzerinizdeki nimetimi tamamlayayım ve umulur ki hakka ve doğruya erersiniz.
كما أنعمنا عليكم باستقبال الكعبة أرسلنا فيكم رسولا منكم يتلو عليكم الآيات المبينة للحق من الباطل، ويطهركم من دنس الشرك وسوء الأخلاق، ويعلمكم الكتاب والسنة وأحكام الشريعة، ويعلمكم من أخبار الأنبياء، وقصص الأمم السابقة ما كنتم تجهلونه.
Nitekim Kâbe'ye yönelmenizi üzerinize bir nimet kıldığımız gibi, içinizden size hakkı bâtıldan ayıran açık ayetleri okuyan, sizi şirk kirinden ve kötü ahlaktan arındıran, size Kitap'ı, Sünnet'i ve şeriatın hükümlerini öğreten, ayrıca peygamberlerin haberlerinden ve geçmiş ümmetlerin kıssalarından bilmediklerinizi size öğreten bir elçi gönderdik.
أمر تعالى المؤمنين بذكره، ووعد عليه أفضل الجزاء، وهو الثناء في الملأ الأعلى على مَنْ ذكره، وخصوني -أيها المؤمنون- بالشكر قولا وعملا ولا تجحدوا نعمي عليكم.
Yüce Allah müminlere Kendisini zikretmelerini emretti ve bunun karşılığında en üstün mükâfatı, yani Kendisini zikredeni Mele-i A'lâ'da (yüce melekler topluluğunda) övmeyi vadetti: [Ey müminler!] Sözle ve amelle şükrü yalnız Bana tahsis edin ve üzerinizdeki nimetlerimi inkâr etmeyin.
يا أيها المؤمنون اطلبوا العون من الله في كل أموركم: بالصبر على النوائب والمصائب، وبالصبر على ترك المعاصي والذنوب، والصبر على الطاعات والقربات، وبالصلاة التي تطمئن بها النفس، وتنهى عن الفحشاء والمنكر. إن الله مع الصابرين بعونه وتوفيقه وتسديده. وفي الآية: إثبات معيَّة الله الخاصة بالمؤمنين، المقتضية لما سلف ذكره; أما المعية العامة، المقتضية للعلم والإحاطة فهي لجميع الخلق.
Ey müminler! Başa gelen musibet ve felaketlere sabrederek, günah ve masiyetleri terk etmeye sabrederek, taat ve ibadetleri yapmaya sabrederek ve nefsin kendisiyle huzur bulduğu, hayâsızlıktan ve kötülükten alıkoyan namazla her işinizde Allah'tan yardım isteyin. Şüphesiz Allah; yardımı, tevfiki ve doğrultmasıyla sabredenlerle beraberdir. Bu ayette, zikredilen hususları gerektiren, Allah'ın müminlere has özel beraberliğinin (maiyyet) ispatı vardır. İlim ve kuşatıcılığı gerektiren genel beraberlik (maiyyet-i âmme) ise bütün yaratılmışlar içindir.
ولا تقولوا -أيها المؤمنون- فيمن يُقتلون مجاهدين في سبيل الله: هم أموات، بل هم أحياء حياة خاصة بهم في قبورهم، لا يعلم كيفيتها إلا الله -تعالى-، ولكنكم لا تُحسُّون بها. وفي هذا دليل على نعيم القبر.
Ey müminler! Allah yolunda cihad ederken öldürülenler hakkında: "Onlar ölüdürler" demeyin; bilakis onlar kabirlerinde, keyfiyetini ancak Yüce Allah'ın bildiği kendilerine has bir hayatla diridirler, fakat siz bunu hissedemezsiniz. Bunda kabir nimetine dair bir delil vardır.
ولنختبرنكم بشيء يسير من الخوف، ومن الجوع، وبنقص من الأموال بتعسر الحصول عليها، أو ذهابها، ومن الأنفس: بالموت أو الشهادة في سبيل الله، وبنقص من ثمرات النخيل والأعناب والحبوب، بقلَّة ناتجها أو فسادها. وبشِّر -أيها النبي- الصابرين على هذا وأمثاله بما يفرحهم ويَسُرُّهم من حسن العاقبة في الدنيا والآخرة.
Andolsun ki sizi biraz korku ve açlıkla; mallardan elde edilmesinin zorlaşması veya yok olması suretiyle, canlardan ölüm veya Allah yolunda şehitlik suretiyle, hurma, üzüm ve ekin ürünlerinden de mahsulün azalması ya da bozulması suretiyle eksilterek sınayacağız. [Ey Peygamber!] Bu ve benzeri durumlara sabredenleri, dünya ve ahiretteki güzel akıbetle sevindirip mutlu edecek şeylerle müjdele.
من صفة هؤلاء الصابرين أنهم إذا أصابهم شيء يكرهونه قالوا: إنَّا عبيد مملوكون لله، مدبَّرون بأمره وتصريفه، يفعل بنا ما يشاء، وإنا إليه راجعون بالموت، ثم بالبعث للحساب والجزاء.
Bu sabredenlerin vasfı şudur: Hoşlanmadıkları bir şey başlarına geldiğinde şöyle derler: "Şüphesiz bizler Allah'a ait kullarız, O'nun emri ve tasarrufu ile sevk ve idare ediliriz; O hakkımızda dilediğini yapar ve bizler ölümle, ardından da hesap ve ceza için diriltilmek suretiyle ancak O'na döneceğiz."
أولئك الصابرون لهم ثناء من ربهم ورحمة عظيمة منه سبحانه، وأولئك هم المهتدون إلى الرشاد.
İşte bu sabredenler için Rablerinden bir övgü ve O Yüce Zat'tan büyük bir rahmet vardır; doğru yola (rüşde) ulaşmış olanlar da işte onlardır.
إن الصفا والمروة -وهما جبلان صغيران قرب الكعبة من جهة الشرق- من معالم دين الله الظاهرة التي تعبَّد الله عباده بالسعي بينهما. فمَن قصد الكعبة حاجًّا أو معتمرًا، فلا إثم عليه ولا حرج في أن يسعى بينهما، بل يجب عليه ذلك، ومن فعل الطاعات طواعية من نفسه مخلصًا بها لله تعالى، فإن الله تعالى شاكر يثيب على القليل بالكثير، عليم بأعمال عباده فلا يضيعها، ولا يبخس أحدًا مثقال ذرة.
Şüphesiz Safâ ile Merve —ki bunlar Kâbe'nin doğu tarafında yer alan iki küçük tepedir— Allah'ın dininin açık şeâirindendir (sembollerindendir); Allah, kullarını ikisi arasında sa'y etmekle ibadetle yükümlü kılmıştır. Kim hac veya umre amacıyla Kâbe'yi ziyaret ederse, ikisi arasında sa'y etmesinde bir günah ve bir sakınca yoktur; bilakis bunu yapması gerekir. Kim de gönülden gelerek ve ihlasla Yüce Allah için fazladan bir hayır işlerse, şüphesiz Yüce Allah Şâkir'dir (az amele çok mükâfat veren), kullarının amellerini hakkıyla bilendir; onları zayi etmez ve hiç kimsenin hakkını zerre kadar eksiltmez.
إن الذين يُخْفون ما أنزلنا من الآيات الواضحات الدالة على نبوة محمد ﷺ وما جاء به، وهم أحبار اليهود وعلماء النصارى وغيرهم ممن يكتم ما أنزل الله من بعد ما أظهرناه للناس في التوراة والإنجيل، أولئك يطردهم الله من رحمته، ويدعو عليهم باللعنة جميع الخليقة.
Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'in peygamberliğini ve getirdiği şeyleri gösteren indirdiğimiz apaçık delilleri gizleyenler —ki bunlar Tevrat ve İncil'de insanlara açıkladıktan sonra Allah'ın indirdiğini gizleyen Yahudi hahamları, Hristiyan âlimleri ve diğerleridir— işte onları Allah rahmetinden kovar ve bütün yaratılmışlar da onlara lanet okur.
إلا الذين رجعوا مستغفرين الله من خطاياهم، وأصلحوا ما أفسدوه، وبَيَّنوا ما كتموه، فأولئك أقبل توبتهم وأجازيهم بالمغفرة، وأنا التواب على من تاب من عبادي، الرحيم بهم; إذ وفقتُهم للتوبة وقبلتها منهم.
Ancak hatalarından Allah'a istiğfar ederek dönenler, bozduklarını düzeltenler ve gizlediklerini açıklayanlar müstesnadır. İşte onların tövbelerini kabul ederim ve onları bağışlanma ile mükâfatlandırırım. Ben, kullarımdan tövbe edenin tövbesini çokça kabul eden (Tevvâb), tövbeye muvaffak kılıp tövbelerini kabul ettiğim için onlara pek merhametli olanım (Rahîm).
إن الذين جحدوا الإيمان وكتموا الحق، واستمروا على ذلك حتى ماتوا، أولئك عليهم لعنة الله بالطرد من رحمته، وعليهم لعنة الملائكة والناس أجمعين.
İmanı inkâr edip hakkı gizleyen ve bu hâl üzere ölenler var ya, Allah'ın rahmetinden kovma şeklindeki laneti, meleklerin ve bütün insanların laneti onların üzerinedir.
دائمين في اللعنة والنار، لا يخفف عنهم العذاب، ولا هم يمهلون بمعذرة يعتذرون بها.
Onlar lanet ve ateş içinde ebedî kalacaklardır; azapları hafifletilmeyecek ve özür dileyecekleri bir mühlet de kendilerine verilmeyecektir.
وإلهكم -أيها الناس- إله واحد متفرد في ذاته وأسمائه وصفاته وأفعاله وعبودية خلقه له، لا معبود بحق إلا هو، الرحمن المتصف بالرحمة في ذاته وأفعاله لجميع الخلق، الرحيم بالمؤمنين.
Sizin ilahınız —ey insanlar— zatında, isimlerinde, sıfatlarında, fiillerinde ve kullarının O'na ibadetinde tek ve benzersiz olan tek bir ilahtır. O'ndan başka hak ilah yoktur. O, bütün yaratılmışlara yönelik zatında ve fiillerinde rahmet sahibi olan Rahmân'dır; müminlere karşı pek merhametli olan Rahîm'dir.
إن في خلق السماوات بارتفاعها واتساعها، والأرض بجبالها وسهولها وبحارها، وفي اختلاف الليل والنهار من الطول والقصر، والظلمة والنور، وتعاقبهما بأن يخلف كل منهما الآخر، وفي السفن الجارية في البحار، التي تحمل ما ينفع الناس، وما أنزل الله من السماء من ماء المطر، فأحيا به الأرض، فصارت مخضرَّة ذات بهجة بعد أن كانت يابسة لا نبات فيها، وما نشره الله فيها من كل ما دبَّ على وجه الأرض، وما أنعم به عليكم من تقليب الرياح وتوجيهها، والسحاب المسيَّر بين السماء والأرض، إن في كل الدلائل السابقة لآياتٍ على وحدانية الله، وجليل نعمه، لقوم يعقلون مواضع الحجج، ويفهمون أدلته سبحانه على وحدانيته، واستحقاقه وحده للعبادة.
Göklerin yüksekliği ve genişliğiyle, yerin dağları, ovaları ve denizleriyle yaratılışında; gece ile gündüzün uzayıp kısalmasında, karanlık ve aydınlığında, birbirini takip ederek ardı ardına gelmesinde; insanlara fayda veren şeyleri taşıyarak denizlerde akıp giden gemilerde; Allah'ın gökten yağmur suyu indirip onunla kuru ve üzerinde hiç bitki bulunmayan toprağı canlandırarak yeşil ve göz alıcı bir hâle getirmesinde; yeryüzünde debelenen her türlü canlıyı yaymasında; rüzgârları evirip çevirip yönlendirmesinde ve gökle yer arasında emre boyun eğdirilmiş bulutlarda, delillerin yerlerini kavrayabilen, O Yüce Zat'ın birliğine ve yalnızca Kendisinin ibadete layık olduğuna dair delillerini anlayan akıl sahibi bir topluluk için Allah'ın birliğine ve yüce nimetlerine dair kesin deliller vardır.
ومع هذه البراهين القاطعة يتخذ فريق من الناس من دون الله أصنامًا وأوثانًا وأولياء يجعلونهم نظراء لله تعالى، ويعطونهم من المحبة والتعظيم والطاعة، ما لا يليق إلا بالله وحده. والمؤمنون أعظم حبا لله من حب هؤلاء الكفار لله ولآلهتهم; لأن المؤمنين أخلصوا المحبة كلها لله، وأولئك أشركوا في المحبة. ولو يعلم الذين ظلموا أنفسهم بالشرك في الحياة الدنيا، حين يشاهدون عذاب الآخرة، أن الله هو المتفرد بالقوة جميعًا، وأن الله شديد العذاب، لما اتخذوا من دون الله آلهة يعبدونهم من دونه، ويتقربون بهم إليه.
Bu kesin delillere rağmen insanlardan bir grup, Allah'tan başka putları, heykelleri ve birtakım önderleri edinerek onları Yüce Allah'a denk tutarlar; yalnızca Allah'a layık olan sevgi, saygı ve itaati onlara gösterirler. Müminlerin Allah'a olan sevgisi ise bu kâfirlerin Allah'a ve ilahlarına olan sevgisinden çok daha güçlüdür; çünkü müminler sevgilerinin tamamını Allah'a has kılmışlar, onlar ise sevgide ortak koşmuşlardır. Şirk koşarak dünya hayatında kendilerine zulmedenler, ahiret azabını gördüklerinde bütün kuvvetin yalnızca Allah'a ait olduğunu ve Allah'ın azabının pek çetin olduğunu bir bilselerdi, Allah'tan başka ibadet edecekleri ve kendilerini O'na yaklaştıracaklarını sandıkları ilahlar edinmezlerdi.
عند معاينتهم عذاب الآخرة يتبرأ الرؤساء المتبوعون ممن اتبعهم على الشرك، وتنقطع بينهم كل الصلات التي ارتبطوا بها في الدنيا: من القرابة، والاتِّباع، والدين، وغير ذلك.
Ahiret azabını bizzat gördüklerinde, peşlerinden gidilen önderler, şirk üzere kendilerine uyanlardan uzak durup onları reddederler ve dünyada aralarında kurdukları akrabalık, tâbilik, din ve benzeri bütün bağlar kopup ayrılır.
وقال التابعون: يا ليت لنا عودة إلى الدنيا، فنعلن براءتنا من هؤلاء الرؤساء، كما أعلنوا براءتهم مِنَّا. وكما أراهم الله شدة عذابه يوم القيامة يريهم أعمالهم الباطلة ندامات عليهم، وليسوا بخارجين من النار أبدًا.
Tâbi olanlar da şöyle derler: "Keşke bizim için dünyaya bir dönüş olsa da, onların bizden uzak durup bizi reddettikleri gibi biz de onlardan uzak durduğumuzu ilan etsek!" Kıyamet gününde Allah onlara azabının şiddetini gösterdiği gibi, bâtıl amellerini de üzerlerine çöken büyük pişmanlıklar olarak gösterecektir ve onlar ateşten asla çıkacak değillerdir.
يا أيها الناس كلوا من رزق الله الذي أباحه لكم في الأرض، وهو الطاهر غير النجس، النافع غير الضار، ولا تتبعوا طرق الشيطان في التحليل والتحريم، والبدع والمعاصي. إنه عدو لكم ظاهر العداوة.
Ey insanlar! Yeryüzünde Allah'ın size mubah kıldığı rızıktan, temiz olan ve necis olmayan, faydalı olup zarar vermeyen şeylerden yiyin; helal ve haram kılmada, bidat ve günahlarda şeytanın yollarına uymayın. Şüphesiz o, sizin için düşmanlığı apaçık bir düşmandır.
إنما يأمركم الشيطان بكل ذنب قبيح يسوءُكم، وبكل معصية بالغة القبح، وبأن تفتروا على الله الكذب من تحريم الحلال وغيره بدون علم.
Şeytan size ancak sizi üzen her çirkin günahı, son derece çirkin her türlü masiyeti ve helal olanı haram kılmak gibi şeyleri bilgisizce Allah'a karşı yalan uydurmanızı emreder.
وإذا قال المؤمنون ناصحين أهل الضلال: اتبعوا ما أنزل الله من القرآن والهدى، أصرُّوا على تقليد أسلافهم المشركين قائلين: لا نتبع دينكم، بل نتبع ما وجدنا عليه آباءنا. أيتبعون آباءهم ولو كانوا لا يعقلون عن الله شيئًا، ولا يدركون رشدًا؟
Müminler sapkınlık ehline nasihat ederek: "Allah'ın indirdiği Kur'an'a ve hidayete uyun" dediklerinde onlar, müşrik atalarını taklit etmekte direnerek şöyle derler: "Sizin dininize uymayız; bilakis babalarımızı üzerinde bulduğumuz şeye uyarız." Babaları Allah'a dair hiçbir şeyi akletmeyen ve doğru yolu (rüşdü) bulamayan kimseler olsalar bile mi [onlara uyacaklar]?
وصفة الذين كفروا وداعيهم إلى الهدى والإيمان كصفة الراعي الذي يصيح بالبهائم ويزجرها، وهي لا تفهم معاني كلامه، وإنما تسمع النداء ودَوِيَّ الصوت فقط. هؤلاء الكفار صُمٌّ سدُّوا أسماعهم عن الحق، بُكْم أخرسوا ألسنتهم عن النطق به، عُمْي لا ترى أعينهم براهينه الباهرة، فهم لا يعملون عقولهم فيما ينفعهم.
İnkâr edenlerin ve onları hidayete ve imana çağıran kimsenin durumu; hayvanlara bağırıp çağıran, hayvanların ise sözün anlamını kavramayıp sadece bir sesleniş ve kuru bir gürültü duyduğu çobanın durumuna benzer. Bu kâfirler sağırdırlar, kulaklarını hakka tıkamışlardır; dilsizdirler, dillerini hakkı söylemekten alıkoymuşlardır; kördürler, gözleri O'nun apaçık delillerini görmez. Bu yüzden onlar kendilerine fayda verecek şeylere akıllarını yormazlar.
يا أيها المؤمنون كلوا من الأطعمة المستلَذَّة الحلال التي رزقناكم، ولا تكونوا كالكفار الذين يحرمون الطيبات، ويستحِلُّون الخبائث، واشكروا لله نعمه العظيمة عليكم بقلوبكم وألسنتكم وجوارحكم، إن كنتم حقًا منقادين لأمره، سامعين مطيعين له، تعبدونه وحده لا شريك له.
Ey müminler! Size rızık olarak verdiğimiz helal ve lezzetli yiyeceklerden yiyin; temiz şeyleri haram kılan, pis şeyleri helal sayan kâfirler gibi olmayın. Eğer gerçekten O'nun emrine boyun eğiyor, O'nu dinleyip itaat ediyor ve hiçbir şeyi ortak koşmaksızın yalnızca O'na ibadet ediyorsanız, Allah'ın üzerinizdeki büyük nimetlerine kalplerinizle, dillerinizle ve organlarınızla şükredin.
إنما حرم الله عليكم ما يضركم كالميتة التي لم تذبح بطريقة شرعية، والدم المسفوح، ولحم الخنزير، والذبائح التي ذبحت لغير الله. ومِنْ فَضْلِ الله عليكم وتيسيره أنه أباح لكم أكل هذه المحرمات عند الضرورة. فمن ألجأته الضرورة إلى أكل شيء منها، غير ظالم في أكله فوق حاجته، ولا متجاوز حدود الله فيما أُبيح له، فلا ذنب عليه في ذلك. إن الله غفور لعباده، رحيم بهم.
Allah size ancak şeriata uygun şekilde kesilmemiş leşi, akıtılmış kanı, domuz etini ve Allah'tan başkası adına kesilen kurbanları gibi size zarar verecek şeyleri haram kılmıştır. Allah'ın size olan lütfu ve kolaylaştırması sebebiyledir ki zorunluluk (zaruret) anında bu haram kılınan şeyleri yemenizi mubah kılmıştır. Kim ihtiyacından fazlasını yemede haksızlık etmeksizin ve kendisine mubah kılınan hususta Allah'ın sınırlarını aşmaksızın bunlardan birini yemeye mecbur kalırsa, bunda ona hiçbir günah yoktur. Şüphesiz Allah, kullarını çok bağışlayandır, onlara pek merhamet edendir.
إن الذين يُخْفون ما أنزل الله في كتبه من صفة محمد ﷺ وغير ذلك من الحق، ويحرصون على أخذ عوض قليل من عرض الحياة الدنيا مقابل هذا الإخفاء، هؤلاء ما يأكلون في مقابلة كتمان الحق إلا نار جهنم تتأجج في بطونهم، ولا يكلمهم الله يوم القيامة لغضبه وسخطه عليهم، ولا يطهرهم من دنس ذنوبهم وكفرهم، ولهم عذاب موجع.
Allah'ın kitaplarında indirdiği Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem'in vasfını ve diğer hakikatleri gizleyen ve bu gizleme karşılığında dünya metaından az bir bedel elde etmeye hırs gösterenler var ya, işte onlar hakkı gizlemeleri karşılığında karınlarına alev alev yanan cehennem ateşinden başka bir şey yemezler. Kıyamet gününde Allah, onlara olan öfkesi ve gazabı sebebiyle kendileriyle konuşmaz ve onları günahlarının ve inkârlarının kirinden arındırmaz. Onlar için can yakıcı bir azap vardır.
أولئك المتصفون بهذه الصفات استبدلوا الضلالة بالهدى وعذاب الله بمغفرته، فما أشد جراءتهم على النار بعملهم أعمال أهل النار!! يعجب الله من إقدامهم على ذلك، فاعجبوا -أيها الناس- من جراءتهم، ومن صبرهم على النار ومكثهم فيها. وهذا على وجه الاستهانة بهم، والاستخفاف بأمرهم.
Bu vasıflarla nitelenen kimseler, hidayete karşılık sapkınlığı ve Allah'ın mağfiretine karşılık O'nun azabını satın almışlardır. Cehennem ehlinin amellerini işlemek suretiyle ateşe karşı ne kadar da cüretkârdırlar! Allah onların bu cüretine taaccüp eder; öyleyse ey insanlar, siz de onların cüretine, ateşe karşı sabırlarına ve orada kalmalarına şaşın! Bu ifade, onları hakir görmek ve durumlarını hafife almak içindir.
ذلك العذاب الذي استحقوه بسبب أن الله تعالى نزَّل كتبه على رسله مشتملة على الحق المبين، فكفروا به. وإن الذين اختلفوا في الكتاب فآمنوا ببعضه وكفروا ببعضه، لفي منازعة ومفارقة بعيدة عن الرشد والصواب.
Hak ettikleri bu azap, Yüce Allah'ın kitaplarını elçilerine apaçık hakkı içerir şekilde indirmiş olması ve onların da bunu inkâr etmeleri sebebiyledir. Kitap hakkında anlaşmazlığa düşüp bir kısmına inanıp bir kısmını inkâr edenler ise doğruluktan ve hidayetten uzak derin bir ayrılık ve çekişme içindedirler.
ليس الخير عند الله -تعالى- في التوجه في الصلاة إلى جهة المشرق والمغرب إن لم يكن عن أمر الله وشرعه، وإنما الخير كل الخير هو إيمان من آمن بالله وصدَّق به معبودًا وحدَه لا شريك له، وآمن بيوم البعث والجزاء، وبالملائكة جميعًا، وبالكتب المنزلة كافة، وبجميع النبيين من غير تفريق، وأعطى المال تطوُّعًا -مع شدة حبه- ذوي القربى، واليتامى المحتاجين الذين مات آباؤهم وهم دون سن البلوغ، والمساكين الذين أرهقهم الفقر، والمسافرين المحتاجين الذين بَعُدوا عن أهلهم ومالهم، والسائلين الذين اضطروا إلى السؤال لشدة حاجتهم، وأنفق في تحرير الرقيق والأسرى، وأقام الصلاة، وأدى الزكاة المفروضة، والذين يوفون بالعهود، ومن صبر في حال فقره ومرضه، وفي شدة القتال. أولئك المتصفون بهذه الصفات هم الذين صدقوا في إيمانهم، وأولئك هم الذين اتقَوا عقاب الله فتجنبوا معاصيه.
Yüce Allah katında iyilik, Allah'ın emri ve şeriatı olmaksızın namazda yüzünü doğu ve batı tarafına çevirmekten ibaret değildir. Asıl ve kâmil iyilik; Allah'a inanan ve O'nun tek, ortaksız mabud olduğunu tasdik eden, diriliş ve ceza gününe, bütün meleklere, indirilen bütün kitaplara, hiçbir ayrım yapmaksızın bütün peygamberlere inanan; mala olan sevgisine rağmen onu gönüllü olarak akrabalara, bülûğ çağına ermeden babaları ölmüş ihtiyaç sahibi yetimlere, yoksulluğun tükettiği düşkünlere (miskinlere), ailesinden ve malından uzak kalmış muhtaç yolculara, çaresizliklerinden ötürü istemek zorunda kalan dilencilere veren; kölelerin ve esirlerin azat edilmesine harcayan; namazı dosdoğru kılan, farz kılınan zekâtı veren; söz verdiklerinde ahitlerini yerine getiren; fakirlik ve hastalık anında, bir de savaşın şiddetlendiği anda sabreden kimsenin tutumudur. Bu niteliklere sahip olanlar, imanlarında sadık olanlardır; Allah'ın azabından sakınıp günahlarından kaçınan muttakiler de işte bunlardır.
يا أيها الذين صدقوا الله ورسوله وعملوا بشرعه فرض الله عليكم أن تقتصوا من القاتل عمدا بقتله، بشرط المساواة والمماثلة: يُقتل الحر بمثله، والعبد بمثله، والأنثى بمثلها. فمن سامحه ولي المقتول بالعفو عن الاقتصاص منه والاكتفاء بأخذ الدية -وهي قدر مالي محدد يدفعه الجاني مقابل العفو عنه- فليلتزم الطرفان بحسن الخلق، فيطالب الولي بالدية من غير عنف، ويدفع القاتل إليه حقه بإحسان، مِن غير تأخير ولا نقص. ذلك العفو مع أخذ الدية تخفيف من ربكم ورحمة بكم; لما فيه من التسهيل والانتفاع. فمَن قتل القاتل بعد العفو عنه وأَخْذِ الدية فله عذاب أليم بقتله قصاصًا في الدنيا، أو بالنار في الآخرة.
Ey Allah'a ve Resûlü'ne iman edip O'nun şeriatıyla amel edenler! Kasten öldüren kimseden, eşitlik ve denklik şartıyla kısas uygulayarak öldürülmesini Allah size farz kıldı: Hür olan hür olana, köle olan köle olana, kadın olan kadına karşılık öldürülür. Öldürülenin velisi, kısas yapmaktan vazgeçip diyet —ki o, suçlunun affedilmesi karşılığında ödediği belirlenmiş bir mali miktardır— almakla yetinerek katili bağışlarsa, her iki taraf da güzel ahlak ilkelerine uymalıdır; veli diyeti zorbalık etmeksizin talep etmeli, katil de hakkı geciktirmeksizin ve eksiltmeksizin güzellikle ona ödemelidir. Bu af ve diyet alma hükmü, sağladığı kolaylık ve menfaat sebebiyle Rabbinizden bir hafifletme ve bir rahmettir. Kim affedildikten ve diyet alındıktan sonra katili öldürürse, dünyada kısas yoluyla öldürülmekle veya ahirette ateşle cezalandırılacak acı bir azap vardır.
ولكم في تشريع القصاص وتنفيذه حياة آمنة -يا أصحاب العقول السليمة-; رجاء تقوى الله وخشيته بطاعته دائمًا.
Kısasın meşru kılınmasında ve uygulanmasında sizin için güvenli bir hayat vardır —ey selim akıl sahipleri—; umulur ki daima O'na itaat ederek Allah'tan sakınır ve O'ndan korkarsınız.
فرض الله عليكم إذا حضر أحدكم علامات الموت ومقدماته -إن ترك مالا- الوصية بجزء من ماله للوالدين والأقربين مع مراعاة العدل; فلا يدع الفقير ويوصي للغني، ولا يتجاوز الثلث، وذلك حق ثابت يعمل به أهل التقوى الذين يخافون الله. وكان هذا قبل نزول آيات المواريث التي حدَّد الله فيها نصيب كل وارث.
Sizden birine ölüm belirtileri ve öncüleri yaklaştığında —eğer geriye mal bırakmışsa— adaleti gözeterek malından bir kısmını ana-babaya ve yakın akrabaya vasiyet etmeyi Allah size farz kılmıştır; fakiri bırakıp zengine vasiyet etmemeli ve malın üçte birini aşmamalıdır. Bu, Allah'tan korkan takva sahipleri için yerine getirilmesi gereken kesin bir haktır. Bu hüküm, Allah'ın her bir mirasçının payını belirlediği miras ayetleri inmeden önce idi.
فمَن غَيَّر وصية الميت بعدما سمعها منه قبل موته، فإنما الذنب على مَن غيَّر وبدَّل. إن الله سميع لوصيتكم وأقوالكم، عليم بما تخفيه صدوركم من الميل إلى الحق والعدل أو الجور والحيف، وسيجازيكم على ذلك.
Kim ölmeden önce vasiyet edenin ağzından vasiyeti işittikten sonra onu değiştirirse, günahı ancak onu değiştiren ve bozan kimsenin üzerinedir. Şüphesiz Allah vasiyetinizi ve sözlerinizi hakkıyla işitendir; sinelerinizin hak ve adalete mi yoksa zulüm ve haksızlığa mı meylettiğini hakkıyla bilendir ve sizi bundan dolayı cezalandıracaktır.
فمَن علم مِن موصٍ ميلا عن الحق في وصيته على سبيل الخطأ أو العمد، فنصح الموصيَ وقت الوصية بما هو الأعدل، فإن لم يحصل له ذلك فأصلح بين الأطراف بتغيير الوصية; لتوافق الشريعة، فلا ذنب عليه في هذا الإصلاح. إن الله غفور لعباده، رحيم بهم.
Kim vasiyet eden kimsenin vasiyetinde hataen veya kasten haktan saptığını bilir de vasiyet anında ona en adil olanı tavsiye ederse ve bu gerçekleşmediğinde şeriata uygun olsun diye vasiyeti değiştirerek tarafların arasını düzeltirse, bu düzeltmeden dolayı ona bir günah yoktur. Şüphesiz Allah, kullarını çok bağışlayandır, onlara pek merhamet edendir.
يا أيها الذين صدَّقوا الله ورسوله وعملوا بشرعه، فرض الله عليكم الصيام كما فرضه على الأمم قبلكم; لعلكم تتقون ربكم، فتجعلون بينكم وبين المعاصي وقاية بطاعته وعبادته وحده.
Ey Allah'a ve Resûlü'ne iman edip O'nun şeriatıyla amel edenler! Sizden öncekilere farz kılındığı gibi oruç size de farz kılındı; ta ki Rabbinizden sakınasınız ve yalnızca O'na itaat edip ibadet ederek günahlarla aranıza bir kalkan koyasınız.
فرض الله عليكم صيام أيام معلومة العدد وهي أيام شهر رمضان. فمن كان منكم مريضًا يشق عليه الصوم، أو مسافرًا فله أن يفطر، وعليه صيام عدد من أيام أُخَر بقدر التي أفطر فيها. وعلى الذين يتكلفون الصيام ويشقُّ عليهم مشقة غير محتملة كالشيخ الكبير، والمريض الذي لا يُرْجَى شفاؤه، فدية عن كل يوم يفطره، وهي طعام محتاج لا يملك ما يكفيه ويسد حاجته، فمن زاد في قدر الفدية تبرعًا منه فهو خير له، وصيامكم خير لكم -مع تحمُّل المشقة- من إعطاء الفدية، إن كنتم تعلمون الفضل العظيم للصوم عند الله تعالى.
Allah size sayısı sayılı günlerde oruç tutmayı farz kıldı ki bunlar ramazan ayının günleridir. Sizden kim oruç tutmak kendisine zor gelen bir hasta veya yolcu olursa, tutmayabilir; tutamadığı günler sayısınca başka günlerde kaza etmesi gerekir. Oruca güç yetirmekte zorlanan ve aşırı meşakkate düşen yaşlı kimseler ile iyileşmesi umulmayan hastaların ise tutmadığı her güne karşılık bir fidye vermesi gerekir; o da ihtiyacını karşılayacak kadar imkânı bulunmayan bir yoksulu doyurmaktır. Kim gönülden gelerek fidye miktarını artırırsa bu kendisi için daha hayırlıdır. Eğer orucun Allah katındaki büyük faziletini bilirseniz, zorluğuna katlanarak oruç tutmanız —fidye vermekten— sizin için daha hayırlıdır.
شهر رمضان الذي ابتدأ الله فيه إنزال القرآن في ليلة القدر; هداية للناس إلى الحق، فيه أوضح الدلائل على هدى الله، وعلى الفارق بين الحق والباطل. فمن حضر منكم الشهر وكان صحيحًا مقيمًا فليصم نهاره. ويُرخَّص للمريض والمسافر في الفطر، ثم يقضيان عدد تلك الأيام. يريد الله تعالى بكم اليسر والسهولة في شرائعه، ولا يريد بكم العسر والمشقة، ولتكملوا عدة الصيام شهرًا، ولتختموا الصيام بتكبير الله في عيد الفطر، ولتعظموه على هدايته لكم، ولكي تشكروا له على ما أنعم به عليكم من الهداية والتوفيق والتيسير.
Ramazan ayı; insanlara doğru yolu göstermek üzere, içinde Allah'ın hidayetine, hak ile bâtılı ayıran ölçülere dair apaçık deliller bulunan Kur'an'ın Kadir gecesinde indirilmeye başlandığı aydır. Sizden kim bu aya ulaşırsa ve sağlıklı olup mukim bulunursa gündüzünde oruç tutsun. Hasta ve yolcu olan kimseye ise oruç tutmama ruhsatı verilmiştir, sonra tutamadığı günler sayısınca kaza ederler. Yüce Allah şeriatında sizin için kolaylık diler, zorluk ve meşakkat dilemez. Bütün bunlar oruç günlerinin sayısını bir aya tamamlamanız, ramazan bayramında Allah'ı tekbir ederek orucu nihayete erdirmeniz, sizi doğru yola iletmesine karşılık O'nu yüceltmeniz ve hidayet, tevfik ve kolaylaştırma gibi üzerinizdeki nimetlerine şükretmeniz içindir.
وإذا سألك -أيها النبي- عبادي عني فقل لهم: إني قريب منهم، أُجيب دعوة الداعي إذا دعاني، فليطيعوني فيما أمرتهم به ونهيتهم عنه، وليؤمنوا بي، لعلهم يهتدون إلى مصالح دينهم ودنياهم. وفي هذه الآية إخبار منه سبحانه عن قربه من عباده، القرب اللائق بجلاله.
Kullarım sana Beni sorduklarında —ey Peygamber— onlara de ki: Şüphesiz Ben onlara pek yakınım; dua eden Bana dua ettiği zaman onun duasına icabet ederim. O hâlde emrettiğim ve yasakladığım hususlarda Bana itaat etsinler ve Bana iman etsinler ki din ve dünyalarının menfaatlerine erip doğru yolu bulabilsinler. Bu ayette Yüce Allah'ın, celaline layık bir yakınlıkla kullarına yakın olduğuna dair bir bildirim vardır.
أباح الله لكم في ليالي شهر رمضان جماعَ نسائكم، هنَّ ستر وحفظ لكم، وأنتم ستر وحفظ لهن. علم الله أنكم كنتم تخونون أنفسكم; بمخالفة ما حرَّمه الله عليكم من مجامعة النساء بعد العشاء في ليالي الصيام -وكان ذلك في أول الإسلام-، فتاب الله عليكم ووسَّع لكم في الأمر، فالآن جامعوهن، واطلبوا ما قدَّره الله لكم من الأولاد، وكلوا واشربوا حتى يتبَيَّن ضياء الصباح من سواد الليل، بظهور الفجر الصادق، ثم أتموا الصيام بالإمساك عن المفطرات إلى دخول الليل بغروب الشمس. ولا تجامعوا نساءكم أو تتعاطوا ما يفضي إلى جماعهن إذا كنتم معتكفين في المساجد; لأن هذا يفسد الاعتكاف (وهو الإقامة في المسجد مدة معلومة بنيَّة التقرب إلى الله تعالى) . تلك الأحكام التي شرعها الله لكم هي حدوده الفاصلة بين الحلال والحرام، فلا تقربوها حتى لا تقعوا في الحرام. بمثل هذا البيان الواضح يبين الله آياته وأحكامه للناس; كي يتقوه ويخشَوْه.
Ramazan ayının gecelerinde kadınlarınıza yaklaşmak (cinsi münasebette bulunmak) size helal kılındı. Onlar sizin için bir örtü ve korunak, siz de onlar için bir örtü ve korunaksınız. Allah, oruç gecelerinde yatsıdan sonra kadınlara yaklaşmayı haram kılınmış olmasına rağmen buna aykırı davranarak kendi nefislerinize hıyanet ettiğinizi —ki bu İslam'ın ilk dönemindeydi— bildi de tövbenizi kabul edip bu hususta size genişlik tanıdı. Artık bundan böyle onlarla birleşin ve Allah'ın sizin için takdir ettiği çocukları isteyin. Fecr-i sâdıkın belirmesiyle sabahın aydınlığı gecenin karanlığından ayırt edilinceye kadar yiyin, için; sonra güneşin batışıyla gece girinceye kadar orucu bozan şeylerden uzak durarak orucu tamamlayın. Mescitlerde itikâfta iken kadınlarınıza yaklaşmayın ve onları cinsi münasebete sevk edecek davranışlarda bulunmayın; zira bu durum itikâfı bozar (itikâf: Yüce Allah'a yakınlaşma niyetiyle mescitte belirlenmiş bir süre ikamet etmektir). Allah'ın sizin için koyduğu bu hükümler, helal ile haramı ayıran sınırlardır; sakın harama düşmemek için bu sınırlara yaklaşmayın. İşte Allah, Kendisinden sakınsınlar ve korksunlar diye ayetlerini ve hükümlerini insanlara bu şekilde apaçık açıklamaktadır.
ولا يأكل بعضكم مال بعض بسبب باطل كاليمين الكاذبة، والغصب، والسرقة، والرشوة، والربا ونحو ذلك، ولا تلقوا بالحجج الباطلة إلى الحكام; لتأكلوا عن طريق التخاصم أموال طائفة من الناس بالباطل، وأنتم تعلمون تحريم ذلك عليكم.
Birbirinizin mallarını yalan yemin, gasp, hırsızlık, rüşvet, faiz ve benzeri bâtıl yollarla yemeyin; bunun size haram olduğunu bildiğiniz halde, insanların mallarından bir kısmını bâtıl yolla ve davalaşma yoluyla yemek için hâkimlere bâtıl deliller sunmayın.
يسألك أصحابك -أيها النبي-: عن الأهلة وتغيُّر أحوالها، قل لهم: جعل اللهُ الأهلة علامات يعرف بها الناس أوقات عباداتهم المحددة بوقت مثل الصيام والحج، ومعاملاتهم. وليس الخير ما تعودتم عليه في الجاهلية وأول الإسلام من دخول البيوت من ظهورها حين تُحْرِمون بالحج أو العمرة، ظانين أن ذلك قربة إلى الله، ولكن الخير هو فِعْلُ مَنِ اتقى الله واجتنب المعاصي، وادخلوا البيوت من أبوابها عند إحرامكم بالحج أو العمرة، واخشوا الله تعالى في كل أموركم، لتفوزوا بكل ما تحبون من خيري الدنيا والآخرة.
Ashabın sana hilalleri ve durumlarının değişimini soruyorlar —ey Peygamber—. Onlara de ki: Allah hilalleri; insanların oruç ve hac gibi vakti belirlenmiş ibadetlerinin ve muamelelerinin vakitlerini bilmelerine yarayan alametler kılmıştır. İyilik, Cahiliye döneminde ve İslam'ın ilk zamanlarında alıştığınız üzere hac veya umre için ihrama girdiğinizde evlere arkalarından girmek ve bunun Allah'a bir yakınlaşma olduğunu sanmak değildir; bilakis iyilik, Allah'tan sakınan ve günahlardan kaçınan kimsenin tutumudur. Hac veya umre için ihrama girdiğinizde evlere kapılarından girin ve her işinizde Yüce Allah'tan sakının ki dünya ve ahiret hayırlarından sevdiğiniz her şeye nail olup kurtuluşa eresiniz.
وقاتلوا -أيها المؤمنون- لنصرة دين الله الذين يقاتلونكم، ولا ترتكبوا المناهي من المُثْلة، والغُلول، وقَتْلِ من لا يحل قتله من النساء والصبيان والشيوخ، ومن في حكمهم. إن الله لا يحب الذين يجاوزون حدوده، فيستحلون ما حرَّم الله ورسوله ﷺ.
Allah'ın dinini yüceltmek için sizinle savaşanlarla —ey müminler— siz de savaşın; fakat cesetlere işkence etmek (müsle), ganimete hıyanet etmek, kadınlar, çocuklar, yaşlılar ve onların hükmünde olup öldürülmesi helal olmayan kimseleri öldürmek gibi yasakları işlemeyin. Şüphesiz Allah, sınırlarını aşıp Allah'ın ve Resûlü sallallâhu aleyhi ve sellem'in haram kıldığı şeyleri helal sayanları sevmez.
واقتلوا الذين يقاتلونكم من المشركين حيث وجدتموهم، وأخرجوهم من المكان الذي أخرجوكم منه وهو «مكة» . والفتنة -وهي الكفر والشرك والصد عن الإسلام- أشد من قتلكم إياهم. ولا تبدؤوهم بالقتال عند المسجد الحرام تعظيمًا لحرماته حتى يبدؤوكم بالقتال فيه، فإن قاتلوكم في المسجد الحرام فاقتلوهم فيه. مثل ذلك الجزاء الرادع يكون جزاء الكافرين.
Sizinle savaşan müşrikleri bulduğunuz yerde öldürün ve sizi çıkardıkları yerden —yani Mekke'den— siz de onları çıkarın. Fitne —ki o küfür, şirk ve İslam'dan alıkoymaktır— sizin onları öldürmenizden daha beterdir. Mescid-i Haram'ın hürmetine saygı duyarak, onlar sizinle orada savaşmadıkça siz de orada onlarla savaşı başlatmayın. Şayet Mescid-i Haram'da sizinle savaşırlarsa siz de onları orada öldürün. İşte o kâfirlerin cezası böylesine caydırıcı bir cezadır.
فإن تركوا ما هم فيه من الكفر وقتالكم عند المسجد الحرام، ودخلوا في الإيمان، فإن الله غفور لعباده، رحيم بهم.
Eğer içinde bulundukları küfürden ve Mescid-i Haram yanında sizinle savaşmaktan vazgeçip imana girerlerse, şüphesiz Allah kullarını çok bağışlayandır, onlara pek merhamet edendir.
واستمروا -أيها المؤمنون- في قتال المشركين المعتدين، حتى لا تكون فتنة للمسلمين عن دينهم ولا شرك بالله، ويبقى الدين لله وحده خالصًا لا يُعْبَد معه غيره. فإن كفُّوا عن الكفر والقتال فكُفُّوا عنهم; فالعقوبة لا تكون إلا على المستمرين على كفرهم وعدوانهم.
Müslümanların dinlerinden döndürülmesi fitnesi ve Allah'a şirk kalmayıncaya, din de tamamen ve yalnızca Allah'a ait olup O'nunla birlikte başkasına ibadet edilmeyinceye kadar o saldırgan müşriklerle savaşmaya devam edin —ey müminler—. Eğer küfürden ve savaştan vazgeçerlerse siz de onlardan el çekin; zira ceza ancak küfür ve düşmanlıklarında ısrar edenlere uygulanır.
قتالكم -أيها المؤمنون- للمشركين في الشهر الذي حرَّم الله القتال فيه هو جزاء لقتالهم لكم في الشهر الحرام. والذي يعتدي على ما حَرَّم الله من المكان والزمان، يعاقب بمثل فعله، ومن جنس عمله. فمن اعتدى عليكم بالقتال أو غيره فأنزلوا به عقوبة مماثلة لجنايته، ولا حرج عليكم في ذلك; لأنهم هم البادئون بالعدوان، وخافوا الله فلا تتجاوزوا المماثلة في العقوبة، واعلموا أن الله مع الذين يتقونه ويطيعونه بأداء فرائضه وتجنب محارمه.
Ey müminler! Allah'ın savaşmayı haram kıldığı ayda müşriklerle savaşmanız, onların sizinle haram ayda savaşmalarına bir karşılıktır. Allah'ın hürmetli kıldığı mekân ve zamanların dokunulmazlığını çiğneyen kimse, yaptığının aynısıyla ve işlediği fiilin cinsinden bir ceza ile cezalandırılır. Kim size savaşla veya başka bir yolla saldırırsa, siz de onun saldırısına denk bir ceza ile karşılık verin; bunda size bir günah yoktur, çünkü saldırıyı başlatanlar onlardır. Allah'tan sakının da cezada denklik sınırını aşmayın ve bilin ki Allah, farzlarını yerine getirip haramlarından kaçınarak Kendisinden sakınan ve Kendisine itaat edenlerle beraberdir.
واستمروا -أيها المؤمنون- في إنفاق الأموال لنصرة دين الله تعالى، والجهاد في سبيله، ولا توقعوا أنفسكم في المهالك بترك الجهاد في سبيل الله، وعدم الإنفاق فيه، وأحسنوا في الانفاق والطاعة، واجعلوا عملكم كله خالصًا لوجه الله تعالى. إن الله يحب أهل الإخلاص والإحسان.
Yüce Allah'ın dinini zafere ulaştırmak ve O'nun yolunda cihad etmek için mallarınızı infak etmeye devam edin —ey müminler—; Allah yolunda cihadı terk ederek ve bu uğurda infakta bulunmayarak kendi ellerinizle kendinizi tehlikeye atmayın. İnfakta ve itaatte ihsan üzere olun ve bütün amellerinizi yalnızca Yüce Allah'ın rızasına has kılın. Şüphesiz Allah, ihlas ve ihsan sahiplerini sever.
وأدُّوا الحج والعمرة تامَّيْنِ، خالصين لوجه الله تعالى. فإن منعكم عن الذهاب لإتمامهما بعد الإحرام بهما مانع كالعدو والمرض، فالواجب عليكم ذَبْحُ ما تيسر لكم من الإبل أو البقر أو الغنم تقربًا إلى الله تعالى; لكي تَخْرُجوا من إحرامكم بحلق شعر الرأس أو تقصيره، ولا تحلقوا رؤوسكم إذا كنتم محصرين حتى ينحر المحصر هديه في الموضع الذي حُصر فيه ثم يحل من إحرامه، كما نحر النبي ﷺ في «الحديبية» ثم حلق رأسه، وغير المحصر لا ينحر الهدي إلا في الحرم، الذي هو محله في يوم العيد، اليوم العاشر وما بعده من أيام التشريق. فمن كان منكم مريضًا، أو به أذى من رأسه يحتاج معه إلى الحلق -وهو مُحْرِم- حَلَق، وعليه فدية: بأن يصوم ثلاثة أيام، أو يتصدق على ستة مساكين لكل مسكين نصف صاع من طعام، أو يذبح شاة لفقراء الحرم. فإذا كنتم في أمن وصحَّة: فمن استمتع بالعمرة إلى الحج وذلك باستباحة ما حُرِّم عليه بسبب الإحرام بعد انتهاء عمرته، فعليه ذبح ما تيسر من الهدي، فمن لم يجد هَدْيًا يذبحه فعليه صيام ثلاثة أيام في أشهر الحج، وسبعة إذا فرغتم من أعمال الحج ورجعتم إلى أهليكم، تلك عشرة كاملة لا بد من صيامها. ذلك الهَدْيُ وما ترتب عليه من الصيام لمن لم يكن أهله من ساكني أرض الحرم، وخافوا الله تعالى وحافظوا على امتثال أوامره واجتناب نواهيه، واعلموا أن الله شديد العقاب لمن خالف أمره، وارتكب ما عنه زجر.
Hac ve umreyi noksansız olarak, sırf Yüce Allah rızası için yerine getirin. Eğer ikisine ihrama girdikten sonra düşman veya hastalık gibi bir engel sebebiyle onları tamamlamaktan alıkonulursanız, saçınızı tıraş ederek veya kısaltarak ihramdan çıkabilmeniz için Yüce Allah'a yakınlaşmak amacıyla deve, sığır veya koyundan gücünüzün yettiği bir kurbanı (hedy) kesmeniz vaciptir. İhramdan alıkonulduğunuzda (muhsar olduğunuzda), kurban alıkonulduğu yerde kesilinceye kadar başlarınızı tıraş etmeyin; kurban kesildikten sonra ihramdan çıkılır. Nitekim Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem Hudeybiye'de kurbanını kesmiş, sonra da başını tıraş etmiştir. Alıkonulmayan (muhsar olmayan) kimse ise kurbanını ancak bayram günü olan onuncu günde ve ardından gelen teşrik günlerinde kendi mahalli olan Harem'de keser. Sizden kim hasta olur veya başında tıraş olmasını gerektiren bir rahatsızlık bulunur da ihramlı iken tıraş olursa, fidye olarak ya üç gün oruç tutması ya altı yoksula —her birine yarım sâ' yiyecek olmak üzere— sadaka vermesi ya da Harem yoksulları için bir koyun kesmesi gerekir. Güven ve sıhhat içinde olduğunuzda ise: Kim hac vaktine kadar umresini tamamlayıp ihram sebebiyle kendisine haram olan şeyleri helal kılmak suretiyle umreden hacca kadar faydalanırsa (temettü haccı yaparsa), kolayına gelen bir kurban kesmelidir. Kesecek kurban bulamayan kimsenin ise hac aylarında üç gün, hac ibadetlerini tamamlayıp ailenizin yanına döndüğünüzde yedi gün oruç tutması gerekir; bu, tutulması gereken tam on gündür. Bu kurban ve buna bağlı oruç hükmü, ailesi Harem bölgesinde ikamet etmeyen kimseler içindir. Yüce Allah'tan sakının, O'nun emirlerine uymayı ve yasaklarından kaçınmayı gözetin ve bilin ki Allah, emrine muhalefet eden ve sakındırdığı şeyleri işleyen kimseye karşı cezası pek çetin olandır.
وقت الحج أشهر معلومات، وهي: شوال، وذو القعدة، وعشر من ذي الحجة. فمن أوجب الحج على نفسه فيهن بالإحرام، فيحرم عليه الجماع ومقدماته القولية والفعلية، ويحرم عليه الخروج عن طاعة الله تعالى بفعل المعاصي، والجدال في الحج الذي يؤدي إلى الغضب والكراهية. وما تفعلوا من خير يعلمه الله، فيجازي كلا على عمله. وخذوا لأنفسكم زادًا من الطعام والشراب لسفر الحج، وزادًا من صالح الأعمال للدار الآخرة، فإن خير الزاد تقوى الله، وخافوني يا أصحاب العقول السليمة.
Hac vakti bilinen aylardır; bunlar da Şevval, Zilkade ve Zilhicce'nin ilk on günüdür. Kim bu aylarda ihrama girerek haccı kendisine farz kılarsa, artık ona cinsi münasebette bulunmak, buna götüren sözlü ve fiilî davranışlar, günah işleyerek Yüce Allah'ın itaatinden çıkmak ve hacda öfke ve düşmanlığa yol açacak tartışmalara girmek haramdır. Ne hayır işlerseniz Allah onu bilir ve herkesi ameline göre mükâfatlandırır. Hac yolculuğu için yiyecek ve içecekten azık edinin, ahiret yurdu için de salih amellerden azık edinin; şüphesiz azığın en hayırlısı Allah korkusudur (takvadır). Ey selim akıl sahipleri, Benden korkun!
ليس عليكم حرج في أن تطلبوا رزقًا من ربكم بالربح من التجارة في أيام الحج. فإذا دفعتم بعد غروب الشمس راجعين من «عرفات» -وهي المكان الذي يقف فيه الحجاج يوم التاسع من ذي الحجة- فاذكروا الله بالتسبيح والتلبية والدعاء عند المشعر الحرام - «المزدلفة» -، واذكروا الله على الوجه الصحيح الذي هداكم إليه، ولقد كنتم من قبل هذا الهدى في ضلال لا تعرفون معه الحق.
Hac günlerinde ticaretle kazanç sağlayarak Rabbinizden bir rızık aramanızda size hiçbir günah yoktur. Güneş battıktan sonra Arafat'tan —ki burası hacıların Zilhicce'nin dokuzuncu gününde vakfe yaptıkları yerdir— dalga dalga akın edip döndüğünüzde, Meş'ar-i Harâm yanında —Müzdelife'de— tesbih, telbiye ve dua ile Allah'ı zikredin. O'nu, size gösterdiği doğru şekilde zikredin; zira siz bu hidayetten önce hakkı bilmeyen bir sapkınlık içindeydiniz.
وليكن اندفاعكم من «عرفات» التي أفاض منها إبراهيم ﵇ مخالفين بذلك من لا يقف بها من أهل الجاهلية، واسألوا الله أن يغفر لكم ذنوبكم. إن الله غفور لعباده المستغفرين التائبين، رحيم بهم.
İbrahim aleyhisselâm'ın akın ettiği Arafat'tan siz de akın edin ve böylece orada vakfe yapmayan Cahiliye ehline muhalefet edin; Allah'tan günahlarınızı bağışlamasını isteyin. Şüphesiz Allah, istiğfar edip tövbe eden kullarını çok bağışlayandır, onlara pek merhamet edendir.
فإذا أتممتم عبادتكم، وفرغتم من أعمال الحج، فأكثروا من ذكر الله والثناء عليه، مثل ذكركم مفاخر آبائكم وأعظم من ذلك. فمن الناس فريق يجعل همه الدنيا فقط، فيدعو قائلا ربنا آتنا في الدنيا صحة، ومالا وأولادًا، وهؤلاء ليس لهم في الآخرة حظ ولا نصيب; لرغبتهم عنها وقَصْرِ هَمِّهم على الدنيا.
İbadetinizi tamamlayıp hac amellerini bitirdiğinizde, atalarınızın övünçlerini andığınız gibi, hatta ondan daha güçlü bir anışla Allah'ı çokça zikredip O'na övgüde bulunun. İnsanlardan öyle bir grup vardır ki bütün gayesi sadece dünyadır; bu yüzden: "Rabbimiz! Bize dünyada sağlık, mal ve evlat ver" diye dua eder. Bunların ahirette hiçbir payı ve nasibi yoktur; zira ahiretten yüz çevirmişler ve bütün gayelerini dünyaya hasretmişlerdir.