إن برهان الولاء للحق سبحانه: هو العبادة الخالصة لله، لذا أمر الله تعالى بعبادته، وجعل أصول العبادة متمثلة بإقام الصلاة، وإيتاء الزكاة، والاعتصام بالله وبالقرآن، والجهاد في سبيل الله، وفعل الخير والمعروف. وهذه هي جملة الشرائع الإلهية المحققة للعبودية الشخصية لرب العزة، والمحافظة على عزة المؤمنين، وتقوية الصلات الاجتماعية فيما بينهم، ومسوغات هذه الواجبات كثيرة أهمها ثلاثة: هي اجتباء واختيار المسلمين لها، وكون هذه الشرائع هي شريعة إبراهيم ﵇، وتسميتنا مسلمين في القرآن الكريم والكتب السابقة، وهذا ما أوضحته الآيات التالية:
Yüce Hakk'a bağlılığın delili, Allah'a ihlasla ibadet etmektir. Bu sebeple Allah Teâlâ kendisine ibadet edilmesini emretmiş; ibadetin esaslarını namazı kılmak, zekâtı vermek, Allah'a ve Kur'an'a sarılmak, Allah yolunda cihad etmek, hayır ve iyilik yapmak olarak belirlemiştir. İşte bunlar İzzet Sahibi Rabbe şahsi kulluğu gerçekleştiren, müminlerin izzetini koruyan ve aralarındaki toplumsal bağları güçlendiren ilahi şeriatların bütünüdür. Bu vazifelerin gerekçeleri çoktur; en önemlileri ise üçtür: Müslümanların bunlar için seçilip beğenilmesi, bu şeriatların İbrahim aleyhisselâm'ın şeriatı olması ve Yüce Kur'an'da ve önceki kitaplarda bize "Müslümanlar" adının verilmiş olmasıdır. İşte bunu şu ayetler açıklamaktadır:
[سورة الحج (٢٢) : الآيات ٧٧ الى ٧٨]
[Hac Suresi (22), Ayetler 77-78]
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ارْكَعُوا وَاسْجُدُوا وَاعْبُدُوا رَبَّكُمْ وَافْعَلُوا الْخَيْرَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ (٧٧) وَجاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهادِهِ هُوَ اجْتَباكُمْ وَما جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ مِلَّةَ أَبِيكُمْ إِبْراهِيمَ هُوَ سَمَّاكُمُ الْمُسْلِمِينَ مِنْ قَبْلُ وَفِي هذا لِيَكُونَ الرَّسُولُ شَهِيداً عَلَيْكُمْ وَتَكُونُوا شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ فَأَقِيمُوا الصَّلاةَ وَآتُوا الزَّكاةَ وَاعْتَصِمُوا بِاللَّهِ هُوَ مَوْلاكُمْ فَنِعْمَ الْمَوْلى وَنِعْمَ النَّصِيرُ (٧٨)
{يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ارْكَعُوا وَاسْجُدُوا وَاعْبُدُوا رَبَّكُمْ وَافْعَلُوا الْخَيْرَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ (٧٧) وَجاهِدُوا فِي اللَّهِ حَقَّ جِهادِهِ هُوَ اجْتَباكُمْ وَما جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِي الدِّينِ مِنْ حَرَجٍ مِلَّةَ أَبِيكُمْ إِبْراهِيمَ هُوَ سَمَّاكُمُ الْمُسْلِمِينَ مِنْ قَبْلُ وَفِي هذا لِيَكُونَ الرَّسُولُ شَهِيداً عَلَيْكُمْ وَتَكُونُوا شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ فَأَقِيمُوا الصَّلاةَ وَآتُوا الزَّكاةَ وَاعْتَصِمُوا بِاللَّهِ هُوَ مَوْلاكُمْ فَنِعْمَ الْمَوْلى وَنِعْمَ النَّصِيرُ (٧٨)} “Ey iman edenler! Rükû edin, secde edin, Rabbinize kulluk edin ve hayır işleyin ki kurtuluşa eresiniz. (77) Allah uğrunda O'na yaraşır şekilde cihad edin. O sizi seçti ve dinde üzerinize hiçbir güçlük yüklemedi; babanız İbrahim'in dininde [olduğu gibi]. O, daha önce de bunda da size 'Müslümanlar' adını verdi ki elçi sizin üzerinize şahit olsun, siz de insanlar üzerine şahitler olasınız. Artık namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin ve Allah'a sımsıkı sarılın. O sizin Mevlânızdır. O ne güzel mevlâ ve ne güzel yardımcıdır! (78)
هذه جملة الأوامر التشريعية اليسيرة في القرآن الكريم، أولها الأمر بعبادة الله تعالى، وخصّ الله الركوع والسجود بالذكر تشريفا للصلاة، فيا أيها المؤمنون المصدقون بالله ورسوله، صلوا الصلاة المفروضة عليكم، المشتملة على الركوع والسجود، واعبدوه بسائر ما تعبدكم به من حج وصيام ونحوهما، وأقبلوا على فعل الخير الذي يرضي ربكم، ويقربكم منه، بأداء الطاعات وصلة الأرحام، والتحلي
İşte bunlar, Kur'ân-ı Kerîm'deki kolaylaştırılmış teşrîî emirlerin bir bütünüdür. Bunların ilki, Yüce Allah'a ibadet etme emridir. Allah, namazı şereflendirmek gayesiyle rükû ve secdeyi özel olarak zikretmiştir. Ey Allah'a ve Resûlü'ne iman eden müminler! Üzerinize farz kılınan ve rükû ile secdeyi ihtiva eden namazı kılın; hac, oruç ve benzeri mükellef tutulduğunuz diğer ibadetlerle de O'na kulluk edin. Taatleri yerine getirerek, akrabalık bağlarını gözeterek ve...
بمكارم الأخلاق. وفعل الخير يشمل التكاليف كلها، والأمر بها لتفلحوا وتفوزوا بما عند الله من الثواب والرضوان.
güzel ahlak ile bezenerek Rabbinizi razı edecek ve sizi O'na yaklaştıracak hayır işlemeye yönelin. Hayır işlemek bütün mükellefiyetleri kapsar; bunların emredilmesi kurtuluşa ermeniz ve Allah katındaki sevap ve rızayı kazanmanız içindir.
وحفاظا على جماعة الإيمان، جاهدوا في سبيل نصرة دين الله، ومن أجل إرضاء الله، جهادا حقا خالصا لوجهه الكريم، والجهاد ثلاثة أنواع: جهاد النفس والهوى، وجهاد الشيطان، وجهاد الأعداء، ويكون الجهاد باللسان والنفس والمال.
İman cemaatini muhafaza etmek maksadıyla Allah'ın dinine yardım etme yolunda ve Allah'ın rızası uğrunda, O'nun kerim zatı için ihlaslı ve hakiki bir cihadla cihad edin. Cihad üç çeşittir: Nefis ve heva ile cihad, şeytanla cihad ve düşmanlarla cihad. Cihad dil ile, can ile ve mal ile olur.
أخرج الإمام أحمد وأبو داود وغيرهما عن أنس ﵁: أن النبي ﷺ قال: «جاهدوا المشركين بأموالكم وأنفسكم وألسنتكم» .
İmam Ahmed, Ebû Dâvûd ve diğerleri Enes radıyallâhu anh'tan rivayet etmişlerdir: Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurmuştur: “Müşriklere karşı mallarınızla, canlarınızla ve dillerinizle cihad edin.”
وأسباب الجهاد ثلاثة:
Cihadın sebepleri üçtür:
أولا- إن الله تعالى اجتباكم واختاركم أيها المسلمون من بين سائر الأمم للقيام بهذه المهمة السامية، وخصكم بأكرم الرسل، علما بأنه تعالى لم يجعل الدين ضيقا حرجا شاقا، وإنما جعله سهلا يسيرا، فلم يكلفكم ما لا تطيقون، وإنما الجهاد لرد الاعتداء أمر ميسور، تقتضيه ضرورات الدفاع عن الوجود والحرمات والكرامات، والديار والأوطان، والعقيدة والشريعة الحق.
Birincisi: Allah Teâlâ ey Müslümanlar, bu yüce görevi yerine getirmeniz için sizi diğer bütün ümmetler arasından seçip beğenmiş ve sizi elçilerin en kerimi ile şereflendirmiştir. Şunu bilmelisiniz ki O Teâlâ dini dar, sıkıntılı ve meşakkatli kılmamış; bilakis kolay ve ferah kılmıştır. Size güç yetiremeyeceğiniz şeyleri yüklememiştir. Saldırıyı savuşturmak için yapılan cihad da varlığı, mukaddesatı, onuru, yurtları ve vatanları, hak akideyi ve şeriatı savunma zorunluluklarının gerektirdiği kolaylaştırılmış bir emirdir.
ثانيا- جعل الله ملتكم هي كملة إبراهيم الخليل أبيكم العظيم، وهي ملة الحنيفية السمحة، القائمة على التوحيد ونبذ الشرك والوثنية.
İkincisi: Allah sizin dininizi ulu babanız Halîl İbrahim'in dini gibi kılmıştır; o da tevhidi esas alan, şirki ve putperestliği reddeden müsamahakâr Hanîflik dinidir.
ثالثا- إن الله تعالى أو إبراهيم الخليل هو الذي سماكم المسلمين، أي المنقادين لأمر الله، من قبل أي في الكتب القديمة، وفي هذا أي في القرآن، والراجح أن الضمير في قوله سبحانه: هُوَ سَمَّاكُمُ الْمُسْلِمِينَ يعود إلى الله تعالى، بدليل قوله:
Üçüncüsü: Size daha önce –yani eski kitaplarda– ve bunda –yani Kur'an'da– "Müslümanlar" (Allah'ın emrine boyun eğenler) adını veren Allah Teâlâ veya Halîl İbrahim'dir. Tercih edilen görüşe göre Yüce Allah'ın: {هُوَ سَمَّاكُمُ الْمُسْلِمِينَ} “O size Müslümanlar adını verdi” buyruğundaki zamir, Allah Teâlâ'ya dönmektedir; zira bunun delili şu buyruğudur:
وَفِي هذا أي في القرآن، فهذه اللفظة تضعف قول من قال: الضمير لإبراهيم.
{وَفِي هذا} “Ve bunda” yani Kur'an'da [ifadesidir]. Bu lafız, "Zamir İbrahim'e aittir" diyen kimsenin görüşünü zayıflatmaktadır.
وهذه التسمية تؤول وتكون عاقبتها أن تتصف أمة الإسلام بالوسطية والاعتدال، عند جميع الأمم، فتتأهل أن يكون الرسول محمد ﷺ شهيدا على أمته بتبليغها ما
Bu isimlendirmenin gayesi ve neticesi, İslam ümmetinin bütün ümmetler nezdinde vasatlık (orta yol) ve itidal ile nitelenmesidir; böylece Resul Muhammed sallallâhu aleyhi ve sellem, kendilerine gönderilen vahyi onlara tebliğ ettiğine dair ümmetine şahit olmaya ehil kılınır;
أرسل به إليهم، وليكون المسلمون شهداء على الناس في أن الرسل بلّغتهم رسالة ربهم، وشهادة الرسول على أمته علة في الحكم وهو تسميتها أمة مسلمة. وقبول شهادة المسلمين على غيرهم فيه تشريف للأمة.
Müslümanlar da peygamberlerin Rablerinin risaletini kendilerine tebliğ ettiğine dair insanlar üzerine şahitler olsunlar. Resulün ümmetine şahitliği, hükümdeki –yani onun Müslüman ümmet olarak adlandırılmasındaki– illettir. Müslümanların başkaları hakkındaki şahitliğinin kabul edilmesi de ümmet için bir şereflendirmedir.
وإذا كانت الأمة الإسلامية لها هذه المكانة، فعلى المؤمنين مقابلة هذه النعمة الجليلة بشكرها، وشكرها بإقامة الصلاة وأدائها تامة الأركان والشرائط بخشوع كامل، وخضوع تام لله، وإيتاء الزكاة التي هي طهرة للنفس والمال، والاعتصام بالله، أي الثقة به والالتجاء إليه، والاستعانة بقوته الفائقة على دفع كل مكروه، وهو ناصركم على من يعاديكم، فنعم المولى، أي الحافظ والناصر والمالك والخالق، المتولي أمور الخلائق، ونعم الناصر المعين وهو الله تعالى.
İslam ümmeti böylesi bir konuma sahip olduğuna göre müminlerin bu yüce nimeti şükürle karşılamaları gerekir. O'nun şükrü; rükünleri ve şartları tastamam olarak, tam bir huşu ve Allah'a tam bir boyun eğişle namazı dosdoğru kılmak ve yerine getirmek, nefis ve mal için bir arınma olan zekâtı vermek, Allah'a sımsıkı sarılmak –yani O'na güvenmek, O'na sığınmak ve her türlü kötülüğü savuşturmak için O'nun üstün kudretinden yardım dilemektir; O size düşmanlık edenlere karşı yardımcınızdır–; O ne güzel Mevlâ'dır –yani mahlukatın işlerini üstlenen koruyucu, yardımcı, Mâlik ve Yaratıcıdır– ve ne güzel yardımcı ve destekçidir ki O da Allah Teâlâ'dır.