أظننتم أنما خلقناكم عبثا، أي لعبا وباطلا، بلا قصد كريم، ولا غاية معينة؟! وهل ظننتم أنكم لا تعودون إلينا في الآخرة للحساب والجزاء؟! وهذا هو الأمر الثالث الدال على تفرد الله بالحساب. لقد تنزه الله صاحب الملك الواسع، الثابت الذي لا يتغير ولا يزول، أن يخلق شيئا عبثا، فإنه سبحانه الملك الحق المنزه عن ذلك، وهو ذو العرش العظيم البهي، الشامل في تدبيره نظام الكون الرحيب.
"Sizi yüce bir gaye ve belirli bir maksat olmaksızın abes yere, yani bir oyun ve boşluk olsun diye mi yarattığımızı zannettiniz?! Ve hesap ile ceza için ahirette bize döndürülmeyeceğinizi mi sandınız?!" İşte bu, hesabın yalnızca Allah'a ait olduğunu gösteren üçüncü husustur. Değişmeyen ve yok olmayan geniş mülkün sahibi olan Allah, herhangi bir şeyi abes yere yaratmaktan münezzehtir; zira O Sübhânehu, bundan münezzeh olan Hak Padişahtır. O, engin kâinat nizamını sevk ve idaresi altına alan, azametli ve pek yüce Arş'ın sahibidir.
ثم توعد الله جلت قدرته عبدة الأوثان: بأنه من يعبد إلها آخر مع الله دون حجة ولا دليل، فحسابه عند الله، إنه لا يفوز الكفار بشيء من النعيم وإنما مصيرهم إلى الجحيم، وهذا تأكيد أن الكافر لا يبلغ أمنيته، ولا ينجح سعيه.
Sonra kudreti yüce olan Allah putperestleri tehdit etti: Kim hiçbir delil ve kanıtı olmaksızın Allah ile beraber başka bir ilaha ibadet ederse, onun hesabı Allah katındadır. Kâfirler hiçbir nimet kazanamazlar, aksine onların varacağı yer cehennemdir; bu da kâfirin arzusuna ulaşamayacağının ve çabasının başarıya ermeyeceğinin bir teyididir.
وقل أيها النبي الرسول: يا رب اغفر لي ذنوبي واستر عيوبي، وارحمني بقبول توبتي، ونجّني من العذاب الأليم، فإنك صاحب المغفرة الشاملة والرحمة الواسعة.
Ey Peygamber ve Resul, şöyle de: "Rabbim! Günahlarımı bağışla, kusurlarımı ört, tevbemi kabul ederek bana merhamet et ve beni elem verici azaptan kurtar; zira sen kuşatıcı mağfiretin ve engin rahmetin sahibisin."
وأمر رسول الله ﷺ بالدعاء بالمغفرة والرحمة وذكر الله بأنه
Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e mağfiret ve rahmet için dua etmesi ve Allah'ı
أرحم الراحمين: تعليم لأمته، وإرشاد إلى أن الرحمة الحقيقية والشاملة إنما هي لله سبحانه، وما رحمة كل راحم بغيره إلا جزء من مائة من رحمة الله تعالى، فإن الله تعالى أنزل ووزّع في العالم رحمة واحدة، وأمسك عنده تسعة وتسعين.
merhametlilerin en merhametlisi olarak anması emredilmiştir; bu, ümmetine bir öğretim ve gerçek, kuşatıcı rahmetin yalnızca Allah Sübhânehu'ya ait olduğuna bir irşattır. Merhamet eden her bir kimsenin başkasına gösterdiği merhamet, Yüce Allah'ın rahmetinin sadece yüzde biridir. Çünkü Yüce Allah âleme tek bir rahmet indirip dağıtmış, doksan dokuzunu ise katında tutmuştur.
أخرج البخاري ومسلم وأحمد والترمذي وابن ماجه والدارمي عن أبي هريرة، قال: سمعت رسول الله ﷺ يقول: «إن الله خلق الرحمة يوم خلقها مائة رحمة، فأمسك عنده تسعا وتسعين رحمة، وأرسل في خلقه كلّهم رحمة واحدة، فلو يعلم الكافر بكل الذي عند الله من الرحمة لم ييأس من الجنة، ولو يعلم المؤمن بكل الذي عند الله من العذاب، لم يأمن من النار» .
Buhârî, Müslim, Ahmed, Tirmizî, İbn Mâce ve Dârimî, Ebû Hüreyre'den rivayet etmişlerdir; o şöyle demiştir: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in şöyle buyurduğunu işittim: «Allah rahmeti yarattığı gün yüz rahmet olarak yarattı. Doksan dokuz rahmeti kendi katında tuttu ve bütün yaratılmışlarına bir tek rahmet gönderdi. Şayet kâfir, Allah katındaki rahmetin tamamını bilseydi cennetten asla ümit kesmezdi; şayet mümin de Allah katındaki azabın tamamını bilseydi cehennemden asla emin olmazdı.»