Hileler Kitabı

El-Buhari · Sahih-i Buhari (Standart Arapça Metin) · Türkçe çeviri

6980. Hadis

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ مَيْسَرَةَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ الشَّرِيدِ، عَنْ أَبِي رَافِعٍ، قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْجَارُ أَحَقُّ بِصَقَبِهِ ‏"‏‏.‏ وَقَالَ بَعْضُ النَّاسِ إِنِ اشْتَرَى دَارًا بِعِشْرِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ، فَلاَ بَأْسَ أَنْ يَحْتَالَ حَتَّى يَشْتَرِيَ الدَّارَ بِعِشْرِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ، وَيَنْقُدَهُ تِسْعَةَ آلاَفِ دِرْهَمٍ وَتِسْعَمِائَةَ دِرْهَمٍ وَتِسْعَةً وَتِسْعِينَ، وَيَنْقُدَهُ دِينَارًا بِمَا بَقِيَ مِنَ الْعِشْرِينَ الأَلْفَ، فَإِنْ طَلَبَ الشَّفِيعُ أَخَذَهَا بِعِشْرِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ، وَإِلاَّ فَلاَ سَبِيلَ لَهُ عَلَى الدَّارِ، فَإِنِ اسْتُحِقَّتِ الدَّارُ، رَجَعَ الْمُشْتَرِي عَلَى الْبَائِعِ بِمَا دَفَعَ إِلَيْهِ، وَهْوَ تِسْعَةُ آلاَفِ دِرْهَمٍ وَتِسْعُمِائَةٍ وَتِسْعَةٌ وَتِسْعُونَ دِرْهَمًا وَدِينَارٌ، لأَنَّ الْبَيْعَ حِينَ اسْتُحِقَّ انْتَقَضَ الصَّرْفُ فِي الدِّينَارِ، فَإِنْ وَجَدَ بِهَذِهِ الدَّارِ عَيْبًا وَلَمْ تُسْتَحَقَّ، فَإِنَّهُ يَرُدُّهَا عَلَيْهِ بِعِشْرِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ‏.‏ قَالَ فَأَجَازَ هَذَا الْخِدَاعَ بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ وَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لاَ دَاءَ وَلاَ خِبْثَةَ وَلاَ غَائِلَةَ ‏"‏‏.‏

Ebu Nuaym bize tahdis etti, Süfyan bize tahdis etti; İbrahim b. Meysere’den; Amr b. eş-Şerid’den; Ebu Rafi’den [naklederek]. Dedi ki: Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Komşu, yakınlığı sebebiyle (şuf'a hakkına) daha layıktır.” Bazı insanlar dedi ki: “Eğer bir evi yirmi bin dirheme satın alırsa, evi yirmi bin dirheme satın almak (üzere) hile yapmasında (şöyle ki); ona dokuz bin dokuz yüz doksan dokuz dirhem ve yirmi binden kalan miktar karşılığında bir dinar peşin ödemesinde bir beis yoktur. Eğer şuf'a sahibi (evi) talep ederse, onu yirmi bin dirheme alır. Aksi takdirde ev üzerinde bir hakkı (yolu) kalmaz. Eğer ev (başkası tarafından) hak edilirse (istihkak davası kazanılırsa), alıcı satıcıya ödediği miktarı —ki o dokuz bin dokuz yüz doksan dokuz dirhem ve bir dinardır— rücu eder (geri alır). Çünkü satış hak edildiği (bozulduğu) zaman, dinar üzerindeki sarf (bozdurma işlemi) da bozulur (hükümsüz kalır). Eğer bu evde bir ayıp bulur da (ev başkası tarafından) hak edilmezse, onu yirmi bin dirhem karşılığında ona (satıcıya) iade eder.” (Buhari) dedi ki: O (bu hileyi öneren kişi), Müslümanlar arasında bu aldatmayı caiz gördü. Oysa Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem (satışta): “Hastalık yok, kötülük (huysuzluk) yok, hıyanet (kaçma vb.) yok” buyurmuştur.