2883. Hadis
حَدَّثَنَا الْعَبَّاسُ بْنُ الْوَلِيدِ بْنِ مَزْيَدٍ، أَخْبَرَنِي أَبِي، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، حَدَّثَنِي حَسَّانُ بْنُ عَطِيَّةَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ شُعَيْبٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، أَنَّ الْعَاصَ بْنَ وَائِلٍ، أَوْصَى أَنْ يُعْتَقَ، عَنْهُ مِائَةُ رَقَبَةٍ فَأَعْتَقَ ابْنُهُ هِشَامٌ خَمْسِينَ رَقَبَةً فَأَرَادَ ابْنُهُ عَمْرٌو أَنْ يَعْتِقَ عَنْهُ الْخَمْسِينَ الْبَاقِيَةَ فَقَالَ حَتَّى أَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبِي أَوْصَى بِعِتْقِ مِائَةِ رَقَبَةٍ وَإِنَّ هِشَامًا أَعْتَقَ عَنْهُ خَمْسِينَ وَبَقِيَتْ عَلَيْهِ خَمْسُونَ رَقَبَةً أَفَأُعْتِقُ عَنْهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّهُ لَوْ كَانَ مُسْلِمًا فَأَعْتَقْتُمْ عَنْهُ أَوْ تَصَدَّقْتُمْ عَنْهُ أَوْ حَجَجْتُمْ عَنْهُ بَلَغَهُ ذَلِكَ " .
el-Abbâs b. el-Velîd b. Mezyed bize bildirdi; babası bana bildirdi; el-Evzâî bize anlattı; Hassân b. Atiyye bana anlattı; Amr b. Şuayb’dan; babasından; o da dedesinden -naklettiğine göre- el-Âs b. Vâil (ölürken) yüz köle azat edilmesini vasiyet etmişti. Oğlu Hişâm onun adına elli köle azat etti. (Diğer) oğlu Amr da geri kalan elli köleyi azat etmek istedi ancak: “Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem’e sormadan (bu işi yapmayayım)” dedi. Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem’e gelerek: “Yâ Resûlallah! Babam yüz köle azat edilmesini vasiyet etmişti. Hişâm onun adına elli tanesini azat etti; geriye elli köle kaldı. Onun adına (kalanları da) azat edeyim mi?” dedi. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Eğer o Müslüman olsaydı da siz onun adına (köle) azat etseydiniz veya sadaka verseydiniz yahut hac yapsaydınız, (sevabı) ona ulaşırdı.”