361. Hadis
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّهُ قَالَ خَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ فَصَلَّى بِنَا قَاعِدًا فَصَلَّيْنَا مَعَهُ قُعُودًا ثُمَّ انْصَرَفَ فَقَالَ " إِنَّمَا الإِمَامُ أَوْ إِنَّمَا جُعِلَ الإِمَامُ لِيُؤْتَمَّ بِهِ فَإِذَا كَبَّرَ فَكَبِّرُوا وَإِذَا رَكَعَ فَارْكَعُوا وَإِذَا رَفَعَ فَارْفَعُوا وَإِذَا قَالَ سَمِعَ اللَّهُ لِمَنْ حَمِدَهُ فَقُولُوا رَبَّنَا وَلَكَ الْحَمْدُ وَإِذَا سَجَدَ فَاسْجُدُوا وَإِذَا صَلَّى قَاعِدًا فَصَلُّوا قُعُودًا أَجْمَعُونَ " . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ عَائِشَةَ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَجَابِرٍ وَابْنِ عُمَرَ وَمُعَاوِيَةَ . قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ أَنَسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَرَّ عَنْ فَرَسٍ فَجُحِشَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَقَدْ ذَهَبَ بَعْضُ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى هَذَا الْحَدِيثِ مِنْهُمْ جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَأُسَيْدُ بْنُ حُضَيْرٍ وَأَبُو هُرَيْرَةَ وَغَيْرُهُمْ . وَبِهَذَا الْحَدِيثِ يَقُولُ أَحْمَدُ وَإِسْحَاقُ . وَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِذَا صَلَّى الإِمَامُ جَالِسًا لَمْ يُصَلِّ مَنْ خَلْفَهُ إِلاَّ قِيَامًا فَإِنْ صَلَّوْا قُعُودًا لَمْ تُجْزِهِمْ . وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ .
Bize Kuteybe anlattı; bize Leys anlattı; İbn Şihâb’dan; Enes b. Mâlik’ten; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem bir attan düştü ve sağ tarafı (veya derisi) sıyrıldı. Bize oturarak namaz kıldırdı; biz de onunla beraber oturarak namaz kıldık. Sonra (namazdan) ayrılınca şöyle buyurdu: “İmam ancak kendisine uyulmak için vardır (veya kılınmıştır). O tekbir getirince siz de tekbir getirin; o rükû edince siz de rükû edin; o (başını) kaldırınca siz de kaldırın; o ‘semiallâhu limen hamideh’ deyince siz ‘rabbena ve leke’l-hamd’ deyin; o secde edince siz de secde edin; o oturarak namaz kılarsa siz de topluca oturarak namaz kılın.” Dedi ki: Bu konuda Âişe, Ebû Hureyre, Câbir, İbn Ömer ve Muâviye’den de [hadis] vardır. Ebû Îsâ dedi ki: Enes hadisi -ki o Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem’in attan düşüp yaralanmasıdır- hasen sahih bir hadistir. Nebi sallallâhu aleyhi ve sellem’in ashabından bazıları -Câbir b. Abdullah, Üseyd b. Hudayr, Ebû Hureyre ve başkaları bunlardandır- bu hadise gitmişlerdir (bununla amel etmişlerdir). Ahmed ve İshak da bu hadisle söylerler (bunu görüş edinirler). İlim ehlinden bazıları ise şöyle demişlerdir: “İmam oturarak kıldığı zaman arkasındakiler ancak ayakta kılarlar. Eğer oturarak kılarlarsa (namazları) onlar için caiz olmaz (geçerli sayılmaz).” Bu, Süfyan es-Sevrî, Mâlik b. Enes, İbnü’l-Mübarek ve Şâfiî’nin görüşüdür.