Binûn

İnsanlar Hakkındaki Hükümleri Zâhire Göre Uygulama ve İç Yüzlerini Yüce Allah'a Bırakma Bâbı

Kaynak: Riyâzü's-Sâlihîn · İmam Nevevî · Riyâzü's-Sâlihîn (Fahl tahkiki) · Türkçe çeviri

390. Hadis

وعن ابن عمر رضي الله عنهما : أنَّ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( أُمِرْتُ أنْ أُقَاتِلَ النَّاسَ حَتَّى يَشْهَدُوا أنْ لاَ إلهَ إلاَّ الله ، وَأنَّ مُحَمَّداً رَسُول الله ، وَيُقيمُوا الصَّلاةَ ، وَيُؤتُوا الزَّكَاةَ ، فَإِذَا فَعَلُوا ذلِكَ عَصَمُوا مِنِّي دِمَاءهُمْ وَأمْوَالَهُمْ إلاَّ بحَقِّ الإسْلاَمِ ، وَحِسَابُهُمْ عَلَى الله تَعَالَى )) مُتَّفَقٌ عَلَيهِ .

İbn Ömer radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “İnsanlar Allah'tan başka ilâh olmadığına ve Muhammed'in Allah'ın Resûlü olduğuna şahitlik edinceye, namazı kılıncaya ve zekâtı verinceye kadar onlarla savaşmakla emrolundum. Bunları yaptıkları takdirde, İslâm'ın hakkı hariç, kanlarını ve mallarını benden korumuş olurlar. Hesapları ise Yüce Allah'a aittir.” Müttefekun aleyh.

391. Hadis

وعن أَبي عبدِ الله طارِق بن أشَيْم رضي الله عنه، قَالَ : سَمِعْتُ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( مَنْ قالَ لاَ إلهَ إلاَّ الله ، وَكَفَرَ بما يُعْبَدُ مِنْ دُونِ اللهِ ، حَرُمَ مَالُهُ وَدَمُهُ ، وَحِسَابُهُ عَلَى الله تَعَالَى )) رواه مسلم .

Ebû Abdullah Târık b. Eşyem radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Kim ‘Lâ ilâhe illallah’ der ve Allah'tan başka tapılan şeyleri inkâr ederse malı ve kanı haram (dokunulmaz) olur. Hesabı ise Yüce Allah'a aittir.” Müslim rivayet etmiştir.

392. Hadis

وعن أَبي معبد المقداد بن الأسْود رضي الله عنه ، قَالَ : قُلْتُ لرسول الله صلى الله عليه وسلم : أرَأيْتَ إنْ لَقِيتُ رَجُلاً مِنَ الكُفَّارِ ، فَاقْتتَلْنَا ، فَضَرَبَ إحْدَى يَدَيَّ بِالسَّيْفِ ، فَقَطَعَها ، ثُمَّ لاذَ مِنِّي بِشَجَرَةٍ ، فَقَالَ : أسْلَمْتُ لِلهِ ، أأقْتُلُهُ يَا رَسُول الله بَعْدَ أنْ قَالَهَا ؟ فَقَالَ : (( لا تَقْتُلهُ )) فَقُلْتُ : يَا رَسُول الله ، قَطَعَ إحْدَى يَدَيَّ ، ثُمَّ قَالَ ذلِكَ بَعْدَ مَا قَطَعَهَا ؟! فَقَالَ : (( لا تَقتُلْهُ ، فإنْ قَتَلْتَهُ فَإنَّهُ بِمَنْزِلَتِكَ قَبْلَ أنْ تَقْتُلَهُ ، وَإنَّكَ بِمَنْزِلَتِهِ قَبْلَ أنْ يَقُولَ كَلِمَتَهُ التي قَالَ )) مُتَّفَقٌ عَلَيهِ . ومعنى (( أنه بمنـزلتك )) أي : معصوم الدم محكوم بإسلامه . ومعنى (( أنك بمنـزلته )) أي : مباح الدمِ بالقصاص لورثتهِ لا أنه بمنـزلته في الكفر ، والله أعلم .

Ebû Ma'bed el-Mikdâd b. el-Esved radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e dedim ki: ‘Ne dersiniz; kâfirlerden bir adamla karşılaşsam da çarpışsak, o kılıçla ellerimden birine vurup onu kesse, sonra da benden kaçıp bir ağacın arkasına sığınsa ve: ‘Allah'a teslim oldum [Müslüman oldum]’ dese; ey Allah'ın Resûlü, bu sözü söyledikten sonra onu öldüreyim mi?’ Resûlullah: “Onu öldürme!” buyurdu. Ben: ‘Ey Allah'ın Resûlü! O benim ellerimden birini kesti; üstelik bu sözü elimi kestikten sonra söyledi!’ dedim. Bunun üzerine şöyle buyurdu: “Onu öldürme! Eğer onu öldürürsen, şüphesiz o, kendisini öldürmenden önceki senin durumuna geçer; sen de onun o söylediği sözü söylemeden önceki durumuna düşersin.” Müttefekun aleyh. “O senin durumuna geçer” sözünün anlamı şudur: Müslüman olduğuna hükmedilerek kanı dokunulmaz olur. “Sen de onun durumuna düşersin” sözünün anlamı ise şudur: Mirasçıları için kısas yoluyla kanı mubah olur; yoksa küfür bakımından onun durumuna düşer demek değildir. Allah en iyisini bilir.

393. Hadis

وعن أُسَامة بن زيدٍ رضي الله عنهما ، قَالَ : بعثنا رَسُول الله صلى الله عليه وسلم إِلَى الْحُرَقَةِ مِنْ جُهَيْنَةَ فَصَبَّحْنَا القَوْمَ عَلَى مِيَاهِهِمْ ، وَلَحقْتُ أنَا وَرَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ رَجُلاً مِنْهُمْ ، فَلَمَّا غَشَيْنَاهُ ، قَالَ : لاَ إلهَ إلاَّ الله ، فَكفَّ عَنْهُ الأَنْصَاري ، وطَعَنْتُهُ برُمْحِي حَتَّى قَتَلْتُهُ ، فَلَمَّا قَدِمْنَا المَدِينَةَ ، بَلَغَ ذلِكَ النَّبيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لِي : (( يَا أُسَامَة ، أقَتَلْتَهُ بَعْدَ مَا قَالَ لا إلهَ إلاَّ اللهُ ؟! )) قُلْتُ : يَا رَسُول الله ، إِنَّمَا كَانَ متعوِّذاً ، فَقَالَ : (( أقَتَلْتَهُ بَعْدَ مَا قَالَ لا إلهَ إلاَّ اللهُ ؟! )) فما زَالَ يُكَرِّرُهَا عَلَيَّ حَتَّى تَمنْيَّتُ أنِّي لَمْ أكُنْ أسْلَمْتُ قَبْلَ ذلِكَ اليَوْمِ . مُتَّفَقٌ عَلَيهِ . وفي رواية : فَقَالَ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم : (( أقالَ : لا إلهَ إلاَّ اللهُ وقَتَلْتَهُ ؟! )) قُلْتُ : يَا رَسُول الله ، إِنَّمَا قَالَهَا خَوْفاً مِن السِّلاحِ ، قَالَ : (( أَفَلاَ شَقَقْتَ عَنْ قَلْبِهِ حَتَّى تَعْلَمَ أَقَالَهَا أمْ لا ؟! )) فمَا زَالَ يُكَرِّرُهَا حَتَّى تَمَنَّيْتُ أنِّي أسْلَمْتُ يَوْمَئذٍ . (( الحُرَقَةُ )) بضم الحاءِ المهملة وفتح الراءِ : بَطْنٌ مِنْ جُهَيْنَةَ : القَبِيلةُ المَعْرُوفَةُ . وقوله : (( مُتَعَوِّذاً )) : أيْ مُعْتَصِماً بِهَا مِنَ القَتْلِ لاَ معْتَقِداً لَهَا .

Üsâme b. Zeyd radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem bizi Cüheyne kabilesinin Huraka koluna gönderdi. Sabah vakti su başlarında o topluluğa baskın yaptık. Ben ve ensardan bir adam, onlardan birine yetiştik. Kendisini kıskıvrak yakaladığımızda adam: ‘Lâ ilâhe illallah’ dedi. Ensarî ondan elini çekti, ben ise mızrağımla vurup onu öldürdüm. Medine'ye döndüğümüzde bu haber Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'e ulaştı. Bana: “Ey Üsâme! ‘Lâ ilâhe illallah’ dedikten sonra mı onu öldürdün?!” buyurdu. Ben: ‘Ey Allah'ın Resûlü! O sadece canını kurtarmak için bunu söyledi’ dedim. Yine: “‘Lâ ilâhe illallah’ dedikten sonra mı onu öldürdün?!” buyurdu. Bunu bana o kadar tekrar etti ki, o günden önce Müslüman olmamış olmayı [ilk defa o gün Müslüman olmayı] temenni ettim. Müttefekun aleyh. Bir başka rivayette şöyledir: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem: “O ‘Lâ ilâhe illallah’ dedi ve sen onu öldürdün mü?!” buyurdu. Ben: ‘Ey Allah'ın Resûlü! O bunu sadece silahtan korktuğu için söyledi’ dedim. Buyurdu ki: “Kalbini yarıp baktın mı ki bunu [korkudan mı] söyleyip söylemediğini bilesin?!” Bunu o kadar tekrar etti ki, ilk defa o gün Müslüman olmuş olmayı temenni ettim. Noktasız hâ'nın ötresi ve râ'nın üstünü ile okunan el-Huraka (الحُرَقَةُ), bilinen Cüheyne kabilesinin bir koludur. Müte'avvizen (مُتَعَوِّذاً) sözü ise, “o kelimeye inanarak değil, öldürülmekten korunmak için ona sığınarak” demektir.

394. Hadis

وعن جندب بن عبد الله رضي الله عنه : أنَّ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم بَعَثَ بَعْثاً مِنَ المُسْلِمينَ إِلَى قَومٍ مِنَ المُشرِكينَ ، وَأنَّهُمْ التَقَوْا ، فَكَانَ رَجُلٌ مِنَ المُشْركينَ إِذَا شَاءَ أنْ يَقْصِدَ إِلَى رَجُل مِنَ المُسْلِمينَ قَصَدَ لَهُ فَقَتَلَهُ ، وَأنَّ رَجُلاً مِنَ المُسْلِمِينَ قَصَدَ غَفْلَتَهُ . وَكُنَّا نتحَدَّثُ أنَّهُ أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ ، فَلَمَّا رَفَعَ عَلَيهِ السَّيفَ ، قَالَ : لا إلهَ إلاَّ اللهُ ، فَقَتَلهُ ، فَجَاءَ البَشيرُ إِلَى رَسُول الله صلى الله عليه وسلم فَسَألَهُ وَأخبَرَهُ ، حَتَّى أخْبَرَهُ خَبَرَ الرَّجُلِ كَيْفَ صَنَعَ ، فَدَعَاهُ فَسَألَهُ ، فَقَالَ : (( لِمَ قَتَلْتَهُ ؟ )) فَقَالَ : يَا رَسُول اللهِ ، أوْجَعَ في المُسلِمِينَ ، وَقَتَلَ فُلاناً وفلاناً ، وسمى لَهُ نَفراً ، وَإنِّي حَمَلْتُ عَلَيهِ ، فَلَمَّا رَأى السَّيفَ ، قَالَ : لا إلهَ إلاَّ اللهُ . قَالَ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم : (( أقَتَلْتَهُ ؟ )) قَالَ : نَعَمْ . قَالَ : (( فَكَيفَ تَصْنَعُ بلاَ إلهَ إلاَّ اللهُ ، إِذَا جَاءتْ يَوْمَ القِيَامَةِ ؟ )) قَالَ : يَا رَسُول الله ، اسْتَغْفِرْ لِي . قَالَ : (( وكَيفَ تَصْنَعُ بِلا إلهَ إلاَّ الله إِذَا جَاءتْ يَوْمَ القِيَامَةِ ؟ )) فَجَعَلَ لاَ يَزِيدُ عَلَى أنْ يَقُولَ : (( كَيفَ تَصْنَعُ بِلا إلهَ إلاَّ الله إِذَا جَاءتْ يَوْمَ القِيَامَةِ )) رواه مسلم .

Cündüb b. Abdullah radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem Müslümanlardan bir birliği müşriklerden bir topluluğa gönderdi ve bunlar karşılaştılar. Müşriklerden bir adam, Müslümanlardan kimi gözüne kestirse üzerine yürüyor ve onu öldürüyordu. Müslümanlardan biri de onun dalgın bir anını kolladı. Biz o kişinin Üsâme b. Zeyd olduğunu konuşurduk. Üzerine kılıcı kaldırdığında müşrik: ‘Lâ ilâhe illallah’ dedi; fakat [Üsâme] onu öldürdü. Müjdeci Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e geldi. [Resûlullah] ona durumu sordu, o da anlattı; sonunda o adamın ne yaptığını da kendisine haber verdi. Bunun üzerine [Resûlullah] onu çağırıp sordu ve: “Onu niçin öldürdün?” buyurdu. O da: ‘Ey Allah'ın Resûlü! Müslümanların canını çok yaktı, filanı ve filanı öldürdü’ diyerek birkaç kişinin adını saydı ve: ‘Ben de üzerine saldırdım; kılıcı görünce: Lâ ilâhe illallah, dedi’ diye ekledi. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem: “Onu öldürdün mü?” buyurdu. O: ‘Evet’ dedi. [Resûlullah]: “Kıyamet günü ‘Lâ ilâhe illallah’ kelimesi [davacı olarak] geldiği zaman ne yapacaksın?” buyurdu. O: ‘Ey Allah'ın Resûlü, benim için bağışlanma dile’ dedi. [Resûlullah]: “Kıyamet günü ‘Lâ ilâhe illallah’ kelimesi geldiği zaman ne yapacaksın?” buyurdu. Artık: “Kıyamet günü ‘Lâ ilâhe illallah’ kelimesi geldiği zaman ne yapacaksın?” buyurmaktan başka bir şey söylemez oldu. Müslim rivayet etmiştir.

395. Hadis

وعن عبد الله بن عتبة بن مسعود ، قَالَ : سَمِعْتُ عمر بن الخطاب رضي الله عنه ، يقولُ : إنَّ نَاساً كَانُوا يُؤْخَذُونَ بِالوَحْيِ في عَهْدِ رَسُول الله صلى الله عليه وسلم ، وَإنَّ الوَحْيَ قَدِ انْقَطَعَ ، وإِنَّمَا نَأخُذُكُمُ الآن بما ظَهَرَ لَنَا مِنْ أعمَالِكُمْ ، فَمَنْ أظْهَرَ لَنَا خَيْراً أمَّنَّاهُ وَقَرَّبْنَاهُ ، وَلَيْسَ لَنَا مِنْ سَرِيرَتِهِ شَيْء ، اللهُ يُحَاسِبُهُ فِي سَرِيرَتِهِ ، وَمَنْ أظْهَرَ لَنَا سُوءاً لَمْ نَأمَنْهُ وَلَمْ نُصَدِّقْهُ وَإنْ قَالَ : إنَّ سَرِيرَتَهُ حَسَنَةٌ . رواه البخاري .

Abdullah b. Utbe b. Mes'ûd'dan rivayet edildi; dedi ki: Ömer b. el-Hattâb radıyallâhu anh'ı şöyle derken işittim: “Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem döneminde insanlar vahiy ile hesaba çekilirdi. Artık vahiy kesilmiştir. Şimdi biz sizi ancak amellerinizden bize görünen kısmıyla hesaba çekeriz. Kim bize bir hayır gösterirse onu güvende kılar ve kendimize yaklaştırırız; onun iç dünyasından bize bir şey düşmez, iç dünyasından dolayı onu Allah hesaba çeker. Kim de bize bir kötülük gösterirse, iç dünyasının iyi olduğunu söylese bile ona güvenmez ve onu doğrulamayız.” Buhârî rivayet etmiştir.