Binûn

Zikrin Fazileti ve Ona Teşvik Bâbı

Kaynak: Riyâzü's-Sâlihîn · İmam Nevevî · Riyâzü's-Sâlihîn (Fahl tahkiki) · Türkçe çeviri

1408. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه قَالَ : قَالَ رسُولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( كَلِمَتَانِ خَفِيفَتَانِ عَلَى اللِّسَانِ ، ثَقِيلَتَانِ فِي المِيزَانِ ، حَبِيبَتَانِ إِلَى الرَّحْمانِ : سُبْحَانَ اللهِ وَبِحَمْدِهِ ، سُبْحَانَ اللهِ العظيمِ )) . متفقٌ عَلَيْهِ .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Dilde hafif, mizanda ağır, Rahmân'a sevimli gelen iki söz vardır: ‘Sübhânallâhi ve bihamdihî, sübhânallâhi'l-azîm’ (Allah'ı hamdiyle tesbih ederim, yüce Allah'ı tesbih ederim).” Müttefekun aleyh.

1409. Hadis

وعنه رضي الله عنه قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( لأَنْ أَقُولَ : سُبْحَانَ اللهِ ؛ وَالحَمْدُ للهِ ؛ وَلاَ إلهَ إِلاَّ اللهُ ، وَاللهُ أكْبَرُ ، أَحَبُّ إلَيَّ مِمَّا طَلَعَتْ عَلَيْهِ الشَّمْسُ )) . رواه مسلم .

Yine ondan radıyallâhu anh rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “‘Sübhânallâh, elhamdülillâh, lâ ilâhe illallâh ve Allâhu ekber’ (Allah'ı tesbih ederim, hamd Allah'adır, Allah'tan başka ilâh yoktur ve Allah en büyüktür) demem, bana üzerine güneşin doğduğu her şeyden daha sevimlidir.” Müslim rivayet etmiştir.

1410. Hadis

وعنه : أنَّ رسُولَ الله صلى الله عليه وسلم قَالَ : (( مَنْ قَالَ لا إلهَ إِلاَّ اللهُ وَحْدَهُ لاَ شَريكَ لَهُ ، لَهُ المُلْكُ وَلَهُ الحَمْدُ ؛ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ، في يَوْمٍ مِئَةَ مَرَّةٍ كَانَتْ لَهُ عَدْلَ عَشْرِ رِقَابٍ وكُتِبَتْ لَهُ مِئَةُ حَسَنَةٍ ، وَمُحِيَتْ عَنْهُ مِئَةُ سَيِّئَةٍ ، وَكَانَتْ لَهُ حِرْزاً مِنَ الشَّيْطَانِ يَوْمَهُ ذَلِكَ حَتَّى يُمْسِي ، وَلَمْ يَأتِ أَحَدٌ بِأَفْضَلَ مِمَّا جَاءَ بِهِ إِلاَّ رَجُلٌ عَمِلَ أكْثَرَ مِنْهُ )) . وقال : (( مَنْ قَالَ سُبْحَانَ الله وَبِحَمْدِهِ ، في يَوْمٍ مِئَةَ مَرَّةٍ ، حُطَّتْ خَطَايَاهُ ، وَإنْ كَانَتْ مِثْلَ زَبَدِ البَحْرِ )) . متفقٌ عَلَيْهِ .

Yine ondan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim bir günde yüz defa ‘Lâ ilâhe illallâhu vahdehû lâ şerîke leh, lehü'l-mülkü ve lehü'l-hamdü ve hüve alâ külli şey'in kadîr’ (Allah'tan başka ilâh yoktur, O tektir, ortağı yoktur, mülk O'nundur, hamd O'nadır ve O her şeye kadirdir) derse, bu kendisi için on köle azat etmeye denk olur; kendisine yüz hasene (iyilik sevabı) yazılır, yüz günahı silinir ve o gün akşamlayıncaya kadar bu onun için şeytana karşı bir sığınak olur. Ondan daha fazlasını yapan kimse dışında hiç kimse onun getirdiğinden daha faziletli bir amel getiremez.” Yine şöyle buyurdu: “Kim bir günde yüz defa ‘Sübhânallâhi ve bihamdihî’ (Allah'ı hamdiyle tesbih ederim) derse, günahları deniz köpüğü kadar bile olsa dökülür.” Müttefekun aleyh.

1411. Hadis

وعن أَبي أيوب الأنصاريِّ رضي الله عنه ، عن النَّبيِّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَنْ قَالَ لا إلَهَ إِلاَّ اللهُ وَحْدَهُ لا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ المُلْكُ ؛ وَلَهُ الحَمْدُ ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ، عَشْرَ مَرَّاتٍ . كَانَ كَمَنْ أعْتَقَ أرْبَعَةَ أنْفُسٍ منْ وَلَدِ إسْمَاعِيلَ )) . متفقٌ عَلَيْهِ .

Ebû Eyyûb el-Ensârî radıyallâhu anh'den, Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edildi; şöyle buyurdu: “Kim on defa ‘Lâ ilâhe illallâhu vahdehû lâ şerîke leh, lehü'l-mülkü ve lehü'l-hamdü ve hüve alâ külli şey'in kadîr’ derse, İsmâil evlâdından dört can azat etmiş gibi olur.” Müttefekun aleyh.

1412. Hadis

وعن أَبي ذَرٍّ رضي الله عنه قَالَ : قَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( ألاَ أُخْبِرُكَ بِأَحَبِّ الكَلاَمِ إِلَى اللهِ ؟ إنَّ أَحَبَّ الكَلاَمِ إِلَى اللهِ : سُبْحَانَ اللهِ وَبِحَمْدِهِ )) . رواه مسلم .

Ebû Zer radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Sana Allah'a en sevimli gelen sözü haber vereyim mi? Şüphesiz Allah'a en sevimli gelen söz ‘Sübhânallâhi ve bihamdihî’ (Allah'ı hamdiyle tesbih ederim) sözüdür.” Müslim rivayet etmiştir.

1413. Hadis

وعن أَبي مالك الأشعري رضي الله عنه قَالَ : قَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( الطُّهُورُ شَطْرُ الإيمانِ ، وَالحَمْدُ للهِ تَمْلأُ المِيزَانَ ، وَسُبْحَانَ اللهِ وَالحَمْدُ للهِ تَمْلآنِ – أَوْ تَمْلأُ – مَا بَيْنَ السَّمَاوَاتِ وَالأرْضِ )) . رواه مسلم .

Ebû Mâlik el-Eş'arî radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Temizlik imanın yarısıdır. ‘Elhamdülillâh’ (Hamd Allah'adır) mizanı doldurur. ‘Sübhânallâhi ve'l-hamdü lillâh’ (Allah'ı tesbih ederim ve hamd Allah'adır) ise göklerle yer arasını doldururlar –ya da doldurur–.” Müslim rivayet etmiştir.

1414. Hadis

وعن سعد بن أَبي وقاصٍ رضي الله عنه قَالَ: جَاءَ أعْرَابيٌّ إِلَى رَسولِ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، فَقَالَ : عَلِّمْنِي كَلاَماً أقُولُهُ . قَالَ : (( قُلْ لاَ إلهَ إِلاَّ اللهُ وَحْدَهُ لاَ شَريكَ لَهُ ، اللهُ أكْبَرُ كَبِيراً ، وَالحَمْدُ للهِ كَثيراً ، وَسُبْحَانَ اللهِ رَبِّ العَالِمينَ ، وَلاَ حَولَ وَلاَ قُوَّةَ إِلاَّ بِاللهِ العَزِيزِ الحَكِيمِ )) قَالَ : فهؤُلاءِ لِرَبِّي ، فَمَا لِي ؟ قَالَ : (( قُلْ : اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي ، وَارْحَمْنِي وَاهْدِنِي ، وَارْزُقْنِي )) . رواه مسلم .

Sa'd b. Ebû Vakkâs radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Bir bedevî Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e gelerek: ‘Bana söyleyeceğim bir söz öğret’ dedi. O da şöyle buyurdu: “‘Lâ ilâhe illallâhu vahdehû lâ şerîke leh, Allâhu ekberu kebîrâ, ve'l-hamdü lillâhi kesîrâ, ve sübhânallâhi Rabbi'l-âlemîn, ve lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâhi'l-azîzi'l-hakîm’ (Allah'tan başka ilâh yoktur, O tektir, ortağı yoktur. Allah büyüklükte en büyüktür. Allah'a çokça hamdolsun. Âlemlerin Rabbi olan Allah'ı tesbih ederim. Güç ve kuvvet ancak mutlak galip ve hikmet sahibi olan Allah'ın yardımıyladır) de.” Bedevî: ‘Bunlar Rabbim içindir; peki benim için ne var?’ dedi. Bunun üzerine şöyle buyurdu: “‘Allah'ım! Beni bağışla, bana merhamet et, beni doğru yola ilet ve bana rızık ver’ de.” Müslim rivayet etmiştir.

1415. Hadis

وعن ثَوبانَ رضي الله عنه قَالَ : كَانَ رَسولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا انْصَرَفَ مِنْ صَلاَتِهِ اسْتَغْفَرَ ثَلاثَاً ، وَقَالَ : (( اللَّهُمَّ أنْتَ السَّلاَمُ ، وَمِنْكَ السَّلاَمُ ، تَبَارَكْتَ يَاذَا الجَلاَلِ وَالإكْرَامِ )) قِيلَ لِلأوْزَاعِيِّ - وَهُوَ أحَدُ رواة الحديث - : كَيْفَ الاسْتِغْفَارُ ؟ قَالَ : يقول : أسْتَغْفِرُ الله ، أسْتَغْفِرُ الله . رواه مسلم .

Sevbân radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem namazını bitirdiği zaman üç defa istiğfar eder ve şöyle buyururdu: “Allah'ım! Sen Selâm'sın, selâmet de sendendir. Ey celâl ve ikram sahibi, sen ne yücesin!” Hadisin râvilerinden biri olan Evzâî'ye: ‘İstiğfar nasıldır?’ diye soruldu. O da: “‘Estağfirullah, estağfirullah’ demektir” dedi. Müslim rivayet etmiştir.

1416. Hadis

وعن المغيرة بن شعبة رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا فَرَغَ مِنَ الصَّلاَةِ وَسَلَّمَ ، قَالَ : (( لاَ إلهَ إِلاَّ اللهُ وَحْدَهُ لاَ شَرِيكَ لَهُ ، لَهُ المُلْكُ وَلَهُ الحَمْدُ ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ، اللَّهُمَّ لاَ مَانِعَ لِمَا أَعْطَيْتَ ، وَلاَ مُعْطِيَ لِمَا مَنَعْتَ ، وَلاَ يَنْفَعُ ذَا الجَدِّ مِنْكَ الجَدُّ )) . متفقٌ عَلَيْهِ .

Muğîre b. Şu'be radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem namazı bitirip selâm verdiği zaman şöyle buyururdu: “Allah'tan başka ilâh yoktur; O tektir, ortağı yoktur. Mülk O'nundur, hamd O'nadır ve O her şeye kadirdir. Allah'ım! Senin verdiğine engel olacak yoktur, engellediğini de verecek yoktur. Servet ve makam sahibine, sana karşı serveti ve makamı fayda vermez.” Müttefekun aleyh.

1417. Hadis

وعن عبدِ الله بن الزُّبَيْرِ رضي الله تَعَالَى عنهما أنَّه كَانَ يَقُولُ دُبُرَ كُلِّ صَلاَةٍ ، حِيْنَ يُسَلِّمُ : (( لاَ إلهَ إِلاَّ اللهُ وَحْدَهُ لاَ شَريكَ لَهُ، لَهُ المُلْكُ وَلَهُ الحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ . لاَ حَوْلَ وَلاَ قُوَّةَ إِلاَّ بِاللهِ ، لاَ إلهَ إِلاَّ اللهُ ، وَلاَ نَعْبُدُ إِلاَّ إيَّاهُ ، لَهُ النِّعْمَةُ وَلَهُ الفَضْلُ وَلَهُ الثَّنَاءُ الحَسَنُ ، لاَ إلهَ إِلاَّ اللهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ وَلَوْ كَرِهَ الكَافِرُونَ )) قَالَ ابْنُ الزُّبَيْرِ : وَكَانَ رَسُولُ الله صلى الله عليه وسلم ، يُهَلِّلُ بِهِنَّ دُبُرَ كُلِّ صَلاَةٍ . رواه مسلم .

Abdullah b. ez-Zübeyr radıyallâhu teâlâ anhümâ'dan rivayet edildiğine göre: Kendisi her namazın ardından selâm verdiğinde şöyle derdi: “Allah'tan başka ilâh yoktur; O tektir, ortağı yoktur. Mülk O'nundur, hamd O'nadır ve O her şeye kadirdir. Güç ve kuvvet ancak Allah'ın yardımıyladır. Allah'tan başka ilâh yoktur, biz ancak O'na kulluk ederiz. Nimet O'nundur, lütuf O'nundur ve güzel övgü O'nadır. Allah'tan başka ilâh yoktur; kâfirler hoşlanmasa da biz dini yalnız O'na halis kılarız.” İbnü'z-Zübeyr dedi ki: “Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem her namazın ardından bu kelimelerle tehlîl getirirdi (lâ ilâhe illallâh derdi).” Müslim rivayet etmiştir.

1418. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه : أنَّ فُقَراءَ المُهَاجِرِينَ أَتَوْا رسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، فقالوا : ذَهَبَ أهْلُ الدُّثورِ بِالدَّرَجَاتِ العُلَى ، وَالنَّعِيمِ المُقِيمِ ، يُصَلُّونَ كَمَا نُصَلِّي ، وَيَصُومُونَ كَمَا نَصُومُ، وَلَهُمْ فَضْلٌ مِنْ أمْوَالٍ ، يَحُجُّونَ ، وَيَعْتَمِرُونَ ، وَيُجَاهِدُونَ ، وَيَتَصَدَّقُونَ . فَقَالَ : (( ألاَ أُعَلِّمُكُمْ شَيْئاً تُدْرِكُونَ بِهِ مَنْ سَبَقَكُمْ ، وَتَسْبَقُونَ بِهِ مَنْ بَعْدَكُمْ ، وَلاَ يَكُون أَحَدٌ أفْضَل مِنْكُمْ إِلاَّ منْ صَنَعَ مِثْلَ مَا صَنَعْتُمْ ؟ )) قالوا : بَلَى يَا رسول الله ، قَالَ : (( تُسَبِّحُونَ ، وَتَحْمَدُونَ ، وَتُكَبِّرُونَ ، خَلْفَ كُلِّ صَلاَةٍ ثَلاثاً وَثَلاثِينَ )) قَالَ أَبُو صالح الراوي عن أَبي هريرة ، لَمَّا سُئِلَ عَنْ كَيْفِيَّةِ ذِكْرِهِنَّ قَالَ : يقول : سُبْحَان اللهِ ، وَالحَمْدُ للهِ واللهُ أكْبَرُ ، حَتَّى يَكُونَ مِنهُنَّ كُلُّهُنَّ ثَلاثاً وَثَلاثِينَ . متفقٌ عَلَيْهِ . وزاد مسلمٌ في روايته : فَرَجَعَ فُقَراءُ المُهَاجِرينَ إِلَى رسولِ الله صلى الله عليه وسلم ، فقالوا : سَمِعَ إخْوَانُنَا أهْلُ الأمْوَالِ بِمَا فَعَلْنَا فَفَعَلُوا مِثْلَهُ ؟ فَقَالَ رسُولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( ذَلِكَ فَضْلُ الله يُؤتِيهِ مَنْ يَشَاءُ )) . (( الدُّثُورُ )) جمع دَثْر - بفتح الدال وإسكان الثاء المثلثة - وَهُوَ : المال الكثير .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre: Muhacirlerin fakirleri Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e gelerek şöyle dediler: ‘Çok mal sahipleri yüksek dereceleri ve kalıcı nimetleri alıp gittiler. Bizim namaz kıldığımız gibi namaz kılıyor, bizim oruç tuttuğumuz gibi oruç tutuyorlar. Onların fazladan malları var; onunla hac yapıyorlar, umre yapıyorlar, cihad ediyorlar ve sadaka veriyorlar.’ Bunun üzerine [Resûlullah] şöyle buyurdu: “Size, kendisiyle sizden öncekilere yetişeceğiniz, sizden sonrakileri geçeceğiniz ve sizin yaptığınızın aynısını yapanlar dışında hiç kimsenin sizden daha faziletli olamayacağı bir şey öğreteyim mi?” ‘Evet, yâ Resûlallah!’ dediler. Şöyle buyurdu: “Her namazın arkasından otuz üçer defa tesbih eder, hamdeder ve tekbir getirirsiniz.” Ebû Hüreyre'den rivayet eden râvi Ebû Sâlih, bunların nasıl zikredileceği kendisine sorulduğunda şöyle dedi: “Hepsinden otuz üçer defa oluncaya kadar ‘Sübhânallâh, elhamdülillâh ve Allâhu ekber’ der.” Müttefekun aleyh. Müslim kendi rivayetinde şu ziyadeyi eklemiştir: Muhacirlerin fakirleri Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e dönüp: ‘Mal sahibi kardeşlerimiz yaptığımızı işittiler ve aynısını yaptılar’ dediler. Bunun üzerine Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Bu, Allah'ın dilediğine verdiği lütfudur.” Ed-Düsûr (الدُّثُورُ), desr kelimesinin çoğuludur –dâl harfinin fethası ve üç noktalı sâ harfinin sükûnu iledir–; çok mal demektir.

1419. Hadis

وعنه ، عن رسولِ الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَنْ سَبَّحَ الله في دُبُرِ كُلِّ صَلاَةٍ ثَلاثاً وَثَلاثِينَ ، وحَمِدَ اللهَ ثَلاثاً وَثَلاَثِينَ ، وَكَبَّرَ الله ثَلاثاً وَثَلاَثِينَ ، وقال تَمَامَ المِئَةِ : لاَ إلهَ إِلاَّ اللهُ وَحدَهُ لا شَريكَ لَهُ ، لَهُ المُلْكُ وَلَهُ الحَمْدُ ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ، غُفِرَتْ خَطَايَاهُ وَإنْ كَانَتْ مِثْلَ زَبَدِ البَحْرِ )) . رواه مسلم .

Yine ondan, Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edildi; şöyle buyurdu: “Kim her namazın ardından otuz üç defa Allah'ı tesbih eder, otuz üç defa Allah'a hamdeder, otuz üç defa tekbir getirir ve yüzü tamamlamak için: ‘Lâ ilâhe illallâhu vahdehû lâ şerîke leh, lehü'l-mülkü ve lehü'l-hamdü ve hüve alâ külli şey'in kadîr’ derse, günahları deniz köpüğü kadar bile olsa bağışlanır.” Müslim rivayet etmiştir.

1420. Hadis

وعن كعب بن عُجْرَةَ رضي الله عنه ، عن رسولِ الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مُعَقِّباتٌ لاَ يَخِيبُ قَائِلُهُنَّ – أَوْ فَاعِلُهُنَّ – دُبُرَ كُلِّ صَلاَةٍ مَكْتُوبَةٍ: ثَلاثٌ وَثَلاثونَ تَسْبِيحَةً. وَثَلاثٌ وثَلاَثونَ تَحْمِيدَةً ، وَأرْبَعٌ وَثَلاَثونَ تَكْبِيرَةً )) . رواه مسلم.

Ka'b b. Ucre radıyallâhu anh'den, Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edildi; şöyle buyurdu: “Her farz namazın ardından söyleyenin –ya da yapanın– eli boş dönmeyeceği muakkibât (peş peşe yapılan zikirler) vardır: Otuz üç tesbih, otuz üç tahmîd (elhamdülillâh demek) ve otuz dört tekbir.” Müslim rivayet etmiştir.

1421. Hadis

وعن سعد بن أَبي وقاص رضي الله عنه : أنَّ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم كَانَ يَتَعَوَّذُ دُبُرَ الصَّلَواتِ بِهؤُلاءِ الكَلِمَاتِ : (( اللَّهُمَّ إنِّي أَعوذُ بِكَ مِنَ الجُبْنِ وَالبُخْلِ ، وَأعُوذُ بِكَ مِنْ أنْ أُرَدَّ إِلَى أَرْذَلِ العُمُرِ ، وَأعُوذُ بِكَ مِنْ فِتْنَةِ الدُّنْيَا ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ فِتْنَةِ القَبْرِ )) . رواه البخاري .

Sa'd b. Ebû Vakkâs radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem namazların ardından şu kelimelerle Allah'a sığınırdı: “Allah'ım! Korkaklıktan ve cimrilikten sana sığınırım. Ömrün en düşkün çağına döndürülmekten sana sığınırım. Dünya fitnesinden sana sığınırım. Kabir fitnesinden sana sığınırım.” Buhârî rivayet etmiştir.

1422. Hadis

وعن معاذ رضي الله عنه : أن رسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، أخذ بيده ، وقال : (( يَا مُعَاذُ ، وَاللهِ إنِّي لأُحِبُّكَ )) فَقَالَ : (( أُوصِيكَ يَا مُعَاذُ لاَ تَدَعَنَّ في دُبُرِ كُلِّ صَلاَة تَقُولُ : اللَّهُمَّ أَعِنِّي عَلَى ذِكْرِكَ ، وَشُكْرِكَ، وَحُسْنِ عِبَادَتِكَ )) . رواه أَبُو داود بإسناد صحيح .

Muâz radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem onun elinden tuttu ve: “Ey Muâz! Vallahi ben seni gerçekten seviyorum” buyurdu. Ardından şöyle buyurdu: “Ey Muâz! Sana tavsiye ediyorum; her namazın ardından ‘Allah'ım! Seni zikretmek, sana şükretmek ve sana güzelce ibadet etmek için bana yardım et’ demeyi sakın bırakma.” Ebû Dâvûd sahih bir isnadla rivayet etmiştir.

1423. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه : أنَّ رسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( إِذَا تَشَهَّدَ أَحَدُكُمْ فَلْيَسْتَعِذْ بِاللهِ مِنْ أرْبَعٍ ، يقول : اللَّهُمَّ إنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ عَذَابِ جَهَنَّمَ ، وَمِنْ عَذَابِ القَبْرِ ، وَمِنْ فِتْنَةِ المَحْيَا وَالْمَمَاتِ ، وَمِنْ شَرِّ فِتْنَةِ المَسِيحِ الدَّجَّالِ )) . رواه مسلم .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Biriniz teşehhüde oturduğunda dört şeyden Allah'a sığınsın ve şöyle desin: Allah'ım! Cehennem azabından, kabir azabından, hayat ve ölüm fitnesinden ve Mesîh Deccâl fitnesinin şerrinden sana sığınırım.” Müslim rivayet etmiştir.

1424. Hadis

وعن عليٍّ رضي الله عنه ، قَالَ : كَانَ رَسُولُ الله صلى الله عليه وسلم ، إِذَا قَامَ إِلَى الصَّلاَةِ يَكُونُ مِنْ آخِرِ مَا يَقُولُ بَيْنَ التَّشَهُّدِ وَالتَّسْلِيمِ : (( اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي مَا قَدَّمْتُ وَمَا أخَّرْتُ ، وَمَا أسْرَرْتُ وَمَا أعْلَنْتُ ، وَمَا أسْرَفْتُ ، وَمَا أنْتَ أعْلَمُ بِهِ مِنِّي ، أنْتَ الْمُقَدِّمُ ، وَأنْتَ المُؤَخِّرُ ، لا إلهَ إِلاَّ أنْتَ )) . رواه مسلم .

Ali radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem namaza durduğunda, teşehhüd ile selâm arasında en son söylediği sözlerden biri şu olurdu: “Allah'ım! Önce yaptığım ve sonra yapacağım, gizlediğim ve açığa vurduğum, haddi aştığım ve senin benden daha iyi bildiğin günahlarımı bağışla. Öne geçiren sensin, geride bırakan da sensin. Senden başka ilâh yoktur.” Müslim rivayet etmiştir.

1425. Hadis

وعن عائشة رَضِيَ اللهُ عنها ، قالت : كَانَ النبيُّ صلى الله عليه وسلم يُكْثِرُ أنْ يَقُولَ في رُكُوعِهِ وَسُجُودِهِ : (( سُبْحَانَكَ اللَّهُمَّ رَبَّنَا وبِحَمْدِكَ ، اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِي )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Âişe radıyallâhu anhâ'dan rivayet edildi; dedi ki: Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem rükûunda ve secdesinde “Sübhâneke Allâhümme Rabbenâ ve bihamdik, Allâhümmağfir lî [Rabbimiz olan Allah'ım! Seni hamdinle tesbih ederim. Allah'ım, beni bağışla]” demeyi çokça yapardı. Müttefekun aleyh.

1426. Hadis

وعنها : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم كَانَ يقولُ في رُكُوعِهِ وَسُجُودِهِ : (( سبُّوحٌ قُدُّوسٌ رَبُّ المَلاَئِكَةِ وَالرُّوحِ )) . رواه مسلم .

Yine ondan rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem rükûunda ve secdesinde şöyle derdi: “Sübbûhun kuddûsün Rabbü'l-melâiketi ve'r-rûh [Meleklerin ve Rûh'un Rabbi (her türlü eksiklikten) çok münezzehtir, çok mukaddestir].” Müslim rivayet etmiştir.

1427. Hadis

وعن ابن عباس رضي الله عنهما : أنَّ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( فَأمَّا الرُّكُوعُ فَعَظِّمُوا فِيهِ الرَّبَّ عز وجل ، وَأمَّا السُّجُودُ فَاجْتَهِدُوا في الدُّعَاءِ ، فَقَمِنٌ أنْ يُسْتَجَابَ لَكُمْ )) . رواه مسلم .

İbn Abbâs radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Rükûa gelince, onda Rab azze ve celle'yi tâzim edin. Secdeye gelince, onda dua etmeye gayret gösterin; zira [duanızın] kabul edilmeye lâyık olması pek yakındır.” Müslim rivayet etmiştir.

1428. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( أقْرَبُ مَا يَكُونُ العَبْدُ مِنْ رَبِّهِ وَهُوَ سَاجِدٌ ، فَأَكْثِرُوا الدُّعَاءَ )) . رواه مسلم .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kulun Rabbine en yakın olduğu hâl secde hâlidir; öyleyse [o hâlde] duayı çoğaltın.” Müslim rivayet etmiştir.

1429. Hadis

وعنه : أنَّ رسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَقُولُ في سجودِهِ : (( اللَّهُمَّ اغْفِرْ لي ذَنْبِي كُلَّهُ : دِقَّهُ وَجِلَّهُ ، وَأَوَّلَهُ وَآخِرَهُ ، وَعَلاَنِيَتَهُ وَسِرَّهُ )) . رواه مسلم .

Yine ondan rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem secdesinde şöyle derdi: “Allah'ım! Günahımın tamamını; küçüğünü ve büyüğünü, ilkini ve sonunu, açığını ve gizlisini bağışla.” Müslim rivayet etmiştir.

1430. Hadis

وعن عائشة رَضِيَ اللهُ عنها، قالت : افْتَقَدْتُ النَّبيَّ صلى الله عليه وسلم ، ذَاتَ لَيْلَةٍ ، فَتَحَسَّسْتُ ، فإذا هُوَ راكِعٌ – أَوْ سَاجِدٌ – يقولُ : (( سُبْحَانَكَ وَبِحَمْدِكَ ، لاَ إلهَ إِلاَّ أنت )) وفي روايةٍ : فَوَقَعَتْ يَدِي عَلَى بَطْنِ قَدَمَيْهِ ، وَهُوَ في المَسْجِدِ وَهُمَا مَنْصُوبَتَانِ ، وَهُوَ يَقُولُ : (( اللَّهُمَّ إنِّي أَعُوذُ بِرِضَاكَ مِنْ سَخَطِكَ ، وَبِمعَافَاتِكَ مِنْ عُقُوبَتِكَ، وأعُوذُ بِكَ مِنْكَ، لاَ أُحْصِي ثَنَاءً عَلَيْكَ أنْتَ كَمَا أَثْنَيْتَ عَلَى نَفْسِكَ )). رواه مسلم .

Âişe radıyallâhu anhâ'dan rivayet edildi; dedi ki: Bir gece Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'i [yatağında] bulamadım. Elimle yoklayıp aradım; bir de baktım ki o rükûda –yahut secdede– şöyle diyor: “Seni hamdinle tesbih ederim, Senden başka ilâh yoktur.” Bir başka rivayette ise şöyledir: Elim, o secde hâlindeyken dikilmiş vaziyetteki iki ayağının tabanına değdi. O sırada şöyle diyordu: “Allah'ım! Gazabından rızana, cezandan affına sığınırım. Senden yine Sana sığınırım. Sana olan senâyı sayıp bitiremem; Sen kendini nasıl senâ ettiysen öylesin.” Müslim rivayet etmiştir.

1431. Hadis

وعن سعد بن أَبي وقاصٍ رضي الله عنه قَالَ : كنا عِنْدَ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، فَقَالَ : (( أيعجزُ أحَدُكُمْ أنْ يَكْسِبَ في كلِّ يومٍ ألْفَ حَسَنَةٍ ! )) فَسَأَلَهُ سَائِلٌ مِنْ جُلَسائِهِ : كَيْفَ يَكْسِبُ ألفَ حَسَنَةٍ ؟ قَالَ : (( يُسَبِّحُ مِئَةَ تَسْبِيحَةٍ فَيُكْتَبُ لَهُ ألْفُ حَسَنَةٍ ، أَوْ يُحَطُّ عَنْهُ ألفُ خَطِيئَةٍ )) . رواه مسلم . قَالَ الحُمَيْدِيُّ : كذا هُوَ في كتاب مسلم : (( أَوْ يُحَطُّ )) قَالَ البَرْقاني : ورواه شُعْبَةُ وأبو عَوَانَة ، وَيَحْيَى القَطَّانُ ، عن موسى الَّذِي رواه مسلم من جهتِهِ فقالوا : (( ويحط )) بغير ألِفٍ .

Sa'd b. Ebû Vakkâs radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in yanındaydık; şöyle buyurdu: “Sizden biriniz her gün bin hasene kazanmaktan âciz mi kalır!” Oturanlardan biri ona: ‘Bir kimse bin haseneyi nasıl kazanır?’ diye sordu. Şöyle buyurdu: “Yüz tesbih getirir; böylece kendisine bin hasene yazılır yahut kendisinden bin günah silinir.” Müslim rivayet etmiştir. Humeydî dedi ki: Müslim'in kitabında böylece “yahut silinir” (أَوْ يُحَطُّ) şeklindedir. Berkânî dedi ki: Bunu Şu'be, Ebû Avâne ve Yahyâ el-Kattân, Müslim'in bu hadisi kendi kanalıyla rivayet ettiği Mûsâ'dan rivayet etmişler ve elifsiz olarak “ve silinir” (ويحط) demişlerdir.

1432. Hadis

وعن أَبي ذر رضي الله عنه : أنَّ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( يُصْبحُ عَلَى كُلِّ سُلاَمَى مِنْ أَحَدِكُمْ صَدَقةٌ : فَكُلُّ تَسْبيحَةٍ صَدَقةٌ ، وَكُلُّ تَحْميدَةٍ صَدَقَةٌ ، وَكُلُّ تَهْلِيلةٍ صَدَقَةٌ ، وَكُلُّ تَكْبيرَةٍ صَدَقَةٌ ، وأمْرٌ بالمَعْرُوفِ صَدَقَةٌ ، وَنَهْيٌ عَنِ المُنْكَرِ صَدَقَةٌ ، وَيجْزئُ مِنْ ذَلِكَ رَكْعَتَانِ يَرْكَعُهُمَا مِنَ الضُّحَى )) رواه مسلم .

Ebû Zer radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Sizden her birinizin her bir eklemi için sabaha karşı bir sadaka gerekir: Her bir tesbih sadakadır, her bir tahmîd (elhamdülillâh demek) sadakadır, her bir tehlîl (lâ ilâhe illallah demek) sadakadır, her bir tekbir sadakadır, iyiliği emretmek sadakadır, kötülükten nehyetmek sadakadır. Kuşluk vakti kılacağı iki rekât namaz ise bunların hepsinin yerini tutar.” Müslim rivayet etmiştir.

1433. Hadis

وعن أم المؤمنين جُويْريَةَ بنت الحارِث رَضِيَ اللهُ عنها: أنَّ النَّبيَّ صلى الله عليه وسلم خرجَ مِنْ عِنْدِهَا بُكْرَةً حِيْنَ صَلَّى الصُّبْحَ وَهِيَ في مَسْجِدِها ، ثُمَّ رَجَعَ بَعدَ أنْ أضْحَى وَهِيَ جَالِسَةٌ ، فقالَ : (( مَا زِلْتِ عَلَى الحالِ الَّتي فَارقَتُكِ عَلَيْهَا ؟ )) قالت : نَعَمْ ، فَقَالَ النَّبيُّ صلى الله عليه وسلم : (( لَقَدْ قُلْتُ بَعْدَكِ أرْبَعَ كَلِمَاتٍ ثَلاثَ مَرَّاتٍ ، لَوْ وُزِنَتْ بِمَا قُلْتِ مُنْذُ اليَوْمِ لَوَزَنَتْهُنَّ : سُبْحَانَ الله وَبِحَمْدِهِ عَدَدَ خَلْقِهِ ، وَرِضَا نَفْسِهِ ، وَزِنَةَ عَرْشِهِ ، وَمِدَادَ كَلِمَاتِهِ )) . رواه مسلم . وفي روايةٍ لَهُ : (( سُبْحانَ الله عَدَدَ خَلْقِهِ ، سُبْحَانَ الله رِضَا نَفْسِهِ ، سُبْحَانَ اللهِ زِنَةَ عَرْشِهِ ، سُبْحَانَ الله مِدَادَ كَلِمَاتِهِ )) . وفي رواية الترمذي: (( ألا أُعَلِّمُكِ كَلِمَاتٍ تَقُولِينَهَا؟ سُبحَانَ الله عَدَدَ خَلْقِهِ؛ سُبحَانَ الله عَدَدَ خَلْقِهِ ، سُبحَانَ الله عَدَدَ خَلْقِهِ ، سُبْحَانَ اللهِ رِضَا نَفْسِهِ ، سُبْحَانَ اللهِ رِضَا نَفْسِهِ ، سُبْحَانَ الله رِضَا نَفْسِهِ ، سُبْحَانَ الله زِنَةَ عَرْشِهِ ، سُبْحَانَ اللهِ زِنَةَ عَرشِهِ ، سُبْحَانَ الله زِنَةَ عَرشِهِ ، سُبْحَانَ الله مِدَادَ كَلِمَاتِهِ ، سُبْحَانَ الله مِدَادَ كَلِمَاتِهِ ، سُبْحَانَ الله مِدَادَ كَلِمَاتِهِ )) .

Mü'minlerin annesi Cüveyriye bint el-Hâris radıyallâhu anhâ'dan rivayet edildi: Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem sabah namazını kıldığında erkenden onun yanından çıktı; o sırada [Cüveyriye] namaz kıldığı yerdeydi. Sonra kuşluk vakti girdikten sonra döndüğünde o hâlâ oturuyordu. Bunun üzerine: “Senden ayrıldığımda üzerinde bulunduğun hâl üzere duruyor musun?” buyurdu. [Cüveyriye]: ‘Evet’ dedi. Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Ben senden [ayrıldıktan] sonra dört cümleyi üç defa söyledim ki, bunlar senin bugünün başından beri söylediklerinle tartılsaydı elbette onlara denk gelirdi: Yarattıklarının sayısınca, kendi rızasınca, arşının ağırlığınca ve kelimelerinin mürekkebince Allah'ı hamdiyle tesbih ederim.” Müslim rivayet etmiştir. Onun bir başka rivayetinde şöyledir: “Yarattıklarının sayısınca sübhânallâh, kendi rızasınca sübhânallâh, arşının ağırlığınca sübhânallâh, kelimelerinin mürekkebince sübhânallâh.” Tirmizî'nin rivayetinde ise şöyledir: “Sana söyleyeceğin bazı kelimeler öğreteyim mi? Yarattıklarının sayısınca sübhânallâh, yarattıklarının sayısınca sübhânallâh, yarattıklarının sayısınca sübhânallâh; kendi rızasınca sübhânallâh, kendi rızasınca sübhânallâh, kendi rızasınca sübhânallâh; arşının ağırlığınca sübhânallâh, arşının ağırlığınca sübhânallâh, arşının ağırlığınca sübhânallâh; kelimelerinin mürekkebince sübhânallâh, kelimelerinin mürekkebince sübhânallâh, kelimelerinin mürekkebince sübhânallâh.”

1434. Hadis

وعن أَبي موسى الأشعري رضي الله عنه ، عن النبيّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَثَلُ الَّذِي يَذْكُرُ رَبَّهُ وَالَّذِي لا يَذْكُرُهُ مَثَلُ الحَيِّ وَالمَيِّتِ )) . رواه البخاري . ورواه مسلم فَقَالَ : (( مَثَلُ البَيْتِ الَّذِي يُذْكَرُ اللهُ فِيهِ ، وَالبَيْتِ الَّذِي لا يُذْكَرُ اللهُ فِيهِ ، مَثَلُ الحَيِّ والمَيِّتِ )) .

Ebû Mûsâ el-Eş'arî radıyallâhu anh'den, Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edildi; şöyle buyurdu: “Rabbini zikreden kimse ile O'nu zikretmeyen kimsenin misali, diri ile ölünün misali gibidir.” Buhârî rivayet etmiştir. Müslim de rivayet etmiş ve şöyle demiştir: “İçinde Allah'ın zikredildiği ev ile içinde Allah'ın zikredilmediği evin misali, diri ile ölünün misali gibidir.”

1435. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه : أنَّ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( يقول الله تَعَالَى : أنا عِنْدَ ظَنِّ عَبْدِي بِي ، وَأَنَا مَعَهُ إِذَا ذَكَرَنِي ، فإنْ ذَكَرَنِي في نَفْسِهِ ، ذَكَرْتُهُ في نَفْسِي ، وإنْ ذَكَرنِي في ملأٍ ذَكرتُهُ في مَلأٍ خَيْرٍ مِنْهُمْ )) متفق عَلَيْهِ .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah Teâlâ buyurur ki: Ben kulumun hakkımdaki zannı yanındayım. Beni zikrettiği zaman onunla beraberim. Eğer beni kendi içinde zikrederse, ben de onu kendi nefsimde zikrederim. Eğer beni bir topluluk içinde zikrederse, ben de onu onlardan daha hayırlı bir topluluk içinde zikrederim.” Müttefekun aleyh.

1436. Hadis

وعنه قَالَ : قَالَ رسُولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( سَبَقَ المُفَرِّدُونَ )) قالوا : وَمَا المُفَرِّدُونَ ؟ يَا رسولَ الله قَالَ: (( الذَّاكِرُونََ اللهَ كثيراً والذَّاكِرَاتِ )) . رواه مسلم. وَرُوي : (( المُفَرِّدُونَ )) بتشديد الراءِ وتخفيفها والمشهُورُ الَّذِي قَالَهُ الجمهُورُ : التَّشْديدُ .

Yine ondan rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Müferridler öne geçti.” ‘Yâ Resûlallah, müferridler nedir?’ dediler. Şöyle buyurdu: “Allah'ı çokça zikreden erkekler ve zikreden kadınlardır.” Müslim rivayet etmiştir. el-Müferridûn (المُفَرِّدُونَ) kelimesi râ harfinin şeddesiyle ve şeddesiz olarak rivayet edilmiştir. Cumhûrun söylediği meşhur okuyuş şeddeli olanıdır.

1437. Hadis

وعن جابر رضي الله عنه قَالَ : سَمِعْتُ رسُولَ الله صلى الله عليه وسلم ، يقولُ : (( أفْضَلُ الذِّكْرِ : لا إلهَ إِلاَّ اللهُ )) . رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

Câbir radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Zikrin en faziletlisi lâ ilâhe illallah sözüdür.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen bir hadistir” demiştir.

1438. Hadis

وعن عبد الله بن بسر رضي الله عنه : أنَّ رجلاً قَالَ : يَا رسولَ الله ، إنَّ شَرَائِعَ الإسْلامِ قَدْ كَثُرَتْ عَليَّ ، فَأَخْبِرْنِي بِشَيءٍ أَتَشَبثُ بِهِ قَالَ : (( لا يَزالُ لِسَانُكَ رَطباً مِنْ ذِكْرِ الله )) . رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

Abdullah b. Büsr radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Bir adam: ‘Yâ Resûlallah! İslâm'ın hükümleri bana çok geldi; bana sımsıkı sarılacağım bir şey haber ver’ dedi. Şöyle buyurdu: “Dilin Allah'ın zikriyle daima ıslak kalsın.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen bir hadistir” demiştir.

1439. Hadis

وعن جابر رضي الله عنه ، عن النبي صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( من قَالَ : سُبْحان الله وبِحمدِهِ ، غُرِسَتْ لَهُ نَخْلَةٌ في الجَنَّةِ )) . رواه الترمذي، وقال : (( حديث حسن )).

Câbir radıyallâhu anh'den, Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edildi; şöyle buyurdu: “Kim ‘Sübhânallâhi ve bihamdihî’ derse, onun için cennette bir hurma ağacı dikilir.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen bir hadistir” demiştir.

1440. Hadis

وعن ابن مسعود رضي الله عنه قَالَ : قَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( لَقِيْتُ إبْرَاهِيمَ لَيلَةَ أُسْرِيَ بِي ، فَقَالَ : يَا مُحَمّدُ أقْرِىءْ أُمَّتَكَ مِنِّي السَّلاَمَ ، وَأَخْبِرْهُمْ أنَّ الجَنَّةَ طَيَّبَةُ التُّرْبَةِ ، عَذْبَةُ الماءِ ، وأنَّهَا قِيعَانٌ وأنَّ غِرَاسَهَا : سُبْحَانَ اللهِ ، والحَمْدُ للهِ ، وَلاَ إلهَ إِلاَّ اللهُ ، واللهُ أكْبَرُ )) . رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

İbn Mes'ûd radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “İsrâ'ya (gece yolculuğuna) çıkarıldığım gece İbrâhim ile karşılaştım. Bana şöyle dedi: ‘Ey Muhammed! Ümmetine benden selâm söyle ve onlara haber ver ki cennetin toprağı güzel, suyu tatlıdır; orası düz ve boş arazilerdir, ağaçları ise sübhânallâh, elhamdülillâh, lâ ilâhe illallah ve allâhü ekber sözleridir.’” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen bir hadistir” demiştir.

1441. Hadis

وعن أَبي الدرداءِ رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسُولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( ألا أُنَبِّئُكُمْ بِخَيْرِ أعْمالِكُمْ ، وأزْكَاهَا عِنْدَ مَلِيكِكُمْ ، وأرْفَعِهَا في دَرَجَاتِكُمْ ، وَخَيرٍ لَكُمْ مِنْ إنْفَاقِ الذَّهَبِ والفِضَّةِ ، وَخَيْرٍ لَكُمْ مِنْ أن تَلْقَوا عَدُوَّكُمْ فَتَضْرِبُوا أعْنَاقَهُمْ وَيَضْرِبُوا أعْنَاقَكُمْ ؟ )) قَالَوا : بَلَى ، قَالَ : (( ذِكر الله تَعَالَى )) . رواه الترمذي ، قَالَ الحاكم أَبُو عبد الله : (( إسناده صحيح )) .

Ebü'd-Derdâ radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Size amellerinizin en hayırlısını, Melîk'iniz katında en temiz olanını, dereceleriniz içinde en yücesini, sizin için altın ve gümüş infak etmekten daha hayırlı olanı, düşmanınızla karşılaşıp sizin onların boyunlarını vurmanızdan ve onların da sizin boyunlarınızı vurmalarından sizin için daha hayırlı olanı haber vereyim mi?” ‘Evet’ dediler. Buyurdu ki: “Allah Teâlâ'yı zikretmektir.” Tirmizî rivayet etmiştir. Hâkim Ebû Abdullah “İsnadı sahihtir” demiştir.

1442. Hadis

وعن سعد بن أَبي وقاص رضي الله عنه ، أنَّه دخل مَعَ رسُولِ الله صلى الله عليه وسلم ، عَلَى امْرأةٍ وَبَيْنَ يَدَيْها نَوىً – أَوْ حَصَىً – تُسَبِّحُ بِهِ فَقَالَ : (( أُخْبِرُكِ بما هُوَ أيْسَرُ عَلَيْكِ مِنْ هَذَا - أَوْ أفْضَلُ - )) فَقَالَ : (( سُبْحَانَ الله عَدَدَ مَا خَلَقَ في السَّمَاءِ ، وسُبْحَانَ الله عَدَدَ مَا خَلَقَ في الأرْضِ ، وسُبْحَانَ الله عَدَدَ مَا بَيْنَ ذَلِكَ ، وسُبحَانَ الله عَدَدَ مَا هُوَ خَالِقٌ ، واللهُ أكْبَرُ مِثْلَ ذَلِكَ ، والحَمْدُ للهِ مِثْلَ ذَلِكَ ؛ وَلاَ إلَهَ إِلاَّ اللهُ مِثْلَ ذَلِكَ ، وَلاَ حَولَ وَلاَ قُوَّةَ إِلاَّ بِاللهِ مِثْلَ ذَلِكَ )) . رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

Sa'd b. Ebû Vakkâs radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Kendisi Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem ile birlikte bir kadının yanına girdi; kadının önünde kendisiyle tesbih çektiği hurma çekirdekleri –yahut çakıl taşları– vardı. Bunun üzerine [Resûlullah]: “Sana bundan daha kolay –yahut daha faziletli– olanı haber vereyim” buyurdu ve şöyle dedi: “Gökte yarattıklarının sayısınca sübhânallâh, yerde yarattıklarının sayısınca sübhânallâh, ikisi arasında bulunanların sayısınca sübhânallâh ve yaratmakta olduklarının sayısınca sübhânallâh; bunun mislince allâhü ekber; bunun mislince elhamdülillâh; bunun mislince lâ ilâhe illallah ve bunun mislince lâ havle velâ kuvvete illâ billâh [dersin].” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen bir hadistir” demiştir.

1443. Hadis

وعن أَبي موسى رضي الله عنه قَالَ : قَالَ لي رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( ألا أدُلُّكَ عَلَى كَنْزٍ مِنْ كُنُوزِ الجَنَّةِ ؟ )) فقلت : بلى يَا رسولَ الله قَالَ : (( لا حَوْلَ وَلاَ قُوَّةَ إِلاَّ باللهِ )) متفق عَلَيْهِ .

Ebû Mûsâ radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem bana şöyle buyurdu: “Sana cennet hazinelerinden bir hazineyi göstereyim mi?” ‘Evet, yâ Resûlallah’ dedim. Buyurdu ki: “Lâ havle velâ kuvvete illâ billâh [Güç ve kuvvet ancak Allah iledir].” Müttefekun aleyh.