Binûn

Cihadın Farziyeti ile Allah Yolunda Sabah ve Akşam Yürüyüşünün Fazileti Bâbı

Kaynak: Riyâzü's-Sâlihîn · İmam Nevevî · Riyâzü's-Sâlihîn (Fahl tahkiki) · Türkçe çeviri

1285. Hadis

عن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : سُئِلَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : أيُّ العَمل أفْضَلُ ؟ قَالَ : (( إيمَانٌ بِاللهِ وَرَسُولِهِ )) قيلَ : ثُمَّ مَاذَا ؟ قَالَ : (( الجهادُ في سَبيلِ اللهِ )) قِيلَ : ثُمَّ مَاذَا ؟ قَالَ : (( حَجٌّ مَبْرُورٌ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e: ‘Hangi amel daha faziletlidir?’ diye soruldu. “Allah'a ve Resûlüne iman etmektir” buyurdu. ‘Sonra hangisi?’ denildi. “Allah yolunda cihad etmektir” buyurdu. ‘Sonra hangisi?’ denildi. “Mebrûr hacdır” buyurdu. Müttefekun aleyh.

1286. Hadis

وعن ابن مسعود رضي الله عنه ، قَالَ : قُلْتُ : يَا رسولَ الله ، أيُّ العَمَلِ أَحَبُّ إِلَى اللهِ تَعَالَى ؟ قَالَ : (( الصَّلاَةُ عَلَى وَقْتِهَا )) قُلْتُ : ثُمَّ أيُّ ؟ قَالَ : (( بِرُّ الوَالِدَيْنِ )) قلتُ : ثُمَّ أيُّ ؟ قَالَ : (( الجِهَادُ في سَبيلِ اللهِ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

İbn Mes'ûd radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: ‘Ey Allah'ın Resûlü! Yüce Allah'a hangi amel daha sevimlidir?’ dedim. “Vaktinde kılınan namazdır” buyurdu. ‘Sonra hangisi?’ dedim. “Anne babaya iyilik etmektir” buyurdu. ‘Sonra hangisi?’ dedim. “Allah yolunda cihad etmektir” buyurdu. Müttefekun aleyh.

1287. Hadis

وعن أَبي ذرّ رضي الله عنه ، قَالَ : قُلْتُ : يَا رسول الله ، أيُّ العَمَلِ أفْضلُ ؟ قَالَ : (( الإيمَانُ بِاللهِ ، وَالجِهَادُ في سَبِيلهِ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Ebû Zer radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: ‘Yâ Resûlallah, hangi amel daha faziletlidir?’ dedim. “Allah'a iman etmek ve O'nun yolunda cihad etmektir” buyurdu. Müttefekun aleyh.

1288. Hadis

وعن أنس رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( لَغَدْوَةٌ في سَبيلِ اللهِ ، أَوْ رَوْحَةٌ ، خَيْرٌ مِنَ الدُّنْيَا وَمَا فِيهَا )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah yolunda bir sabah vakti ya da bir akşam vakti yola çıkmak, dünyadan ve içindekilerden daha hayırlıdır.” Müttefekun aleyh.

1289. Hadis

وعن أَبي سعيدٍ الخدريِّ رضي الله عنه ، قَالَ : أَتَى رَجُلٌ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، فَقَالَ : أيُّ النَّاسِ أفْضَلُ ؟ قَالَ : (( مُؤْمنٌ يُجَاهِدُ بِنَفْسِهِ وَمَالِهِ في سَبيلِ اللهِ )) قَالَ : ثُمَّ مَنْ ؟ قَالَ : (( مُؤْمِنٌ في شِعبٍ مِنَ الشِّعَابِ يَعْبُدُ اللهَ ، وَيَدَعُ النَّاسَ مِنْ شَرِّهِ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Ebû Saîd el-Hudrî radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Bir adam Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e gelerek: ‘İnsanların hangisi daha faziletlidir?’ dedi. “Allah yolunda canıyla ve malıyla cihad eden mü'mindir” buyurdu. Adam: ‘Sonra kim?’ dedi. “Dağ geçitlerinden bir geçitte Allah'a ibadet eden ve insanları kendi şerrinden uzak tutan mü'mindir” buyurdu. Müttefekun aleyh.

1290. Hadis

وعن سهل بن سعد رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( رِبَاطُ يَوْمٍ فِي سَبِيلِ اللهِ خَيْرٌ مِنَ الدُّنْيَا وَمَا عَلَيْهَا ، وَمَوْضِعُ سَوْطِ أَحَدِكُمْ مِنَ الجَنَّةِ خَيْرٌ مِنَ الدُّنْيَا وَمَا عَلَيْهَا ، وَالرَّوْحَةُ يَرُوحُهَا العَبْدُ في سَبِيلِ اللهِ تَعَالَى ، أَوْ الغَدْوَةُ ، خَيْرٌ مِنَ الدُّنْيَا وَمَا عَلَيْهَا )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Sehl b. Sa'd radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah yolunda bir gün ribât (sınır nöbeti) tutmak, dünyadan ve üzerindeki her şeyden daha hayırlıdır. Cennette sizden birinin kamçısının kapladığı yer, dünyadan ve üzerindeki her şeyden daha hayırlıdır. Kulun yüce Allah yolunda bir akşam vakti ya da bir sabah vakti yola çıkması, dünyadan ve üzerindeki her şeyden daha hayırlıdır.” Müttefekun aleyh.

1291. Hadis

وعن سَلمَانَ رضي الله عنه ، قَالَ : سَمِعْتُ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( رِبَاطُ يَوْمٍ وَلَيْلَةٍ خَيْرٌ مِنْ صِيَامِ شَهْرٍ وَقِيَامِهِ ، وَإنْ مَاتَ جَرَى عَلَيْهِ عَمَلُهُ الَّذِي كَانَ يَعْمَلُ ، وَأُجْرِيَ عَلَيْهِ رِزْقُهُ ، وَأَمِنَ الفَتَّانَ )) رواه مسلم .

Selmân radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Bir gün ve bir gece ribât (sınır nöbeti) tutmak, gündüzü oruçlu, gecesi namazlı geçirilen bir aydan daha hayırlıdır. Şayet [nöbetteyken] ölürse, yapmakta olduğu ameli işlemeye devam eder, rızkı kendisine verilir ve sorgu meleğinden emin olur.” Müslim rivayet etmiştir.

1292. Hadis

وعن فَضَالَةَ بن عُبَيْد رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( كُلُّ مَيِّتٍ يُخْتَمُ عَلَى عَمَلِهِ إِلاَّ المُرَابِطَ فِي سَبيلِ اللهِ ، فَإنَّهُ يُنْمى لَهُ عَمَلهُ إِلَى يَوْمِ القِيَامَةِ ، وَيُؤَمَّنُ فِتْنَةَ القَبْرِ )) رواه أَبُو داود والترمذي ، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .

Fedâle b. Ubeyd radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Her ölünün ameli sona erdirilir; ancak Allah yolunda ribât (sınır nöbeti) tutan kimse müstesna. Çünkü onun ameli kıyamet gününe kadar çoğaltılır ve kabir fitnesinden güvende kılınır.” Ebû Dâvûd ve Tirmizî rivayet etmiş; [Tirmizî] “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.

1293. Hadis

وعن عثمان رضي الله عنه ، قَالَ : سَمِعْتُ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( رِبَاطُ يَوْمٍ في سَبيلِ اللهِ ، خَيْرٌ مِنْ ألْفِ يَوْمٍ فِيمَا سِوَاهُ مِنَ المَنَازِلِ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .

Osman radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Allah yolunda bir gün ribât (sınır nöbeti) tutmak, onun dışındaki konak yerlerinde geçirilen bin günden daha hayırlıdır.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.

1294. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( تَضَمَّنَ الله لِمَنْ خَرَجَ في سَبيلِهِ ، لا يُخْرِجُهُ إِلاَّ جِهَادٌ في سَبيلِي ، وَإيمَانٌ بِي ، وَتَصْدِيقٌ بِرُسُلِي ، فَهُوَ عَلَيَّ ضَامِنٌ أنْ أُدْخِلَهُ الجَنَّةَ ، أَوْ أُرْجِعَهُ إِلَى مَنْزِلهِ الَّذِي خَرَجَ مِنْهُ بِمَا نَالَ مِنْ أجْرٍ ، أَوْ غَنيمَةٍ . وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ ، مَا مِنْ كَلْمٍ يُكْلَمُ في سَبيلِ اللهِ ، إِلاَّ جَاءَ يَوْمَ القِيَامَةِ كَهَيْئَتِهِ يَوْمَ كُلِم ؛ لَوْنُهُ لَوْنُ دَمٍ ، وَرِيحُهُ ريحُ مِسْكٍ . وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ ، لَوْلاَ أنْ يَشُقَّ عَلَى المُسْلِمِينَ مَا قَعَدْتُ خِلاَفَ سَرِيَّةٍ تَغْزُو في سَبيلِ اللهِ أبداً ، وَلكِنْ لاَ أجِدُ سَعَةً فأحْمِلُهُمْ وَلاَ يَجِدُونَ سَعَةً ، وَيَشُقُّ عَلَيْهِمْ أنْ يَتَخَلَّفُوا عَنِّي . وَالَّذِي نَفْس مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ ، لَوَدِدْتُ أنْ أغْزُوَ في سَبيلِ اللهِ ، فَأُقْتَلَ ، ثُمَّ أغْزُوَ فَأُقْتَلَ ، ثُمَّ أغْزُوَ فَأُقْتَلَ )) رواه مسلم ، وروى البخاري بعضه . (( الكَلْمُ )) : الجَرْحُ .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah, kendi yolunda çıkan kimseye kefil olmuştur: ‘Onu evinden çıkaran şey yalnızca benim yolumda cihad etmek, bana iman ve peygamberlerimi tasdik etmek ise, onu cennete koymam yahut elde ettiği ecir veya ganimetle birlikte çıktığı evine geri döndürmem benim üzerime bir taahhüttür.’ Muhammed'in canı elinde olan Allah'a yemin ederim ki, Allah yolunda açılan hiçbir yara yoktur ki kıyamet gününde açıldığı gündeki şekliyle gelmesin; rengi kan rengi, kokusu ise misk kokusudur. Muhammed'in canı elinde olan Allah'a yemin ederim ki, Müslümanlara zor gelmeyecek olsaydı, Allah yolunda gazâya çıkan hiçbir seriyyenin (küçük askerî birliğin) ardında asla oturup kalmazdım. Fakat binek bulup onları bindirecek imkân bulamıyorum, onlar da benden geri kalacakları zaman kendilerini taşıyacak imkân bulamıyorlar ve benden geri kalmak da onlara ağır geliyor. Muhammed'in canı elinde olan Allah'a yemin ederim ki, Allah yolunda gazâya çıkıp öldürülmeyi, sonra yine gazâya çıkıp öldürülmeyi, sonra yine gazâya çıkıp öldürülmeyi çok isterdim.” Müslim rivayet etmiştir; Buhârî de bir kısmını rivayet etmiştir. Kelm (الكَلْمُ) “yara” demektir.

1295. Hadis

وعنه ، قَالَ : قَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( مَا مِنْ مَكْلُومٍ يُكْلَم في سَبيِلِ الله إِلاَّ جَاءَ يَومَ القِيَامةِ ، وَكَلْمُهُ يدْمِي : اللَّوْنُ لَوْنُ دَمٍ ، وَالرِّيحُ ريحُ مِسكٍ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Yine ondan rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah yolunda yaralanan hiçbir yaralı yoktur ki kıyamet gününde yarası kanayarak gelmesin: Rengi kan rengi, kokusu ise misk kokusudur.” Müttefekun aleyh.

1296. Hadis

وعن معاذٍ رضي الله عنه ، عن النبيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ : (( مَنْ قَاتَلَ في سَبِيلِ الله من رَجُلٍ مُسْلِمٍ فُوَاقَ نَاقَةٍ ، وَجَبَتْ لَهُ الجَنَّةُ ، وَمَنْ جُرِحَ جُرْحاً في سَبِيلِ اللهِ أَوْ نُكِبَ نَكْبَةً فَإنَّهَا تَجِيءُ يَوْمَ القِيَامَةِ كَأَغزَرِ مَا كَانَتْ : لَونُها الزَّعْفَرَانُ ، وَريحُها كَالمِسْكِ )) رواه أَبُو داود والترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

Muâz radıyallâhu anh'den, Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edildiğine göre şöyle buyurdu: “Müslüman bir kimse Allah yolunda bir devenin iki sağımı arasındaki süre kadar savaşırsa cennet ona vâcip olur. Kim de Allah yolunda bir yara alır veya bir berelenmeye uğrarsa, o yara kıyamet gününde aktığı en bol hâliyle gelir: Rengi safran gibi, kokusu da misk gibidir.” Ebû Dâvûd ve Tirmizî rivayet etmiş; [Tirmizî] “Hasen bir hadistir” demiştir.

1297. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : مَرَّ رَجُلٌ مِنْ أصْحَابِ رسولِ الله صلى الله عليه وسلم بِشِعبٍ فِيهِ عُيَيْنَةٌ مِنْ مَاءٍ عَذْبَة ، فَأعْجَبَتْهُ ، فَقَالَ : لَو اعْتَزَلْتُ النَّاسَ فَأقَمْتُ في هَذَا الشِّعْبِ ، وَلَنْ أفْعَلَ حَتَّى أسْتَأْذِنَ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، فذكَرَ ذَلِكَ لرسول الله صلى الله عليه وسلم ، فَقَالَ : (( لاَ تَفعلْ؛ فَإنَّ مُقامَ أَحَدِكُمْ في سَبيلِ اللهِ أفْضَلُ مِنْ صَلاَتِهِ في بَيْتِهِ سَبْعِينَ عَاماً، أَلاَ تُحِبُّونَ أنْ يَغْفِرَ الله لَكُمْ ، وَيُدْخِلَكُمُ الجَنَّةَ ؟ أُغْزُوا في سَبيلِ الله ، من قَاتَلَ في سَبِيلِ اللهِ فُوَاقَ نَاقَةٍ وَجَبَتْ لَهُ الجَنَّةُ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) . وَ(( الفُوَاقُ )) : مَا بَيْنَ الحَلْبَتَيْنِ .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in ashâbından bir adam, içinde tatlı küçük bir su gözesinin bulunduğu bir dağ geçidine uğradı. Orası hoşuna gitti ve kendi kendine: ‘İnsanlardan uzaklaşıp şu dağ geçidinde ikamet etsem! Ancak Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'den izin istemeden bunu asla yapmayacağım’ dedi. Bunu Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'e anlattı. Bunun üzerine şöyle buyurdu: “Bunu yapma! Çünkü sizden birinin Allah yolunda durması, evinde yetmiş yıl namaz kılmasından daha faziletlidir. Allah'ın sizi bağışlamasını ve cennete koymasını sevmez misiniz? Allah yolunda gazâya çıkın! Kim Allah yolunda devenin iki sağımı arasındaki süre kadar savaşırsa cennet ona vâcip olur.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen bir hadistir” demiştir. Fuvâk (الفُوَاقُ) “iki sağım arasındaki süre” demektir.

1298. Hadis

وعنه ، قَالَ : قيل : يَا رسولَ اللهِ ، مَا يَعْدلُ الجهادَ في سَبِيلِ اللهِ ؟ قَالَ : (( لاَ تَسْتَطِيعُونَهُ )) فَأعَادُوا عَلَيْهِ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلاَثاً كُلُّ ذَلِكَ يَقُولُ : (( لاَ تَسْتَطِيعُونَهُ )) ! ثُمَّ قَالَ : (( مَثَلُ المُجَاهِدِ فِي سَبيلِ اللهِ كَمَثلِ الصَّائِمِ القَائِمِ القَانتِ بآياتِ الله لا يَفْتُرُ مِنْ صِيَامٍ ، وَلاَ صَلاَةٍ ، حَتَّى يَرْجِعَ المُجَاهِدُ في سَبِيلِ اللهِ )) متفقٌ عَلَيْهِ ، وهذا لفظ مسلمٍ . وفي رواية البخاري : أنَّ رَجُلاً قَالَ : يَا رسول الله ، دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ يَعْدِلُ الجِهَادَ ؟ قَالَ : (( لاَ أجِدُهُ )) ثُمَّ قَالَ : (( هَلْ تَسْتَطِيعُ إِذَا خَرَجَ المُجَاهِدُ أنْ تَدْخُلَ مَسْجِدَكَ فَتقومَ وَلاَ تَفْتُرَ ، وَتَصُومَ وَلاَ تُفْطِرَ )) ؟ فَقَالَ : وَمَنْ يَسْتَطِيعُ ذَلِكَ ؟! .

Yine ondan rivayet edildi; dedi ki: ‘Yâ Resûlallah, Allah yolunda cihada ne denk olur?’ denildi. “Ona güç yetiremezsiniz” buyurdu. Soruyu iki veya üç defa tekrarladılar; hepsinde de: “Ona güç yetiremezsiniz!” buyuruyordu. Sonra şöyle buyurdu: “Allah yolundaki mücahidin misali, Allah yolundaki mücahid dönünceye kadar oruca ve namaza hiç ara vermeksizin gündüzleri oruç tutan, geceleri namaz kılan ve Allah'ın âyetlerini huşû ile okuyan kimsenin misali gibidir.” Müttefekun aleyh; bu lafız Müslim'indir. Buhârî'nin rivayetinde ise şöyledir: Bir adam: ‘Yâ Resûlallah, bana cihada denk olacak bir amel göster’ dedi. “Onu bulamıyorum” buyurdu. Sonra şöyle buyurdu: “Mücahid yola çıktığında mescidine girip hiç ara vermeden namaz kılmaya ve hiç iftar etmeden oruç tutmaya güç yetirebilir misin?” Adam: ‘Buna kim güç yetirebilir ki?!’ dedi.

1299. Hadis

وعنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مِنْ خَيْرِ مَعَاشِ النَّاسِ لَهُمْ ، رَجُلٌ مُمْسِكٌ عِنَانَ فَرَسِهِ في سَبِيلِ اللهِ ، يَطِيرُ عَلَى مَتْنِهِ ، كُلَّمَا سَمِعَ هَيْعَةً أَوْ فَزْعَةً طَارَ عَلَيْهِ يَبْتَغِي القَتْلَ وَالمَوْتَ مَظَانَّهُ أَوْ رَجُلٌ في غُنَيْمَةٍ في رَأسِ شَعَفَةٍ مِنْ هَذَا الشَّعَفِ ، أَوْ بَطْنِ وَادٍ مِن الأَوْدِيَةِ ، يُقِيمُ الصَّلاَةَ ، وَيُؤتي الزَّكَاةَ ، وَيَعْبُدُ رَبَّهُ حَتَّى يَأتِيَهُ اليَقِينُ ، لَيْسَ مِنَ النَّاسِ إِلاَّ في خَيْرٍ )) رواه مسلم .

Yine ondan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “İnsanların kendileri için en hayırlı yaşayışlarından biri, Allah yolunda atının dizginini tutmuş, sırtında uçarcasına giden, ne zaman bir savaş çığlığı veya bir tehlike sesi duysa, öldürülmeyi ve ölümü beklenen yerlerde arayarak atının üzerinde oraya uçan adamın yaşayışıdır. Yahut şu dağ başlarından bir dağ başında veya vadilerden bir vadinin içinde azıcık koyunu arasında bulunan, namazı kılan, zekâtı veren ve kendisine ölüm gelinceye kadar Rabbine ibadet eden, insanlarla ancak hayır üzere bulunan adamın yaşayışıdır.” Müslim rivayet etmiştir.

1300. Hadis

وعنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( إنَّ في الجنَّةِ مِئَةَ دَرَجَةٍ أعَدَّهَا اللهُ لِلْمُجَاهِدِينَ في سَبِيلِ اللهِ مَا بَيْنَ الدَّرَجَتَيْنِ كَمَا بَيْنَ السَّمَاءِ وَالأرْضِ )) رواه البخاري .

Yine ondan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Şüphesiz cennette, Allah'ın kendi yolunda cihad edenler için hazırladığı yüz derece vardır; iki derece arasındaki mesafe gökle yer arasındaki mesafe gibidir.” Buhârî rivayet etmiştir.

1301. Hadis

وعن أَبي سعيد الخدري رضي الله عنه : أنَّ رَسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَنْ رَضِيَ بِاللهِ رَبّاً ، وَبِالإسْلاَمِ ديناً ، وَبِمُحَمَّدٍ رَسُولاً ، وَجَبَتْ لَهُ الجَنَّةُ )) ، فَعَجِبَ لَهَا أَبُو سَعيدٍ ، فَقَالَ : أَعِدْهَا عَلَيَّ يَا رسولَ اللهِ ، فَأَعَادَهَا عَلَيْهِ ، ثُمَّ قَالَ : (( وَأُخْرَى يَرْفَعُ اللهُ بِهَا العَبْدَ مِئَةَ دَرَجَةٍ في الجَنَّةِ ، مَا بَيْنَ كُلِّ دَرَجَتَينِ كَمَا بَيْنَ السَّمَاءِ وَالأرْضِ )) قَالَ : وَمَا هيَ يَا رسول الله ؟ قَالَ : (( الجِهَادُ في سَبِيلِ اللهِ ، الجهَادُ في سَبيلِ اللهِ )) رواه مسلم .

Ebû Saîd el-Hudrî radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim Rab olarak Allah'tan, din olarak İslâm'dan, peygamber olarak Muhammed'den razı olursa cennet ona vâcip olur.” Bu söz Ebû Saîd'in hoşuna gidip hayrete düşürdü ve: ‘Bunu bana tekrar söyle yâ Resûlallah’ dedi. O da bunu kendisine tekrarladı, sonra şöyle buyurdu: “Bir haslet daha vardır ki, Allah onunla kulu cennette yüz derece yükseltir; her iki derece arasındaki mesafe gökle yer arasındaki mesafe gibidir.” [Ebû Saîd]: ‘O nedir yâ Resûlallah?’ dedi. “Allah yolunda cihad, Allah yolunda cihad” buyurdu. Müslim rivayet etmiştir.

1302. Hadis

وعن أَبي بكر بن أَبي موسى الأشعريِّ ، قَالَ : سَمِعْتُ أَبي رضي الله عنه ، وَهُوَ بَحَضْرَةِ العَدُوِّ ، يقول : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( إنَّ أبْوَابَ الجَنَّةِ تَحْتَ ظِلاَلِ السُّيُوفِ )) فَقَامَ رَجُلٌ رَثُّ الهَيْئَةِ ، فَقَالَ : يَا أَبَا مُوسَى أأنْتَ سَمِعْتَ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم يقول هَذَا ؟ قَالَ : نَعَمْ ، فَرَجَعَ إِلَى أصْحَابِهِ ، فَقَالَ : أقْرَأُ عَلَيْكُم السَّلاَمَ ، ثُمَّ كَسَرَ جَفْنَ سَيْفِهِ فَألْقَاهُ ، ثُمَّ مَشَى بِسَيْفِهِ إِلَى العَدُوِّ فَضَربَ بِهِ حَتَّى قُتِلَ . رواه مسلم .

Ebû Bekir b. Ebû Mûsâ el-Eş'arî'den rivayet edildi; dedi ki: Babam radıyallâhu anh'i, düşman karşısında iken şöyle derken işittim: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Şüphesiz cennetin kapıları kılıçların gölgeleri altındadır.” Bunun üzerine üstü başı eski püskü bir adam ayağa kalkarak: ‘Ey Ebû Mûsâ, Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in bunu söylediğini sen bizzat işittin mi?’ dedi. Babam: ‘Evet’ dedi. Adam arkadaşlarının yanına döndü ve: ‘Size veda selâmı veriyorum’ dedi. Sonra kılıcının kınını kırıp attı, ardından kılıcıyla düşmanın üzerine yürüdü ve öldürülünceye kadar onunla vuruştu. Müslim rivayet etmiştir.

1303. Hadis

وعن أَبي عبسٍ عبد الرحمان بن جَبْرٍ رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( ما اغْبَرَّتْ قَدَمَا عَبْدٍ في سَبيلِ اللهِ فَتَمَسَّهُ النَّارُ )) رواه البخاري .

Ebû Abs Abdurrahman b. Cebr radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah yolunda iki ayağı tozlanan hiçbir kula cehennem ateşi dokunmaz.” Buhârî rivayet etmiştir.

1304. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( لاَ يَلِجُ النَّارَ رَجُلٌ بَكَى مِنْ خَشْيةِ الله حَتَّى يَعُودَ اللَّبَنُ في الضَّرْعِ ، وَلاَ يَجْتَمِعُ عَلَى عَبْدٍ غُبَارٌ في سَبيلِ اللهِ وَدُخَانُ جَهَنَّمَ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Sağılan süt memeye geri dönmedikçe Allah korkusundan ağlayan bir kimse cehenneme girmez. Bir kulun üzerinde Allah yolunda yutulan toz ile cehennemin dumanı bir araya gelmez.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.

1305. Hadis

وعن ابن عباس رضي الله عنهما ، قَالَ : سَمِعْتُ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( عَيْنَانِ لاَ تَمسُّهُمَا النَّارُ : عَيْنٌ بَكَتْ مِنْ خَشْيَةِ اللهِ ، وَعَيْنٌ بَاتَتْ تَحْرُسُ في سَبيلِ اللهِ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

İbn Abbâs radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “İki göz vardır ki onlara cehennem ateşi dokunmaz: Allah korkusundan ağlayan göz ve Allah yolunda nöbet tutarak geceleyen göz.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen bir hadistir” demiştir.

1306. Hadis

وعن زيد بن خالد رضي الله عنه : أنَّ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَنْ جَهَّزَ غَازياً في سَبيلِ اللهِ فَقَدْ غَزَا، وَمَنْ خَلَفَ غَازياً في أهْلِهِ بِخَيْرٍ فَقَدْ غَزَا )) متفقٌ عَلَيْهِ.

Zeyd b. Hâlid radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim Allah yolunda bir gaziyi techiz edip donatırsa bizzat gazâ etmiş olur. Kim de bir gazinin geride bıraktığı ailesine hayırla bakıp gözetirse bizzat gazâ etmiş olur.” Müttefekun aleyh.

1307. Hadis

وعن أَبي أُمَامَة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( أفْضَلُ الصَّدَقَاتِ ظِلُّ فُسْطَاطٍ في سَبِيلِ اللهِ وَمَنيحَةُ خَادِمٍ في سَبِيلِ اللهِ ، أَوْ طَرُوقَةُ فَحلٍ في سَبِيلِ اللهِ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .

Ebû Ümâme radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Sadakaların en faziletlisi Allah yolunda bir çadır gölgesi, Allah yolunda [mücahide] hizmetçi bağışı ya da Allah yolunda döl tutacak yaşa gelmiş bir dişi devedir.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.

1308. Hadis

وعن أنس رضي الله عنه : أن فَتَىً مِنْ أسْلَمَ ، قَالَ : يَا رسولَ اللهِ ، إنِّي أُرِيدُ الغَزْوَ وَلَيْسَ مَعِيَ مَا أَتَجهَّزُ بِهِ ، قَالَ : (( ائْتِ فُلاناً فَإنَّهُ قَدْ كَانَ تَجَهَّزَ فَمَرِضَ )) فَأتَاهُ، فَقَالَ : إنَّ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم يُقْرِئُكَ السَّلاَمَ ، ويقول : أعْطِني الَّذِي تَجَهَّزْتَ بِهِ . قَالَ : يَا فُلاَنَةُ ، أعْطِيهِ الَّذِي كُنْتُ تَجَهَّزْتُ بِهِ ، وَلاَ تَحْبِسِي عَنْهُ شَيْئاً ، فَوَاللهِ لاَ تَحْبِسِي مِنْهُ شَيْئاً فَيُبَارَكَ لَكِ فِيهِ . رواه مسلم .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Eslem kabilesinden bir genç: ‘Yâ Resûlallah! Ben gazaya çıkmak istiyorum fakat teçhizatlanacak bir şeyim yok’ dedi. [Resûlullah] şöyle buyurdu: “Filanca kimseye git; çünkü o hazırlığını yapmıştı fakat hastalandı.” Genç o adama gidip: ‘Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem sana selam söylüyor ve: Hazırlamış olduğun teçhizatı bana ver, buyuruyor’ dedi. Bunun üzerine adam [hanımına]: ‘Ey filanca! Hazırlamış olduğum teçhizatı ona ver ve ondan hiçbir şeyi alıkoyma. Vallahi ondan bir şey alıkoyarsan o şey senin için bereketli kılınmaz’ dedi. Müslim rivayet etmiştir.

1309. Hadis

وعن أَبي سعيد الخدري رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم بَعَثَ إِلَى بَنِي لَحْيَانَ، فَقَالَ : (( لِيَنْبَعِثْ مِنْ كُلِّ رَجُلَيْنِ أحَدُهُمَا ، وَالأجْرُ بَيْنَهُمَا )) رواه مسلم . وفي روايةٍ لَهُ : (( لِيَخْرُجَ مِنْ كُلِّ رَجُلَيْنِ رَجُلٌ )) ثُمَّ قَالَ للقاعد : (( أيُّكُمْ خَلَفَ الخَارِجَ في أهْلِهِ وَمَالِهِ بِخيْرٍ كَانَ لَهُ مِثْلُ نِصْفِ أجْرِ الخَارِجِ )) .

Ebû Saîd el-Hudrî radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem Lihyân oğulları üzerine bir birlik gönderirken şöyle buyurdu: “Her iki kişiden biri sefere çıksın, ecir ise ikisinin arasındadır.” Müslim rivayet etmiştir. Onun bir başka rivayetinde şöyledir: “Her iki kişiden bir kişi çıksın.” Sonra geride kalanlara şöyle buyurdu: “Sizden kim savaşa çıkanın ailesine ve malına güzelce göz kulak olursa, ona savaşa çıkanın ecrinin yarısı kadar ecir vardır.”

1310. Hadis

وعن البَراءِ رضي الله عنه ، قَالَ : أتَى النبيَّ صلى الله عليه وسلم رَجُلٌ مُقَنَّعٌ بالحَدِيدِ ، فَقَالَ : يَا رسولَ اللهِ ، أُقَاتِلُ أَوْ أُسْلِمُ ؟ قَالَ : (( أسْلِمْ ، ثُمَّ قَاتِلْ )) . فَأسْلَمَ ، ثُمَّ قَاتَلَ فَقُتِلَ . فَقَالَ رسولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم : (( عَمِلَ قَلِيلاً وَأُجِرَ كَثِيراً )) متفقٌ عَلَيْهِ. وهذا لفظ البخاري .

Berâ radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Demir zırha bürünmüş bir adam Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem'e gelerek: ‘Yâ Resûlallah! Önce savaşayım mı, yoksa Müslüman mı olayım?’ dedi. [Nebî] şöyle buyurdu: “Önce Müslüman ol, sonra savaş.” Adam Müslüman oldu, ardından savaştı ve öldürüldü. Bunun üzerine Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Az amel işledi, çok ecir aldı.” Müttefekun aleyh; bu lafız Buhârî'nindir.

1311. Hadis

وعن أنس رضي الله عنه : أنَّ النبيَّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَا أَحَدٌ يَدْخُلُ الجَنَّةَ يُحِبُّ أنْ يَرْجِعَ إِلَى الدُّنْيَا وَلَهُ مَا عَلَى الأرْضِ مِنْ شَيْءٍ إِلاَّ الشَّهِيدُ ، يَتَمَنَّى أنْ يَرْجِعَ إِلَى الدُّنْيَا ، فَيُقْتَلَ عَشْرَ مَرَّاتٍ ؛ لِمَا يَرَى مِنَ الكَرَامَةِ )) . وفي رواية : (( لِمَا يَرَى مِنْ فَضْلِ الشَّهَادَةِ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Cennete giren hiçbir kimse, yeryüzündeki her şey kendisinin olsa bile dünyaya geri dönmeyi arzu etmez. Yalnız şehid müstesna; o, gördüğü ikram sebebiyle dünyaya dönüp on defa öldürülmeyi temenni eder.” Bir başka rivayette ise şöyledir: “Şehidliğin faziletini gördüğü için.” Müttefekun aleyh.

1312. Hadis

وعن عبدِ الله بن عمرو بن العاص رضي الله عنهما : أنَّ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( يَغْفِرُ اللهُ لِلْشَّهِيدِ كُلَّ شَيْءٍ إِلاَّ الدَّيْنَ )) . رواه مسلم . وفي روايةٍ له : (( القَتْلُ في سبيلِ اللهِ يُكَفِّرُ كُلَّ شيءٍ إلاَّ الدَّيْن )) .

Abdullah b. Amr b. el-Âs radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah şehidin borç dışındaki her günahını bağışlar.” Müslim rivayet etmiştir. Onun bir başka rivayetinde şöyledir: “Allah yolunda öldürülmek borç dışındaki her günaha kefaret olur.”

1313. Hadis

وعن أَبي قتادة رضي الله عنه : أنَّ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم قَامَ فِيهِم فَذَكَرَ أنَّ الجِهَادَ في سَبيلِ اللهِ ، وَالإيمَانَ بِاللهِ ، أفْضَلُ الأعْمَالِ ، فَقَامَ رَجُلٌ ، فَقَالَ : يَا رسولَ اللهِ ، أرأيْتَ إنْ قُتِلْتُ في سَبيلِ اللهِ ، أتُكَفَّرُ عَنِّي خَطَايَايَ ؟ فَقَالَ لهُ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( نَعَمْ ، إنْ قُتِلْتَ في سَبيلِ الله وَأنْتَ صَابِرٌ مُحْتَسِبٌ ، مُقْبِلٌ غَيْرُ مُدْبِرٍ )) ، ثُمَّ قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( كيْفَ قُلْتَ ؟ )) قَالَ : أرَأيْتَ إنْ قُتِلْتُ في سَبيلِ اللهِ ، أتُكَفَّرُ عَنِّي خَطَايَايَ ؟ فَقَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( نَعَمْ ، وَأنْتَ صَابرٌ مُحْتَسِبٌ ، مُقْبِلٌ غَيرُ مُدْبِرٍ ، إِلاَّ الدَّيْنَ فَإنَّ جِبْريلَ عليه السلام قَالَ لِي ذَلِكَ )) رواه مسلم .

Ebû Katâde radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem sahâbîlerin arasında ayağa kalkarak Allah yolunda cihadın ve Allah'a imanın amellerin en faziletlisi olduğunu anlattı. Bunun üzerine bir adam kalkıp: ‘Yâ Resûlallah! Ne dersiniz, eğer Allah yolunda öldürülürsem günahlarım benden silinir mi?’ diye sordu. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem ona şöyle buyurdu: “Evet; eğer sabrederek, ecrini yalnız Allah'tan bekleyerek, cepheden kaçmayıp düşmana karşı ilerleyerek Allah yolunda öldürülürsen.” Sonra Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem: “Nasıl demiştin?” diye sordu. Adam: ‘Ne dersiniz, eğer Allah yolunda öldürülürsem günahlarım benden silinir mi?’ dedi. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Evet; sabrederek, ecrini yalnız Allah'tan bekleyerek, cepheden kaçmayıp düşmana karşı ilerleyerek öldürülürsen [silinir]. Ancak borç müstesna; çünkü Cebrâil aleyhisselâm bana böyle söyledi.” Müslim rivayet etmiştir.

1314. Hadis

وعن جابر رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رَجُلٌ : أيْنَ أنَا يَا رسول الله إنْ قُتِلْتُ ؟ قَالَ : (( في الجَنَّةِ )) فَألْقَى تَمَرَاتٍ كُنَّ فِي يَدِهِ ، ثُمَّ قَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ . رواه مسلم .

Câbir radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Bir adam: ‘Yâ Resûlallah! Eğer öldürülürsem ben neredeyim?’ diye sordu. [Resûlullah]: “Cennettesin” buyurdu. Bunun üzerine adam elindeki birkaç hurmayı attı, sonra öldürülünceye kadar savaştı. Müslim rivayet etmiştir.

1315. Hadis

وعن أنس رضي الله عنه ، قَالَ : انْطَلَقَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم وَأصْحَابُهُ حَتَّى سَبَقُوا المُشْرِكِينَ إِلَى بَدْرٍ ، وَجَاءَ المُشْرِكُونَ ، فَقَالَ رَسولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم : (( لاَ يَقْدمَنَّ أَحَدٌ مِنْكُمْ إِلَى شَيْءٍ حَتَّى أكُونَ أنَا دُونَهُ )) . فَدَنَا المُشْرِكُونَ ، فَقَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( قُومُوا إِلَى جَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّماوَاتُ وَالأرْضُ )) قَالَ : يَقُولُ عُمَيْرُ بن الحُمَامِ الأنْصَارِيُّ رضي الله عنه : يَا رسولَ اللهِ ، جَنَّةٌ عَرْضُهَا السَّماوَاتُ وَالأرْضُ ؟ قَالَ : (( نَعَمْ )) قَالَ : بَخٍ بَخٍ ؟ فَقَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( مَا يَحْمِلُكَ عَلَى قَولِكَ بَخٍ بَخٍ ؟ )) قَالَ : لاَ وَاللهِ يَا رَسُولَ اللهِ إِلاَّ رَجَاءَ أَنْ أَكُونَ مِنْ أهْلِهَا ، قَالَ : (( فَإنَّكَ مِنْ أهْلِهَا )) فَأخْرَجَ تَمَرَاتٍ مِنْ قَرَنِهِ ، فَجَعَلَ يَأكُلُ مِنْهُنَّ ، ثُمَّ قَالَ : لَئِنْ أَنَا حَييتُ حَتَّى آكُلَ تَمَرَاتِي هذِهِ إنّهَا لَحَياةٌ طَوِيلَةٌ ، فَرَمَى بِمَا كَانَ مَعَهُ مِنَ التَّمْرِ ، ثُمَّ قَاتَلَهُمْ حَتَّى قُتِلَ . رواه مسلم . (( القَرَن )) بفتح القاف والراء : هُوَ جُعْبَةُ النشَّابِ .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem ve ashâbı yola çıkıp müşriklerden önce Bedir'e vardılar. Ardından müşrikler de geldi. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Ben önünüzde olmadıkça sizden hiç kimse bir şeye kalkışmasın.” Müşrikler yaklaşınca Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem: “Genişliği göklerle yer kadar olan bir cennete kalkın!” buyurdu. [Enes] dedi ki: Umeyr b. el-Humâm el-Ensârî radıyallâhu anh: ‘Yâ Resûlallah! Genişliği göklerle yer kadar olan bir cennet mi?’ dedi. [Resûlullah]: “Evet” buyurdu. Umeyr: ‘Ne güzel, ne güzel!’ dedi. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem: “Seni ‘Ne güzel, ne güzel!’ demeye sevk eden nedir?” diye sordu. Umeyr: ‘Vallahi yâ Resûlallah, yalnız oranın ehlinden olma ümididir’ dedi. [Resûlullah]: “Şüphesiz sen oranın ehlindensin” buyurdu. Bunun üzerine Umeyr ok kuburluğundan birkaç hurma çıkarıp yemeye başladı. Sonra: ‘Şu hurmalarımı yiyinceye kadar yaşayacak olursam bu gerçekten uzun bir hayattır’ diyerek yanındaki hurmaları attı; ardından öldürülünceye kadar onlarla savaştı. Müslim rivayet etmiştir. Karan (القَرَن), kaf ve râ harflerinin fethasıyla, “ok kuburluğu” demektir.

1316. Hadis

وعنه ، قَالَ : جَاءَ نَاسٌ إِلَى النَّبيِّ صلى الله عليه وسلم أن ابْعَثْ مَعَنَا رِجَالاً يُعَلِّمُونَا القُرْآنَ وَالسُّنَّةَ ، فَبَعَثَ إلَيْهِمْ سَبْعِينَ رَجُلاً مِنَ الأنْصَارِ يُقَالُ لَهُمْ : القُرّاءُ ، فِيهِم خَالِي حَرَامٌ ، يَقْرَؤُونَ القُرْآنَ ، وَيَتَدَارَسُونَ بِاللَّيْلِ يَتَعَلَّمُونَ ، وَكَانُوا بِالنَّهَارِ يَجِيئُونَ بِالمَاءِ، فَيَضَعُونَهُ في المَسْجِدِ ، وَيَحْتَطِبُونَ فَيَبِيعُونَهُ ، وَيَشْتَرُونَ بِهِ الطَّعَامَ لأَهْلِ الصُّفَّةِ ، وَلِلفُقَرَاءِ ، فَبَعَثَهُمُ النَّبيُّ صلى الله عليه وسلم ، فَعَرَضُوا لَهُمْ فَقَتَلُوهُمْ قَبْلَ أنْ يَبْلغُوا المَكَانَ ، فَقَالُوا : اللَّهُمَّ بَلِّغْ عَنَّا نَبِيَّنَا أنَّا قَدْ لَقِينَاكَ فَرضِينَا عَنْكَ وَرَضِيتَ عَنَّا ، وَأتَى رَجُلٌ حَراماً خَالَ أنَسٍ مِنْ خَلْفِهِ ، فَطَعَنَهُ بِرُمْحٍ حَتَّى أنْفَذَه ، فَقَالَ حَرَامٌ : فُزْتُ وَرَبِّ الكَعْبَةِ ، فَقَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( إنَّ إخْوَانَكُمْ قَدْ قُتِلُوا وَإنَّهُمْ قَالُوا : اللَّهُمَّ بَلِّغْ عَنَّا نَبِيَّنَا أنَّا قَدْ لَقِينَاكَ فَرَضِينَا عَنْكَ وَرَضِيتَ عَنَّا )) متفقٌ عَلَيْهِ ، وهذا لفظ مسلم .

Yine ondan rivayet edildi; dedi ki: Bir grup insan Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem'e gelerek: ‘Bizimle birlikte bize Kur'ân'ı ve sünneti öğretecek kimseler gönder’ dediler. Bunun üzerine [Nebî] onlara Ensâr'dan Kurrâ diye anılan yetmiş kişi gönderdi; aralarında dayım Harâm da vardı. Onlar Kur'ân okurlar, geceleri bir araya gelip ders yapar ve öğrenirlerdi. Gündüzleri ise su getirip mescide koyarlar, odun toplayıp satarlar ve parasıyla Suffe ehline ve fakirlere yiyecek satın alırlardı. Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem onları gönderdi; fakat [müşrikler] gidecekleri yere varmadan önlerini kesip onları öldürdüler. Onlar: ‘Allah'ım! Sana kavuştuğumuzu, Senden razı olduğumuzu ve Senin de bizden razı olduğunu Peygamberimize ulaştır’ diye dua ettiler. Bir adam da Enes'in dayısı Harâm'a arkasından yaklaşıp mızrağıyla onu delip geçecek şekilde vurdu. Harâm: ‘Kâbe'nin Rabbine andolsun ki kazandım!’ dedi. Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem de [ashâbına] şöyle buyurdu: “Kardeşleriniz öldürüldü ve onlar: ‘Allah'ım! Sana kavuştuğumuzu, Senden razı olduğumuzu ve Senin de bizden razı olduğunu Peygamberimize ulaştır’ dediler.” Müttefekun aleyh; bu lafız Müslim'indir.

1317. Hadis

وعنه ، قَالَ : غَابَ عَمِّي أنسُ بنُ النَّضْرِ رضي الله عنه عن قِتَالِ بَدْرٍ ، فَقَالَ : يَا رسولَ اللهِ ، غِبْتُ عَنْ أوَّلِ قِتَالٍ قَاتَلْتَ المُشْرِكِينَ ، لَئِنِ اللهُ أشْهَدَنِي قِتَالَ المُشْرِكِينَ لَيَرَيَنَّ اللهُ مَا أصْنَعُ . فَلَمَّا كَانَ يَومُ أُحُدٍ انْكَشَفَ المُسْلِمُونَ فَقَالَ : اللَّهُمَّ إنِّي اعْتَذِرُ إلَيْكَ مِمَّا صَنَعَ هؤُلاءُ - يعني : أصْحَابَهُ - وَأبْرَأُ إلَيْكَ مِمَّا صَنَعَ هؤُلاءِ - يَعنِي : المُشْرِكِينَ - ثُمَّ تَقَدَّمَ فَاسْتَقْبَلَهُ سَعْدُ بنُ مُعَاذٍ فَقَالَ : يَا سَعَدَ بنَ مُعَاذٍ ، الجَنَّةَ وَرَبِّ النَّضْرِ ، إنِّي أجِدُ ريحَهَا مِنْ دُونِ أُحُدٍ ! فَقَالَ سَعْدٌ : فَمَا اسْتَطَعْتُ يَا رسولَ اللهِ مَا صَنَعَ ! قَالَ أنسٌ : فَوَجدْنَا بِهِ بِضعاً وَثَمَانِينَ ضَربَةً بِالسَّيْفِ ، أَوْ طَعْنَةً برُمح أَوْ رَمْيةً بِسَهْمٍ ، وَوَجَدْنَاهُ قَدْ قُتِلَ وَمَثَّلَ بِهِ المُشْرِكُونَ ، فَمَا عَرَفَهُ أحَدٌ إِلاَّ أُخْتُهُ بِبَنَانِهِ . قَالَ أنسٌ : كُنَّا نَرَى - أَوْ نَظُنُّ - أنَّ هذِهِ الآية نَزَلتْ فِيهِ وَفي أشْبَاهِهِ : { مِنَ المُؤمِنينَ رِجَالٌ صَدَقُوا مَا عَاهَدُوا اللهَ عَلَيْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضَى نَحْبَهُ } [ الأحزاب : 23 ] إِلَى آخرها . متفقٌ عَلَيْهِ ، وَقَدْ سبق في باب المجاهدة .

Yine ondan rivayet edildi; dedi ki: Amcam Enes b. en-Nadr radıyallâhu anh Bedir Savaşı'nda bulunamamıştı. Dedi ki: ‘Yâ Resûlallah! Müşriklerle yaptığın ilk savaşta bulunamadım. Eğer Allah beni müşriklerle yapılacak bir savaşta bulundurursa, neler yapacağımı Allah elbette görecektir.’ Uhud günü olup da Müslümanlar dağılınca şöyle dedi: ‘Allah'ım! Bunların —yani arkadaşlarının— yaptığından dolayı Senden özür dilerim; bunların —yani müşriklerin— yaptığından da Sana sığınıp uzak dururum.’ Sonra ilerledi; Sa'd b. Muâz onunla karşılaştı. Enes b. en-Nadr: ‘Ey Sa'd b. Muâz! Cennet! Nadr'ın Rabbine andolsun ki ben onun kokusunu Uhud'un berisinden alıyorum!’ dedi. Sa'd: ‘Yâ Resûlallah, onun yaptığını ben yapamadım!’ dedi. Enes dedi ki: Biz onun vücudunda seksen küsur kılıç darbesi, mızrak yarası ya da ok izi bulduk. Onu öldürülmüş ve müşrikler tarafından müsle (uzuvları kesilerek işkence) yapılmış halde bulduk; öyle ki kız kardeşinden başka hiç kimse onu tanıyamadı, o da parmak uçlarından tanıdı. Enes dedi ki: Biz şu âyetin onun ve onun gibiler hakkında indiğini görür —ya da zanneder— idik: { مِنَ المُؤمِنينَ رِجَالٌ صَدَقُوا مَا عَاهَدُوا اللهَ عَلَيْهِ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضَى نَحْبَهُ } “Mü'minlerden öyle erler vardır ki Allah'a verdikleri söze sadık kaldılar; içlerinden kimi adağını yerine getirdi...” [Ahzâb 33/23] âyetin sonuna kadar. Müttefekun aleyh. Bu hadis daha önce Mücâhede Bâbı'nda geçmişti.

1318. Hadis

وعن سَمُرَة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( رَأيْتُ اللَّيْلَةَ رَجُلَيْنِ أتيَانِي ، فَصَعِدَا بِي الشَّجرةَ فَأدْخَلاَنِي دَاراً هِيَ أحْسَنُ وَأَفضَلُ ، لَمْ أَرَ قَطُّ أحْسَنَ مِنْهَا ، قالا : أمَّا هذِهِ الدَّارُ فَدَارُ الشُّهَدَاءِ )) . رواه البخاري ، وَهُوَ بعض من حديث طويل فِيهِ أنواع من العلم سيأتي في باب تحريم الكذب إنْ شاء الله تَعَالَى .

Semüre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Bu gece rüyamda yanıma iki kişinin geldiğini gördüm. Beni bir ağaca çıkardılar ve daha önce ondan daha güzelini hiç görmediğim, son derece güzel ve üstün bir yurda soktular. Bana: ‘Bu yurda gelince, burası şehidlerin yurdudur’ dediler.” Buhârî rivayet etmiştir. Bu, içinde türlü ilimler barındıran uzun bir hadisin bir bölümüdür; Allah Teâlâ dilerse Yalanın Haram Oluşu Bâbı'nda gelecektir.

1319. Hadis

وعن أنس رضي الله عنه : أنَّ أمَّ الرُّبيعِ بنتَ البَرَاءِ وهي أُمُّ حَارِثة بن سُرَاقَةَ ، أتَتِ النبي صلى الله عليه وسلم ، فَقَالَتْ : يَا رسولَ اللهِ ، ألاَ تُحَدِّثُنِي عَنْ حَارِثَةَ - وَكَانَ قُتِلَ يَوْمَ بَدْرٍ - فَإنْ كَانَ في الجَنَّةِ صَبَرْتُ ، وَإنْ كَانَ غَيْرَ ذَلِكَ اجْتَهَدْتُ عَلَيْهِ في البُكَاءِ ، فَقَالَ : (( يَا أُمَّ حَارِثَةَ إنَّهَا جِنَانٌ في الجَنَّةِ ، وَإنَّ ابْنَكِ أصابَ الفِرْدَوْسَ الأَعْلَى )) رواه البخاري .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Hârise b. Sürâka'nın annesi olan Ümmü'r-Rübey' bint el-Berâ, Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem'e gelerek: ‘Yâ Resûlallah! Bana Hârise'den haber verir misin? —Hârise Bedir günü öldürülmüştü— Eğer cennette ise sabredeceğim; eğer öyle değilse onun için var gücümle ağlayacağım’ dedi. [Nebî] şöyle buyurdu: “Ey Hârise'nin annesi! Cennette pek çok cennetler vardır ve senin oğlun en yüce Firdevs'e erişti.” Buhârî rivayet etmiştir.

1320. Hadis

وعن جابر بن عبد الله رضي الله عنهما ، قَالَ : جِيءَ بِأَبِي إِلَى النَّبيِّ صلى الله عليه وسلم ، قَدْ مُثِّلَ بِهِ ، فَوُضِعَ بَيْنَ يَدَيْهِ ؛ فَذَهَبْتُ أكْشِفُ عَنْ وَجْهِهِ فَنَهَانِي قَوْمِي ، فَقَالَ النَّبيُّ صلى الله عليه وسلم : (( مَا زَالتِ المَلائِكَةُ تُظِلُّهُ بِأَجْنِحَتِهَا )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Câbir b. Abdullah radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi; dedi ki: Babam müsle (uzuvları kesilerek işkence) yapılmış bir halde Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem'e getirildi ve önüne konuldu. Yüzünü açmak üzere gittim, fakat kavmim bana engel oldu. Bunun üzerine Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Melekler kanatlarıyla onu gölgelemeye devam ediyordu.” Müttefekun aleyh.

1321. Hadis

وعن سهل بن حنيف رضي الله عنه : أنَّ رسول الله صلى الله عليه وسلم قَالَ : (( مَنْ سَألَ اللهَ تَعَالَى الشَّهَادَةَ بِصِدْقٍ بَلَّغَهُ اللهُ مَنَازِلَ الشُّهَدَاءِ ، وَإنْ مَاتَ عَلَى فِرَاشِهِ )) رواه مسلم .

Sehl b. Huneyf radıyallâhu anh'den rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim samimiyetle Allah Teâlâ'dan şehidlik isterse, yatağında ölse bile Allah onu şehidlerin derecelerine ulaştırır.” Müslim rivayet etmiştir.

1322. Hadis

وعن أنس رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( مَنْ طَلَبَ الشَّهَادَةَ صَادِقاً أُعْطِيَهَا ولو لَمْ تُصِبْهُ )) رواه مسلم .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim samimi olarak şehidliği talep ederse, şehidlik kendisine nasip olmasa bile [sevabı] ona verilir.” Müslim rivayet etmiştir.

1323. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( مَا يَجِدُ الشَّهِيدُ مِنْ مَسِّ القَتْلِ إِلاَّ كَمَا يَجِدُ أَحَدُكُمْ مِنْ مَسِّ القَرْصَةِ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Şehid, öldürülmenin acısını ancak sizden birinin çimdik acısını hissettiği kadar hisseder.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.

1324. Hadis

وعن عبد الله بن أَبي أوْفَى رضي الله عنهما : أنَّ رسولَ الله صلى الله عليه وسلم في بَعْضِ أيَّامِهِ الَّتي لَقِيَ فِيهَا العَدُوَّ انْتَظَرَ حَتَّى مَالَتِ الشَّمْسُ ، ثُمَّ قَامَ في النَّاسِ فَقَالَ : (( أَيُّهَا النَّاسُ ، لا تَتَمَنَّوا لِقَاءَ العَدُوِّ، وَاسْأَلُوا اللهَ العَافِيَةَ، فَإذَا لَقِيتُموهُمْ فَاصْبِروا ؛ وَاعْلَمُوا أنَّ الجَنَّةَ تَحْتَ ظِلاَلِ السُّيُوفِ )) ثُمَّ قَالَ : (( اللَّهُمَّ مُنْزِلَ الكِتَابِ ، وَمُجْرِيَ السَّحَابِ ، وَهَازِمَ الأحْزَابِ ، أهْزِمْهُمْ وَانْصُرْنَا عَلَيْهِمْ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Abdullah b. Ebû Evfâ radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem düşmanla karşılaştığı günlerin bazısında güneş batıya meyledinceye kadar bekledi. Sonra insanların arasında ayağa kalkıp şöyle buyurdu: “Ey insanlar! Düşmanla karşılaşmayı temenni etmeyin ve Allah'tan afiyet dileyin. Fakat onlarla karşılaştığınız zaman da sabredin ve bilin ki cennet kılıçların gölgeleri altındadır.” Sonra şöyle dua etti: “Kitabı indiren, bulutları yürüten ve orduları bozguna uğratan Allah'ım! Onları bozguna uğrat ve onlara karşı bize yardım et.” Müttefekun aleyh.

1325. Hadis

وعن سهل بن سعد رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( ثِنْتَانِ لاَ تُرَدَّانِ، أَوْ قَلَّمَا تُرَدَّانِ: الدُّعَاءُ عِنْدَ النِّدَاءِ وَعِنْدَ البَأسِ حِيْنَ يُلْحِمُ بَعْضُهُم بَعضَاً )) رواه أَبُو داود بإسناد صحيح .

Sehl b. Sa'd radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “İki şey vardır ki geri çevrilmez —ya da nadiren geri çevrilir—: Ezan okunurken yapılan dua ve savaş kızışıp taraflar birbirine girdiğinde yapılan dua.” Ebû Dâvûd sahih bir isnadla rivayet etmiştir.

1326. Hadis

وعن أنس رضي الله عنه ، قَالَ : كَانَ رسولُ اللهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا غَزَا ، قَالَ : (( اللَّهُمَّ أنْتَ عَضْديِ وَنَصِيرِي ، بِكَ أَحُولُ ، وَبِكَ أَصُولُ ، وَبِكَ أُقَاتِلُ )) رواه أَبُو داود والترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem gazveye çıktığında şöyle derdi: “Allah'ım! Sen benim dayanağım ve yardımcım sın. Senin yardımınla manevra yaparım, Senin yardımınla hamle ederim ve Senin yardımınla savaşırım.” Ebû Dâvûd ve Tirmizî rivayet etmiş; Tirmizî “Hasen bir hadistir” demiştir.

1327. Hadis

وعن أَبي موسى رضي الله عنه : أنَّ النبيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا خَافَ قَوماً ، قَالَ : (( اللَّهُمَّ إنَّا نَجْعَلُكَ في نُحُورِهِمْ ، وَنَعُوذُ بِكَ مِنْ شُرُورِهمْ )) رواه أَبُو داود بإسناد صحيح .

Ebû Mûsâ radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre: Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem bir topluluktan endişe ettiğinde şöyle derdi: “Allah'ım! Onların karşısına Seni çıkarıyor ve şerlerinden Sana sığınıyoruz.” Ebû Dâvûd sahih bir isnadla rivayet etmiştir.

1328. Hadis

وعن ابن عمر رضي الله عنهما : أنَّ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ : (( الخَيْلُ مَعقُودٌ في نَوَاصِيهَا الخَيْرُ إِلَى يَومِ القِيَامَةِ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

İbn Ömer radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildiğine göre Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kıyamet gününe kadar atların perçemlerine hayır bağlanmıştır.” Müttefekun aleyh.

1329. Hadis

وعن عروة البارِقِيِّ رضي الله عنه : أنَّ النبيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ : ((الخَيْلُ مَعقُودٌ في نَوَاصِيهَا الخَيْرُ إِلَى يَومِ القِيَامَةِ : الأجْرُ ، وَالمَغْنَمُ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Urve el-Bârikî radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kıyamet gününe kadar atların perçemlerine hayır; ecir ve ganimet bağlanmıştır.” Müttefekun aleyh.

1330. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( مَنْ احْتَبَسَ فَرَساً فِي سَبِيلِ اللهِ ، إيمَانَاً بِاللهِ ، وَتَصْدِيقَاً بِوَعْدِهِ ، فَإنَّ شِبَعَهُ ، وَرَيَّهُ ورَوْثَهُ ، وَبَوْلَهُ في مِيزَانِهِ يَوْمَ القِيَامَةِ )) رواه البخاري .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim Allah'a inanarak ve O'nun vaadini tasdik ederek Allah yolunda bir at beslerse, o atın yemesi, içmesi, gübresi ve bevli kıyamet gününde o kişinin mîzanında olacaktır.” Buhârî rivayet etmiştir.

1331. Hadis

وعن أَبي مسعود رضي الله عنه ، قَالَ : جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النبيِّ صلى الله عليه وسلم بِنَاقةٍ مَخْطُومَةٍ فَقَالَ : هذِهِ في سَبيلِ اللهِ ، فَقَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( لَكَ بِهَا يَوْمَ القِيَامَةِ سَبْعُمئَةِ نَاقَةٍ كُلُّهَا مَخْطُومَةٌ )) رواه مسلم .

Ebû Mes'ûd radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Bir adam Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'e yularlı bir dişi deve getirdi ve: ‘Bu, Allah yolundadır’ dedi. Bunun üzerine Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Buna karşılık kıyamet gününde senin için hepsi de yularlı yedi yüz dişi deve vardır.” Müslim rivayet etmiştir.

1332. Hadis

وعن أَبي حمادٍ - ويقال : أَبُو سعاد ، ويقال : أَبُو أسدٍ ، ويقال : أَبُو عامِر ، ويقال : أَبُو عمرو ، ويقال : أَبُو الأسود ، ويقال : أَبُو عبسٍ - عُقبة بن عامِر الجُهَنيِّ رضي الله عنه ، قَالَ : سَمِعْتُ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ عَلَى المِنْبَرِ ، يقول : (( { وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ } ، أَلاَ إنَّ القُوَّةَ الرَّميُ ، ألاَ إنَّ القُوَّةَ الرَّمْيُ ، ألاَ إنَّ القُوَّةَ الرَّمْيُ )) رواه مسلم .

Ebû Hammâd -Ebû Suâd, Ebû Esed, Ebû Âmir, Ebû Amr, Ebü'l-Esved ve Ebû Abs da denir- Ukbe b. Âmir el-Cühenî radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i minber üzerindeyken şöyle buyururken işittim: “{ وَأَعِدُّوا لَهُمْ مَا اسْتَطَعْتُمْ مِنْ قُوَّةٍ } “Onlara karşı gücünüzün yettiği kadar kuvvet hazırlayın.” Dikkat edin, kuvvet atıcılıktır! Dikkat edin, kuvvet atıcılıktır! Dikkat edin, kuvvet atıcılıktır!” Müslim rivayet etmiştir.

1333. Hadis

وعنه ، قَالَ : سَمِعْتُ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( سَتُفْتَحُ عَلَيْكُمْ أَرْضُونَ ، وَيَكْفِيكُمُ اللهُ ، فَلاَ يَعْجِز أَحَدُكُمْ أنْ يَلْهُوَ بِأَسْهُمِهِ )) رواه مسلم .

Yine ondan rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Yakında size birçok beldeler fethedilecek ve Allah size yetecektir. Sizden hiçbiriniz oklarıyla oyalanmaktan geri kalmasın.” Müslim rivayet etmiştir.

1334. Hadis

وعنه: أنَّه قَالَ : قَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( مَنْ عُلِّمَ الرَّمْيَ ، ثُمَّ تَرَكَهُ ، فَلَيْسَ مِنَّا ، أَوْ فَقَدْ عَصَى )) رواه مسلم .

Yine ondan rivayet edildiğine göre dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim ok atmayı öğrenir de sonra onu terk ederse bizden değildir -yahut isyan etmiş olur-.” Müslim rivayet etmiştir.

1335. Hadis

وعنه رضي الله عنه ، قَالَ : سَمِعْتُ رَسُولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( إنَّ اللهَ يُدْخِلُ بِالسَّهْمِ الوَاحِدِ ثَلاَثَةَ نَفَرٍ الجَنَّةَ : صَانِعَهُ يَحْتَسِبُ في صَنْعَتِهِ الخَيْرَ ، وَالرَّامِي بِهِ ، ومُنْبِلَهُ .وَارْمُوا وَارْكَبُوا ، وَأنْ تَرْمُوا أحَبُّ إليَّ مِنْ أنْ تَرْكَبُوا . وَمَنْ تَرَكَ الرَّمْيَ بَعْدَ مَا عُلِّمَهُ رَغْبَةً عَنْهُ فَإنَّهَا نِعْمَةٌ تَرَكَهَا )) أَوْ قَالَ : (( كَفَرَهَا )) رواه أَبُو داود .

Yine ondan radıyallâhu anh rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Şüphesiz Allah bir tek ok sebebiyle üç kişiyi cennete koyar: Yaptığı işte hayır ve sevap uman yapıcısını, onu atanı ve ok süren (ok sunup veren) kimseyi. Ok atın ve ata binin; ok atmanız bana ata binmenizden daha sevimlidir. Kim de öğrendikten sonra yüz çevirerek ok atmayı terk ederse, bu terk ettiği bir nimettir” yahut “nankörlük ettiği [bir nimettir]” buyurdu. Ebû Dâvûd rivayet etmiştir.

1336. Hadis

وعن سَلَمة بن الأكَوعِ رضي الله عنه ، قَالَ : مَرَّ النَّبيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى نَفَرٍ يَنْتَضِلُونَ ، فَقَالَ : (( ارْمُوا بَنِي إسمعِيلَ فَإنَّ أَبَاكُمْ كَانَ رَامِياً )) رواه البخاري .

Seleme b. el-Ekva' radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem ok atışı yarışması yapan bir topluluğun yanından geçti ve şöyle buyurdu: “Atın ey İsmâil oğulları! Çünkü babanız da atıcıydı.” Buhârî rivayet etmiştir.

1337. Hadis

وعن عمرو بن عبسة رضي الله عنه ، قَالَ : سَمِعْتُ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، يقول : (( مَنْ رَمَى بِسَهمٍ في سَبيلِ الله فَهُوَ لَهُ عِدْلُ مُحَرَّرَةٍ )) رواه أَبُو داود والترمذي ، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .

Amr b. Abese radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i şöyle derken işittim: “Kim Allah yolunda bir ok atarsa, bu onun için bir köle azat etmeye denk olur.” Ebû Dâvûd ve Tirmizî rivayet etmiş; Tirmizî “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.

1338. Hadis

وعن أَبي يحيى خُرَيْم بن فاتِكٍ رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( مَنْ أنْفَقَ نَفَقَةً في سَبيلِ اللهِ كُتِبَ لَهُ سَبْعُمِئَةِ ضِعْفٍ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن )) .

Ebû Yahyâ Hureym b. Fâtik radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim Allah yolunda bir harcama yaparsa, kendisine yedi yüz katı yazılır.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen bir hadistir” demiştir.

1339. Hadis

وعن أَبي سعيد رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( مَا مِنْ عَبْدٍ يَصُومُ يَوْماً فِي سَبيلِ اللهِ إِلاَّ بَاعَدَ اللهُ بِذلِكَ اليَوْمِ وَجهَهُ عَنِ النَّارِ سَبْعِينَ خَرْيفاً )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Ebû Saîd radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Allah yolunda bir gün oruç tutan hiçbir kul yoktur ki, Allah o gün sebebiyle onun yüzünü ateşten yetmiş yıllık mesafe uzaklaştırmasın.” Müttefekun aleyh.

1340. Hadis

وعن أَبي أُمَامَة رضي الله عنه ، عن النبيِّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَنْ صَامَ يَوْماً في سَبيلِ اللهِ جَعَلَ اللهُ بَيْنَهُ وَبَيْنَ النَّارِ خَنْدَقاً كما بَيْنَ السَّمَاءِ والأَرْضِ )) رواه الترمذي ، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .

Ebû Ümâme radıyallâhu anh'den, Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'den rivayet edildiğine göre şöyle buyurdu: “Kim Allah yolunda bir gün oruç tutarsa, Allah onunla ateş arasına gökle yer arası kadar bir hendek koyar.” Tirmizî rivayet etmiş ve “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.

1341. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( مَنْ مَاتَ وَلَمْ يَغْزُ ، وَلَمْ يُحَدِّثْ نَفْسَهُ بالغَزْوِ ، مَاتَ عَلَى شُعْبَةٍ مِنَ النِّفَاقِ )) رواه مسلم .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim gazveye çıkmadan ve gönlünden gazveye çıkmayı geçirmeden ölürse, münafıklıktan bir şube üzere ölür.” Müslim rivayet etmiştir.

1342. Hadis

وعن جابر رضي الله عنه، قَالَ: كنا مَعَ النبيِّ صلى الله عليه وسلم، في غَزاةٍ فقالَ: (( إنَّ بِالمَدِينَةِ لَرِجَالاً مَا سِرْتُمْ مَسِيراً ، وَلاَ قَطَعْتُمْ وَادِياً إِلاَّ كَانُوا مَعَكُمْ، حَبَسَهُمُ المَرَضُ )) . وفي رواية : (( حَبَسَهُمُ العُذْرُ )) . وفي رواية : (( إِلاَّ شَرَكُوكُمْ في الأجْرِ )) رواه البخاري من رواية أنس ، ورواه مسلم من رواية جابر واللفظ لَهُ .

Câbir radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem ile birlikte bir gazvede idik. Şöyle buyurdu: “Şüphesiz Medine'de öyle adamlar vardır ki, yürüdüğünüz her yolda ve geçtiğiniz her vadide onlar sizinle beraberdirler; onları hastalık alıkoymuştur.” Bir başka rivayette: “Onları mazeret alıkoymuştur.” Bir diğer rivayette ise: “Ecirde size ortak olmuşlardır” buyrulmuştur. Buhârî Enes'in rivayetinden, Müslim ise Câbir'in rivayetinden nakletmiştir; lafız Müslim'indir.

1343. Hadis

وعن أَبي موسى رضي الله عنه: أنَّ أعرابياً أتى النبيَّ صلى الله عليه وسلم، فَقَالَ: يَا رسولَ اللهِ، الرَّجُلُ يُقَاتِلُ لِلْمَغْنَمِ ، وَالرَّجُلُ يُقَاتِلُ لِيُذْكَرَ ، وَالرَّجُلُ يُقَاتِلُ ليُرَى مَكَانُهُ ؟ وفي رواية : يُقَاتِلُ شَجَاعَةً ، وَيُقَاتِلُ حَمِيَّةً . وفي رواية : يُقَاتِلُ غَضَباً ، فَمَنْ في سبيل الله ؟ فقالَ رسولُ اللهِ : (( مَنْ قَاتَلَ لِتَكُونَ كَلِمَةُ اللهِ هِيَ العُلْيَا ، فَهُوَ في سَبيلِ اللهِ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Ebû Mûsâ radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre: Bir bedevî Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem'e gelerek dedi ki: ‘Yâ Resûlallah! Bir adam ganimet için savaşıyor, bir adam adından söz edilsin diye savaşıyor, bir adam da makamı ve kahramanlığı görülsün diye savaşıyor?’ Bir başka rivayette: ‘Cesaretinden dolayı savaşıyor, hamiyet (kavmiyet ve yakınlık gayreti) için savaşıyor.’ Bir diğer rivayette ise: ‘Öfkesinden dolayı savaşıyor; peki bunlardan hangisi Allah yolundadır?’ dedi. Bunun üzerine Resûlullah şöyle buyurdu: “Kim Allah'ın kelimesi en yüce olsun diye savaşırsa, işte o Allah yolundadır.” Müttefekun aleyh.

1344. Hadis

وعن عبد الله بن عمرو بن العاص رضي الله عنهما ، قَالَ : قَالَ رسولُ الله صلى الله عليه وسلم : (( مَا مِنْ غَازِيَةٍ ، أَوْ سَرِيّةٍ تَغْزُو ، فَتَغْنَمُ وَتَسْلَمُ ، إِلاَّ كَانُوا قَدْ تَعَجَّلُوا ثُلُثَيْ أُجُورهُمْ ، وَمَا مِنْ غَازِيَةٍ أَوْ سَرِيّةٍ تُخْفِقُ وَتُصَابُ إِلاَّ تَمَّ لَهُمْ أجُورهُمْ )) رواه مسلم .

Abdullah b. Amr b. el-Âs radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Gazveye çıkıp da ganimet elde eden ve sağ salim dönen hiçbir birlik veya seriyye (küçük askerî birlik) yoktur ki, ecirlerinin üçte ikisini peşinen almış olmasınlar. Ve yine eli boş dönen ve musibete uğrayan hiçbir birlik veya seriyye yoktur ki, ecirleri kendilerine eksiksiz verilmesin.” Müslim rivayet etmiştir.

1345. Hadis

وعن أَبي أُمَامَة رضي الله عنه : أنَّ رجلاً ، قَالَ : يَا رسولَ اللهِ ، ائْذَنْ لي في السِّيَاحَةِ فَقَالَ النبيُّ صلى الله عليه وسلم : (( إنَّ سِيَاحَةَ أُمَّتِي الجِهَادُ في سَبيلِ اللهِ عز وجل )) رواه أَبُو داود بإسنادٍ جيدٍ .

Ebû Ümâme radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre: Bir adam: ‘Yâ Resûlallah! Bana seyahat için izin ver’ dedi. Bunun üzerine Peygamber sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Şüphesiz ümmetimin seyahati, Allah azze ve celle yolunda cihad etmektir.” Ebû Dâvûd ceyyid bir isnadla rivayet etmiştir.

1346. Hadis

وعن عبد الله بن عمرو بن العاص رضي الله عنهما ، عن النبيِّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( قَفْلَةٌ كَغَزْوَةٍ )) رواه أَبُو داود بإسنادٍ جيدٍ . (( القَفْلَةُ )) : الرُّجُوعُ ، وَالمراد : الرُّجُوعُ مِنَ الغَزْوِ بَعدَ فَرَاغِهِ ؛ ومعناه : أنه يُثَابُ في رُجُوعِهِ بعد فَرَاغِهِ مِنَ الغَزْوِ .

Abdullah b. Amr b. el-Âs radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildiğine göre Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Bir gazve dönüşü, bir gazve gibidir.” Ebû Dâvûd ceyyid bir isnadla rivayet etmiştir. el-Kafle (القَفْلَةُ) “dönüş” demektir; kastedilen ise işini bitirdikten sonra gazveden dönmektir. Bunun anlamı, kişinin gazveyi bitirdikten sonra dönüşünde de sevap kazanmasıdır.

1347. Hadis

وعن السائب بن يزيد رضي الله عنه ، قَالَ : لَمَّا قَدِمَ النبيُّ صلى الله عليه وسلم مِنْ غَزْوَةِ تَبُوك تَلَقَّاهُ النَّاسُ ، فَتَلَقّيتُهُ مَعَ الصِّبْيَانِ عَلَى ثَنيَّةِ الوَدَاعِ . رواه أَبُو داود بإسنادٍ صحيح بهذا اللفظ . ورواه البخاري قَالَ: ذَهَبنا نَتَلَقَّى رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم، مَعَ الصِّبْيَانِ إِلَى ثَنِيَّةِ الوَدَاعِ.

Sâib b. Yezîd radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem Tebük Gazvesi'nden döndüğünde insanlar onu karşıladı; ben de çocuklarla birlikte onu Seniyyetü'l-Vedâ'da karşıladım. Ebû Dâvûd sahih bir isnadla bu lafızla rivayet etmiştir. Buhârî de rivayet etmiş, [râvi] şöyle demiştir: Çocuklarla birlikte Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'i karşılamaya Seniyyetü'l-Vedâ'ya gittik.

1348. Hadis

وعن أَبي أُمَامَة رضي الله عنه ، عن النبيِّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( مَنْ لَمْ يَغْزُ ، أَوْ يُجَهِّزْ غَازِياً ، أَوْ يَخْلُفْ غَازياً في أهْلِهِ بِخَيرٍ ، أصَابَهُ اللهُ بِقَارعَةٍ قَبْلَ يَوْمِ القِيَامَةِ )) رواه أَبُو داود بإسناد صحيح .

Ebû Ümâme radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Kim gazveye çıkmaz ya da bir gaziyi teçhiz etmez yahut bir gazinin geride bıraktığı ailesine hayırla göz kulak olmazsa, Allah kıyamet gününden önce onu büyük bir belaya uğratır.” Ebû Dâvûd sahih bir isnadla rivayet etmiştir.

1349. Hadis

وعن أنس رضي الله عنه : أنَّ النَّبيَّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( جَاهِدُوا المُشْرِكِينَ بِأَمْوَالِكُمْ وَأنْفُسِكُمْ وَألْسِنَتِكُمْ )) رواه أَبُو داود بإسنادٍ صحيح .

Enes radıyallâhu anh'den rivayet edildiğine göre Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Müşriklerle mallarınızla, canlarınızla ve dillerinizle cihad edin.” Ebû Dâvûd sahih bir isnadla rivayet etmiştir.

1350. Hadis

وعن أَبي عمرو - ويقالُ : أَبُو حكيمٍ - النُّعْمَانِ بن مُقَرِّن رضي الله عنه قَالَ : شَهِدْتُ رسولَ اللهِ صلى الله عليه وسلم ، إِذَا لَمْ يُقَاتِلْ من أوَّلِ النَّهَارِ أخَّرَ القِتَالَ حَتَّى تَزُولَ الشَّمْسُ، وَتَهُبَّ الرِّيَاحُ، وَيَنْزِلَ النَّصْرُ . رواه أَبُو داود والترمذي، وقال : (( حديث حسن صحيح )) .

Ebû Amr -Ebû Hakîm de denir- en-Nu'mân b. Mukarrin radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem'in yanında bulundum; günün başında çarpışmazsa güneş tepe noktasından kayıncaya, rüzgârlar esinceye ve yardım ininceye kadar çarpışmayı ertelerdi. Ebû Dâvûd ve Tirmizî rivayet etmiş; [Tirmizî] “Hasen sahih bir hadistir” demiştir.

1351. Hadis

وعن أَبي هريرة رضي الله عنه ، قَالَ : قَالَ رسول الله صلى الله عليه وسلم : (( لاَ تَتَمَنَّوْا لِقَاءَ العَدُوِّ ، وَاسْأَلُوا اللهَ العَافِيَةَ ، فَإذَا لَقِيتُمُوهُمْ فَاصْبِرُوا )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Ebû Hüreyre radıyallâhu anh'den rivayet edildi; dedi ki: Resûlullah sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Düşmanla karşılaşmayı temenni etmeyin, Allah'tan afiyet dileyin. Onlarla karşılaştığınız zaman ise sabredin.” Müttefekun aleyh.

1352. Hadis

وعنه وعن جابرٍ رضي الله عنهما : أنَّ النبيَّ صلى الله عليه وسلم ، قَالَ : (( الحَرْبُ خَدْعَةٌ )) متفقٌ عَلَيْهِ .

Yine ondan ve Câbir radıyallâhu anhümâ'dan rivayet edildiğine göre Nebî sallallâhu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu: “Savaş hiledir.” Müttefekun aleyh.